O kolorze naszych oczu decyduje pigment – melanina. Oczy, które mają dużo tego pigmentu w przedniej części tęczówki, w tkance łącznej zwanej stromą, są ciemniejsze, natomiast oczy zawierające mniej melaniny z reguły są jaśniejsze. Stężenie melaniny zazwyczaj nie zmienia się przez całe życie, jednak kilka czynników może trwale na nie wpłynąć. Należą do nich niektóre choroby oczu, takie jak jaskra barwnikowa. Niektóre leki na jaskrę mogą zmienić kolor oczu, zwiększając ilość pigmentu. Inne zaburzenie, zwane różnobarwnością tęczówki, polegające na tym, że oczy mają odmienny kolor, dotyczy około 1 proc. populacji i często jest powodowane urazami. Występuje ono np. u muzyka Davida Bowiego, który twierdzi, że w jego przypadku niejednakowy kolor oczu (jedno piwne, a drugie jasnoniebieskie) wynika z ciosu w twarz otrzymanego w dzieciństwie. No i poza tym istnieje jeszcze najczęstsza przyczyna – nasza stara znajoma, genetyka. Np. w badaniu przeprowadzonym w 1997 roku, obejmującym tysiące bliźniąt, wykazano, że u 10–15 proc. z nich występują stopniowe zmiany koloru oczu w wieku dojrzewania oraz w wieku dorosłym. U bliźniąt jednojajowych proces ten zachodzi w niemal identycznym tempie.