W nowoczesnych kadłubach samolotów, przy których budowie w coraz większym stopniu dla obniżenia wagi stosuje się włókno węglowe, kadłub oplata siatka metalowa, tak aby możliwe było bezpieczne odprowadzenie ładunku elektrycznego.

Na uderzenia pioruna teoretycznie narażona jest przede wszystkim elektronika. Jest to jeden z powodów, dla których systemy sterowania, urządzenia nawigacyjne, system zobrazowania informacji itp. są chronione przed skokami napięcia i najczęściej zdublowane.

ZOBACZYLI BŁYSK, USŁYSZELI HUK

Samolot jest więc teoretycznie na pioruny odporny, niestety w praktyce wygląda to nieco inaczej. Pomimo zapewnień inżynierów o bezpieczeństwie dochodzi wciąż do wypadków spowodowanych przez pioruny. Wymieńmy tylko kilka spośród takich wypadków

8 grudnia 1963 roku eksplodowały trzy zbiorniki paliwa Boeinga 707, lecącego nad Elkon w USA, świadkowie twierdzili, że w samolot trafił piorun, zginęło 73 pasażerów i ośmiu członków załogi.

22 sierpnia 2006 roku spadł samolot Tupolew TU-154 M ze 170 osobami na pokładzie. Także i w tym przypadku można domyślać się, że przyczyną awarii była burza, w którą wleciała maszyna. Do dzisiaj nie udało się wyjaśnić, czy załoga nie wiedziała o złej pogodzie, czy nie była w stanie ominąć niebezpiecznej strefy.

W roku 2005 uderzenie pioruna zostało podane jako oficjalna przyczyna katastrofy lotniczej w Nigerii. Zginęło 117 osób.

W Polsce ostatnio głośno było o piorunach trafiających w samoloty po awaryjnym lądowaniu maszyny linii Ryanair. Samolot lecący z Londynu do Krakowa w nocy z 15 na 16 czerwca wleciał w burzę, były silne turbulencje, potem pasażerowie zobaczyli błysk i usłyszeli huk. Wedle ich mniemania w maszynę uderzył piorun. Natychmiast kapitan zarządził awaryjne lądowanie we Frankfurcie.

ŚWIETLISTY PASAŻER NA GAPĘ

Poznanie zwykłego pioruna wciąż pozostaje wyzwaniem dla naukowców – ale są jeszcze zjawiska znacznie trudniejsze do wyjaśnienia. Mowa tu o tzw. piorunach kulistych. Jest wiele opowieści ze spotkań samolotów z tego rodzaju przedziwnym obiektem. Ale relacje te nie spełniają warunków poznania naukowego, są niepełne i pochodzą najczęściej od laików.

Nie wiadomo do końca, jak i dlaczego powstają pioruny kuliste, intrygujące jest też ich zachowanie. Świadkowie, którym zdarzyło się je obserwować, często twierdzą, że sprawiają wrażenie inteligentych: wędrują między rzędami foteli w samolocie, znikają, szukają sobie ujścia lub eksplodują. Oczywiście nie znaczy to, że pioruny kuliste są rzeczywiście inteligentne, dowodzi raczej strachu i oszołomienia obserwatorów.

Kiedyś opowieści o piorunach kulistych, widywanych przez pilotów za szybą lub pojawiających się nagle we wnętrzu szczelnie zamkniętego samolotu, były traktowane jak opowieści o duchach. Ale któregoś dnia oko w oko z piorunem kulistym stanął poważny naukowiec. Było to w latach 60., Roger Jenninson podróżował z Waszyngtonu do Nowego Jorku, na pokładzie samolotu oprócz niego był tylko pilot i jedna stewardesa. Burza rozszalała się tuż po starcie, nagle w drzwiach kabiny pilota pojawiła się latająca kula średnicy około 22 cm, świecąca z mocą mniej więcej 10-watowej żarówki. Przeleciała pomiędzy rzędami foteli i zniknęła w toalecie. Kulę widziała też stewardesa, ale to relacja Rogera Jenninsona stała się punktem zwrotnym w badaniach nad przedziwnym zjawiskiem: Roger to pierwszy świadek, któremu nie można było zarzucić niewiedzy, bo był uznanym fizykiem, kierował laboratorium elektronicznym na brytyjskim University of Kent. Swoje przeżycie opisał w magazynie naukowym „Nature”.

Możesz dodać ten artykuł do listy swoich ulubionych artykułów.