Prenumerata

Focus Historia Ekstra 02/2018

Rzeczpospolita Zwycięska

Okładka

Prawie 1 mln kilometrów kwadratowych. Tyle wynosił obszar Rzeczypospolitej w 1619 roku. To ponad trzy razy więcej niż w tej chwili. Nigdy wcześniej ani nigdy potem
Rzeczpospolita nie panowała na tak wielkim terytorium. Wówczas w naszych granicach znajdowały się m.in. Smoleńsk, Połtawa, Połock, Humań, a środek państwa wypadał w okolicach Mińska. W pokonanym polu regularnie zostawialiśmy Rosję, Szwecję i Turcję. Husarze – pancerna pięść królów Polski i Litwy – stanowiła postrach ówczesnych pół
bitewnych. Wcześniej na rycerskich zagonach (a także pełnej złota sakiewce) zęby połamali sobie Krzyżacy. Jednak już nawet te zwycięskie czasy kryły w sobie zarzewie przyszłych nieszczęść. Bo to przez krótkowzroczność i egoizm nie udało się stworzyć floty, która przydałaby się w walkach ze Szwedami. A piękne zwycięstwa po jakimś czasie doprowadziły szlachtę do gnuśności i sprawiły, że panowie bracia zaczęli unikać służby wojskowej. Na szczęście wielu z nich wciąż mogło poszczycić się fantazją, która w przyszłości zyska miano ułańskiej, dzięki czemu nawet po I rozbiorze potrafili utrzeć nosa żołdakom Katarzyny Wielkiej.

Agnieszka Ucińska, redaktor prowadząca

4 DOBIĆ KRZYŻAKÓW
Krzyżacy mieli pieniądze, ludzi i dobry PR. A jednak przegrali. Jak do tego doszło?

10 ATLETA CHRYSTUSOWY KONTRA POLACY
Czy rzeczywiście za króla Olbrachta wyginęła szlachta?

16 W WALCE O WROTA DO MOSKWY
Dlaczego utrata Smoleńska stanowiła znak alarmowy dla Rzeczypospolitej?

20 SZKLANA KULA BONDA
W XVI wieku ster kraju mógł wpaść w ręce angielskich magów

24 HETMAŃSKI GEN ZWYCIĘSTWA
Poczet najwybitniejszych sarmackich dowódców wojskowych


30 OPAT, CO KRÓLOWI KODY ŁAMAŁ
Kim był najzdolniejszy kryptolog na dworze Jana III Sobieskiego

34 MARSZ NA PÓŁNOC
Dlaczego Szwedzi nie chcieli Zygmunta III Wazy na swym tronie

38 ALE JAZDA!
Sarmaccy skrzydlaci jeźdźcy byli postrachem nowożytnych pól bitewnych

44 PIERWSZY WIELKI KOZAK
Kozacy nie musieli zwrócić się przeciwko Rzeczypospolitej. Co ich pchnęło w ramiona Rosji?

50 ORZEŁ BIAŁY NAD BAŁTYKIEM
Dlaczego Polska nigdy nie stała się morską potęgą?

56 JAK ZWYCIĘŻYLIŚMY POD CHOCIMIEM
ABC bitwy, która uratowała Rzeczpospolitą

60 PIEŚŃ O WYBUCHOWYM RYCERZU
Jak wysadzono mury Smoleńska


66 SZLACHECKIE SZLACHETNE UMIERANIE
Sarmata musiał pożegnać się ze światem z przytupem


70 CICHA WOJNA
Nawet po I rozbiorze niektórzy dowódcy potrafili przytrzeć Rosjanom nosa

Kup e-wydanie

Publio
Nexto
E-kiosk
E-gazety