Czy można podjąć decyzję, że chce się być praworęcznym? Czy przebywając w towarzystwie leworęcznych, można „nabawić się” tej cechy i porzucić „zdrowy” instynkt posługiwania się ręką prawą? Pytania te wydają się retoryczne. Dziś. W średniowieczu ta stosunkowo rzadka właściwość organizmu mogła kosztować życie. Jeszcze w latach 60. XX w. leworęczność była często maskowana, w każdym razie nikt się nią nie chwalił. W szkołach zmuszano mańkutów do pisania prawą ręką. Obecnie otwarcie walczą oni o swoje prawa, a raczej o wygodę i bezpieczeństwo (wiele typowych urządzeń bywa przyczyną wypadków): o to, by bez problemu kupić odpowiednie nożyczki, klawiatury komputerów, instrumenty itp. Lecz czy ktoś z nich szydzi, piętnuje, organizuje kursy „nawracania się” na
praworęczność? Nie, a przecież to, czy jesteś „mańkutem” czy „gejem”, rozstrzyga się w podobny sposób, na podobnym etapie życia płodowego. Leworęczność – według amerykańskiego neurologa Normana Geschwinda – jest wynikiem nadmiaru testosteronu.

Nadmiar ten spowalnia wzrost lewej półkuli mózgu rozwijającego się płodu. Jak na ironię, homoseksualizm spowodowany jest w podobny sposób, przy czym zamiast nadmiaru testosteronu płód męski otrzymuje go zbyt mało, a często też zbyt późno. Tak przynajmniej utrzymują naukowcy, którzy ostatnio wnikliwie zaczęli badać te zależności. W swoich analizach skupili się na części mózgu zwanej podwzgórzem, ponieważ wiadomo, że jest ona odpowiedzialna za płeć rozwijającego się płodu. Podwzgórze ma charakter dymorficzny, co oznacza, że jego struktura jest inna u kobiet i mężczyzn. Jest również odmienna u mężczyzn heteroseksualnych i homoseksualnych.

Zaawansowane badania laboratoryjne potwierdziły, że trzecie jądro podwzgórza (INH3) jest u gejów dwukrotnie mniejsze niż u mężczyzn heteroseksualnych.
Jądro łożyskowe prążka krańcowego, w skrócie BSTc (ang. bed nucleus of the stria terminalis) może decydować o poczuciu przynależności do określonej płci; jądro to u mężczyzn jest o prawie połowę większe niż u kobiet, a u osób zmieniających płeć (transseksualistów) ma rozmiary typowe dla ich płci psychicznej. Biorąc pod uwagę, że podwzgórze zawiaduje tak ważnymi funkcjami, jak uczucie głodu, pragnienia, termoregulacja, przemiana tłuszczów i węglowodanów, sen, cykle.

 

Matka w stresie

Związkiem pomiędzy budową mózgu układu rozrodczego oraz popęd seksualny, a ma rozmiar groszku i waży zaledwie kilka gramów – jakiekolwiek różnice w jego budowie muszą skutkować znaczącymi konsekwencjami. Kolejna morfologiczna różnica dotyczy części mózgu zwanej spoidłem mózgowym przednim: u mężczyzn homoseksualnych jest ono o 18 proc. większe niż u heteroseksualnych kobiet i o 35 proc. większe niż u mężczyzn heteroseksualnych. a zachowaniami seksualnymi ponad ćwierć wieku temu zajęła się dr Ingeborg Ward z Villanova University (Filadelfia). Badała ona zachowania szczurów w czasach, gdy roli podwzgórza w różnicowaniu płciowym nie brano jeszcze nawet pod uwagę.

W doświadczeniu przeprowadzonym w 1972 r. dr Ward podzieliła ciężarne samice szczura na dwie grupy. Pierwsza z nich w ciągu pierwszych dziesięciu dni po zapłodnieniu (co odpowiada pierwszemu trymestrowi ciąży u ludzi) poddawana była bezustannemu stresowi (jaskrawe światło, przenikliwe dźwięki i wibracje). Druga grupa atakowana była drażniącymi bodźcami w okresie poprzedzającym poród. Była również trzecia grupa składająca się z małych szczurząt, które w okresie płodowym nie doznały żadnego uszczerbku, natomiast poddano je stresowi w okresie tuż po narodzinach.

Kolejnym etapem było połączenie w stadko samców pochodzących z każdej z tych grup (poddanej stresowi podczas wczesnego okresu płodowego, pod koniec
okresu płodowego oraz po narodzinach). Samce dorastały razem w optymalnych warunkach do czasu osiągnięcia dojrzałości płciowej, kiedy to wpuszczono je do klatki ze zdrowymi samicami i obserwowano chęć i możliwość łączenia się w pary. Okazało się, że samce, części podwzgórza odpowiedzialnych za płeć i preferencje seksualne. Skutki widoczne są wówczas, gdy zaburzenia występują na początku ciąży, właśnie wtedy, gdy ma miejsce różnicowanie się płciowe mózgu.