O tym musieli śnić pierwsi inżynierowie. Podnośnia statków na kanale Odra – Hawela

Jak połączyć dwie rzeki, które dzieli różnica wysokości około 14 pięter? Zbudować windę!

Po wjeździe do niemieckiego Niederfinowa witają nas dwie potężne stalowe konstrukcje. Jesteśmy zaledwie 20 km od polskiej granicy i ok. 60 km od Berlina. To tu łączą się Odra i Hawela – rzeki, których koryta miały się nigdy nie spotkać. Tutaj też spełnia się sen o imponującej niemieckiej żegludze śródlądowej.

Idea połączenia szlaków wodnych w jedną sieć pojawiała się już w wiekach średnich, ale dopiero w czasie rewolucji przemysłowej udało się wprowadzić w życie śmiałe plany dawnych inżynierów. Nieco później takim spełnieniem była rozpoczęta w 1927 roku budowa śluzy windowej w Niederfinowie.

 

Jak to działa?

W Niederfinowie różnica poziomów między górnym a dolnym odcinkiem kanału Odra – Hawela wynosi 36 metrów wysokości. By umożliwić statkom pokonanie tego dystansu zastosowano system podnośni. Nie ma tu haków ani żurawi. Jest za to coś w rodzaju gigantycznej wanny, do której wpływają statki i którą jak windę – tyle że wypełnioną wodą –  unosi i opusza specjalny system obciążeń. Wszystko zamontowane jest na ponadpięćdziesięciometrowej stalowej wieży.

By na własnej skórze przekonać się, jak działa mechanizm śluzy windowej, można wypożyczyć kajak. To też okazja, by skorzystać z atrakcji, jakie oferuje region: w okolicy Niederfinowa można zobaczyć m.in. śluzę Liepe z 1914 roku, elektrownię z 1926 roku czy najstarszy, sztucznie stworzony, niemiecki kanał – Finow. Do tego sporo natury, która wydaje się być w bardzo dobrej formie.

 

Bezpiecznie i tanio

Czy można ingerować w naturę i współistnieć z nią? Niemcy twierdzą, że właśnie dzięki wodnemu transportowi śródlądowemu oszczędzają nie tylko czas i pieniądze, ale też środowisko. Drogi wodne uznawane są bowiem za najbezpieczniejsze i najbardziej ekonomiczne rozwiązanie: tego typu transport to mniejsze zużycie energii i mniejsze  koszty związane z wypadkami komunikacyjnymi, które na wodzie praktycznie się nie zdarzają.

I tak, na terenie Niemiec znajduje się obecnie ponad 7 tys. km dróg wodnych – szlaków żeglownych poprowadzonych m.in. na rzekach i sztucznie stworzonych kanałach (to jedna czwarta całego systemu dróg wodnych w Unii Europejskiej!).

 

Stare obok nowego

Niemcy do dziś inwestują w wodny transport śródlądowy. Dlatego też najstarsza w Niemczech podnośnia statków ma wkrótce odejść na emeryturę, a jej zadania ma przejąć nowoczesna odpowiedniczka.

Sposobu na modernizację tego miejsca poszukiwano od 1992 roku. Pomysłów było wiele: od zastosowania klina wodnego, wyciągu pochyłego, po wariant z kilkoma śluzami. Ostatecznie wygrało to samo rozwiązanie co kiedyś: mechanizm podnośni pionowej (w nowoczesnej podnośni zjazd w górę i w dół ma potrwać zaledwie 3 minuty!).

Otwarcie zaplanowano na 2016 rok, jednak ze względu na opóźnienia termin uruchomienia nie jest dokładnie znany. Jedno jest pewne: nawet jeśli słowa “kanał”, turbina” i “śluza” nie działają ci na wyobraźnię, podnośnia w Niederfinowie zrobi na tobie wrażenie!

 

Warto sprawdzić

Wczytuję wpisy...