Ciepły wrzesień, ale problem z suszą pozostaje
Według prognozy długoterminowej IMGW średnia temperatura we wrześniu 2026 r. ma być w całej Polsce wyższa od normy wieloletniej z lat 1991-2020. Równocześnie hydrolodzy IMGW informują, że susza hydrologiczna nadal obejmuje niemal połowę kraju. Na większości rzek utrzymują się niskie stany wód, a ostrzeżenia przed suszą dotyczą prawie wszystkich głównych zlewni.
Początek jesieni nie oznacza automatycznie końca sezonu pożarowego – szczególnie jeśli utrzymują się wyższe temperatury i przesuszona ściółka. Według IMGW w ostatnich latach okres wysokiego zagrożenia pożarowego rozpoczyna się wcześniej i trwa dłużej niż jeszcze kilkanaście lat temu. To efekt coraz częstszych fal upałów oraz długich okresów bez opadów oraz kolejny sygnał, że zmiany klimatu przestają być odległym scenariuszem, a stają się elementem naszej codzienności.
Tysiące pożarów od początku roku
Tegoroczny sezon już pokazał skalę zagrożenia. Według danych Lasów Państwowych do 26 czerwca 2026 r. w polskich lasach wybuchło około 4600 pożarów – o około 1200 więcej niż w analogicznym okresie poprzedniego roku. Co szczególnie istotne, aż 99 proc. pożarów lasów jest powodowanych przez człowieka. Wśród najczęstszych przyczyn wymieniają podpalenia, nieostrożne obchodzenie się z ogniem, wyrzucanie niedopałków papierosów oraz rozpalanie ognisk w miejscach niedozwolonych. Dlatego również podczas jesiennych spacerów warto pamiętać o kilku podstawowych zasadach.
5 zasad, dzięki którym las Ci podziękuje
1. Nie zostawiaj po sobie ognia – nawet najmniejszego
To najważniejsza zasada. W lesie i w odległości do 100 metrów od jego granicy obowiązuje zakaz używania otwartego ognia poza wyznaczonymi miejscami. Nie rozpalaj ognisk, nie używaj grilli i nie pal papierosów. W czasie suszy nawet niewielki żar może zapoczątkować pożar. Dla tych, którzy muszą sięgnąć po nikotynę, ewentualną opcją mogłyby być przykładowo ajkosy. Takie podgrzewacze tytoniu nie wytwarzają płomienia ani żaru, dzięki czemu nie stanowią zagrożenia pożarowego. Pamiętaj jednak: bez względu na to, z czego korzystasz, leśna ściółka to nie śmietnik – wszystkie odpady zawsze zabieramy ze sobą.
2. Sprawdź, czy las jest otwarty
Zagrożenie pożarowe nie kończy się wraz z wakacjami. Jeśli warunki stają się szczególnie niebezpieczne, nadleśnictwa mogą wprowadzać okresowe zakazy wstępu do lasu. Przed wyjazdem warto sprawdzić aktualne komunikaty Lasów Państwowych oraz mapę zagrożenia pożarowego. Dzięki temu unikniesz niepotrzebnej podróży i nie narazisz siebie ani innych.
3. Nie daj się zwieść jesiennej pogodzie
Chłodny poranek czy rosa nie oznaczają, że problem suszy zniknął. Warunki w lesie mogą różnić się w zależności od regionu, a ściółka po dłuższym okresie bez opadów pozostaje przesuszona. Warto więc zachowywać taką samą ostrożność z ogniem jak podczas letnich wyjazdów.
4. Uważaj nie tylko na pożary
Wrzesień to początek intensywnego sezonu grzybowego, ale także okres aktywności kleszczy. Długie spodnie, repelent oraz odpowiednie obuwie potrafią skutecznie poprawić komfort wypoczynku. Po powrocie warto dokładnie obejrzeć skórę. W lesie łatwiej też zgubić orientację, szczególnie gdy schodzimy ze znanej trasy w poszukiwaniu grzybów – przydatny będzie naładowany telefon i wcześniejsze sprawdzenie trasy.
5. Reaguj, jeśli zauważysz zagrożenie
Jeśli zauważysz dym lub ogień, nie zakładaj, że ktoś już zadzwonił. Szybka reakcja ma ogromne znaczenie. Zadzwoń pod numer alarmowy 112 lub powiadom najbliższe nadleśnictwo. W przypadku pożarów lasów pierwsze minuty często decydują o tym, czy ogień obejmie kilka metrów ściółki, czy setki hektarów lasu.
Każdy spacer ma znaczenie
Lasy potrzebują dziś naszej uwagi bardziej niż kiedykolwiek. Koniec wakacji nie oznacza końca zagrożenia pożarowego. Nie mamy wpływu na pogodę, ale mamy wpływ na własne zachowanie. Niewyrzucony niedopałek, rezygnacja z ogniska w niedozwolonym miejscu czy zabranie ze sobą wszystkich odpadów to drobne decyzje, które podczas jesiennego spaceru mogą mieć bardzo konkretne znaczenie.