Mam wrażenie, że właśnie w tym kierunku coraz śmielej skręca luksusowe kolarstwo. Kolejne waty, gramy i aerodynamiczne zyski przestają wystarczać, gdy niemal każdy producent potrafi zbudować szybki rower. Prawdziwym wyróżnikiem staje się rzemiosło, indywidualne dopasowanie i świadomość, że identycznego egzemplarza nie będzie miał sąsiad, kolega z grupy ani przypadkowa osoba mijana pod kawiarnią.
Mosaic AR-Zero pasuje do tego świata idealnie. Powstaje ręcznie z tytanu, otrzymuje geometrię przygotowaną dla konkretnego właściciela i może kosztować około 91 tysięcy złotych. Brzmi jak zakup wymagający poważnej rozmowy z domowym budżetem. Zapewne bardzo krótkiej, bo budżet raczej nie będzie zachwycony.
Szosa zrozumiała, że asfalt czasem się kończy
AR-Zero reprezentuje kategorię all-road, która jeszcze kilka lat temu wyglądała jak niezdecydowany krewny szosy i gravela. Dziś taki rower ma coraz więcej sensu. Pozwala szybko jechać po dobrym asfalcie, lecz nie zmusza do zawracania, gdy gładka droga zamienia się w popękaną nawierzchnię, ubity szuter albo leśny łącznik.
Mosaic pozostawił w konstrukcji sportowy charakter, a jednocześnie przewidział miejsce na opony o szerokości do 40 mm. Taki rozmiar poprawia komfort i przyczepność, ale nadal pozwala zachować zwinność typową dla szybkiego roweru szosowego. Producent przygotował także możliwość zastosowania napędu 1x lub 2x, hamulców tarczowych oraz elektronicznych grup Shimano Di2 i SRAM AXS.
To rozsądna odpowiedź na sposób, w jaki wiele osób rzeczywiście jeździ. Idealnie gładkie trasy istnieją głównie w folderach turystycznych i materiałach promocyjnych. W realnym świecie trafiają się dziury, kostka, remonty oraz drogi, które według mapy wyglądają przyjaźnie, a na miejscu przypominają próbę zawieszenia samochodu. Szersza opona przestała więc oznaczać kapitulację przed prędkością. Stała się polisą na nieprzewidywalność.
Tytan potraktowany jak materiał krawiecki
Każdy AR-Zero powstaje na zamówienie. Geometria ramy jest ustalana na podstawie budowy ciała, pozycji, stylu jazdy i planowanego zastosowania. Klient nie wybiera jedynie rozmiaru z tabeli. Cała konstrukcja zostaje rozrysowana wokół jego punktów kontaktu z rowerem.
Rama wykorzystuje cieniowane rury ze stopu tytanu 3Al/2.5V. Poszczególne elementy są ręcznie dopasowywane i spawane w zakładzie Mosaic w Boulder w stanie Kolorado. Na miejscu powstają również autorskie części obrabiane CNC, między innymi zintegrowana główka ramy oraz jednoczęściowe haki. Producent stosuje karbonowy maszt siodła z własną nakładką, całkowicie wewnętrzne prowadzenie przewodów, suport T47 i widelec ENVE In-Route All Road.
Karbonowy maszt siodła może budzić mieszane uczucia. Wygląda czysto i sportowo, ale ogranicza zakres późniejszych regulacji bardziej niż klasyczna sztyca. W rowerze budowanym pod jedną konkretną osobę ma to jednak logiczne uzasadnienie. Tutaj wszystko powinno zostać ustalone przed pierwszym cięciem materiału, podobnie jak przy garniturze szytym na miarę. Problem pojawia się dopiero wtedy, gdy właściciel diametralnie zmieni pozycję albo zechce sprzedać rower komuś o innych proporcjach.
Tyle że przy cenie AR-Zero rynek wtórny prawdopodobnie nie znajduje się wysoko na liście priorytetów.
Tytan wcale nie musi być szary
Wielbiciele tytanowych ram często wybierają surowe wykończenie, ponieważ spawy i szczotkowany metal są dla nich dowodem jakości wykonania. Mosaic daje taką możliwość w wariancie Shadow, lecz AR-Zero może również otrzymać ręcznie nanoszone malowanie z programu Artist Series.
Premierowy wzór Chrysalis wykorzystuje wielowarstwową, organiczną kompozycję, która płynnie przechodzi z tytanowych rur na karbonowe elementy. Efekt przypomina bardziej pracę ze studia projektowego niż dekorację przygotowaną przez dział marketingu w dużej fabryce. Każdy układ kolorów może zostać dopasowany do zamawiającego, więc indywidualizacja obejmuje również stronę wizualną.
Sama chętnie oglądam surowy tytan, zwłaszcza gdy spawy są wykonane perfekcyjnie. Rozumiem jednak klientów, którzy przy takim wydatku oczekują czegoś bardziej osobistego niż dyskretne logo na srebrnej rurze. Skoro rower ma powstawać miesiącami i zostać z właścicielem przez dekady, jego wygląd może znaczyć tyle samo co grupa osprzętu.
Cena zamyka drzwi większości rowerzystów
Zestaw ramowy Mosaic AR-Zero kosztuje 11 tysięcy dolarów, czyli około 41 700 zł. W cenę wchodzą rama, widelec, zintegrowany kokpit ENVE, karbonowy maszt siodła z nakładką oraz wybrane wykończenie. Kompletny rower będzie kosztował od 20 do 24 tysięcy dolarów, czyli około 75 800-91 000 zł. Pierwsza pula programu obejmuje łącznie tylko 30 egzemplarzy modeli AR-Zero i RT-Zero.
Trudno udawać, że płaci się tutaj wyłącznie za osiągi. Tańszy rower z włókna węglowego może być lżejszy, szybszy w tunelu aerodynamicznym i łatwiejszy do zastąpienia po wypadku. W cenie Mosaic znajdują się przede wszystkim godziny ręcznej pracy, bardzo mała skala produkcji, indywidualny projekt oraz luksus posiadania przedmiotu wykonanego dla jednej osoby.
Czy takie podejście jest przesadą? Oczywiście, szczególnie z perspektywy kogoś, kto za podobną kwotę może kupić całkiem przyzwoity samochód. Luksus od dawna ma jednak luźny związek z praktyczną kalkulacją. Zegarek za 50 tysięcy złotych nie pokazuje czasu lepiej od smartfona, a ręcznie szyta torba nie przewozi laptopa sprawniej od modelu z sieciówki.
Mosaic AR-Zero pokazuje za to ciekawą zmianę w świecie rowerów. Po latach pogoni za nowym karbonem, kolejną generacją napędu i marginalnymi oszczędnościami masy wraca zainteresowanie trwałością oraz pracą ludzkich rąk. Ten rower nadal ma jeździć szybko. Jednocześnie jego właściciel ma widzieć w nim coś, czego nie będzie chciał wymieniać po premierze następnej grupy osprzętu.
I chyba właśnie taka obietnica stanowi dziś największy luksus – kupić raz, dobrze dopasować i przez długie lata nie oglądać się za następcą.