Sztuczna inteligencja vs. człowiek. Pierwsza taka walka powietrzna w historii

Siły Powietrzne USA ujawniły, że przeprowadziły pierwszą na świecie walkę powietrzną, w której po dwóch stronach symulowanego konfliktu znalazł się człowiek i sztuczna inteligencja. Niezwykła walka powietrzna miała miejsce w ubiegłym roku, ale szczegóły opublikowano dopiero teraz.
X-62A, czyli zmodyfikowany F-16, podczas testu /Fot. DARPA

X-62A, czyli zmodyfikowany F-16, podczas testu /Fot. DARPA

DARPA rozpoczęła eksperymenty z zastosowaniami sztucznej inteligencji w grudniu 2022 r. w ramach programu Air Combat Evolution (ACE). Prace dotyczyły opracowania systemu sztucznej inteligencji zdolnego do autonomicznego latania myśliwcem, przy jednoczesnym przestrzeganiu protokołów bezpieczeństwa Sił Powietrznych (USAF).

Czytaj też: SI w wojsku USA. DARPA wzięła na barki misję krytyczną dla przyszłości państwa

Po przeprowadzeniu symulacji walk powietrznych z wykorzystaniem sztucznej inteligencji, DARPA zainstalowała system sztucznej inteligencji w eksperymentalnym samolocie X-62A (zmodyfikowanym myśliwcu F-16). We wrześniu 2023 r. w Edwards Air Force Base przeprowadzono pierwszą w historii symulowaną walkę powietrzną między maszyną sterowaną przez SI a człowiekiem.

Sztuczna inteligencja vs. człowiek – kto wygrał?

Warto zaznaczyć, że na pokładzie X-62A znajdował się ludzki pilot z natychmiastowym wyłącznikiem sztucznej inteligencji, ale według DARPA nie został on użyty “w żadnym momencie”. X-62A walczył z F-16 sterowanym wyłącznie przez człowieka, a oba samoloty wykazały się “wysokim zaangażowaniem w starcia nos w nos” i zbliżyły się do wysokości 600 metrów przy prędkości 3500 km/h. Nie ujawniono jednak, kto wygrał walkę powietrzną.

Czytaj też: Sztuczna inteligencja pomaga Amerykanom wybierać cele na polu bitwy

General Dynamics X-62A VISTA (Variable-stability In-flight Simulator Test Aircraft), to mocno zmodyfikowany dwumiejscowy F-16D. Jego systemy lotu można dostosować tak, aby odtworzyły systemy niemal każdego innego statku powietrznego, co czyni go wyjątkowym substytutem do szerokiego zakresu celów testowych, które wymagają platformy w świecie rzeczywistym. Ta funkcja sprawia, że VISTA jest doskonałą platformą do wspierania programów takich, jak ACE.

Sztuczna inteligencja pilotowała tego eksperymentalnego X-62A /Fot. DARPA

William Gray, główny pilot testowy US Air Force Test Pilot School, mówi:

X-62A to niesamowita platforma nie tylko do badań i doskonalenia stanu testów, ale także do przygotowywania kolejnego pokolenia liderów testów. Zapewniając, że możliwości, które mają przed sobą, są bezpieczne, wydajne, skuteczne i odpowiedzialne, przemysł może uznać wyniki działań zespołu X-62A ACE za zmianę paradygmatu. Zasadniczo zmieniliśmy dyskusję, pokazując, że można to wykonać bezpiecznie i odpowiedzialnie.

W ramach wsparcia ACE samolot X-62A wykonał 21 lotów testowych z Edwards Air Force Base w Kalifornii w trzech oddzielnych okresach testowych od grudnia 2022 r. do września 2023 r. Podczas tych testów w locie systemy wymagały przeprogramowania niemal codziennie, co ostatecznie skutkowało zmianą ponad 100 000 linii kodu.

Frank Kendall, Sekretarz Sił Powietrznych, który jeszcze w tym roku zasiądzie na pokładzie myśliwca sterowanego przez sztuczną inteligencję, mówi:

Od dziesięcioleci można sobie wyobrazić potencjał autonomicznej walki powietrznej, ale rzeczywistość do tej pory pozostawała odległym marzeniem. W 2023 r. X-62A przełamał jedną z najważniejszych barier w lotnictwie bojowym. To moment transformacji, możliwy dzięki przełomowym osiągnięciom zespołu X-62A ACE.

Armia Stanów Zjednoczonych oświadczyła, że w przyszłości do obsługi autonomicznych systemów uzbrojenia zawsze będą zaangażowani ludzie – to oni będą podejmować decyzję dotyczącą neutralizacji celów. Oczekuje się jednak, że zakres ich udziału w procesie decyzyjnym będzie się zmieniać z biegiem czasu, co było już tematem wielu dyskusji i debat. Pentagon chce wykorzystać sztuczną inteligencję do ulepszenia swojej floty dronów, która ma być odpowiedzią na rosnące zagrożenie ze strony innych krajów.

Marcin PowęskaM
Napisane przez

Marcin Powęska

Biolog, redaktor naukowy Międzynarodowego Centrum Badań Oka (ICTER), dziennikarz popularnonaukowy OKO.press i serwisu Cowzdrowiu.pl. Publikował na łamach portalu Interia, w papierowych wydaniach magazynów "Focus", "Wiedza i Życie" i "Świat Wiedzy".