Pokaż mi wzorce językowe, których używasz, a powiem Ci, czy jesteś oszustem

Wzorce językowe mogą skrywać prawdziwe zamiary danej osoby. Jak je odczytać? Psychologowie mają kilka cennych wskazówek.
Wzorce językowe są kluczowe w odczytaniu intencji mówców /Fot. Pixabay

Wzorce językowe są kluczowe w odczytaniu intencji mówców /Fot. Pixabay

To, co ktoś mówi głośno o grupie ludzi i to, co faktycznie o niej myśli, nie zawsze jest ze sobą kompatybilne. Prawdziwe uczucia danej osoby mogą zostać łatwo ujawnione przez wzorce językowe, które są używane do opisania uczuć. Wskazują na to badania uczonych z Uniwersytetu Oregonu pod kierownictwem adiunkta Davida Markowitza. Wyniki opisano niedawno w Journal of Language and Social Psychology.

Czytaj też: Nabici w detoks. Dlaczego detoksykacyjne plastry i kąpiele to oszustwo?

David Markowitz mówi:

Istnieją sytuacje, w których ludzie mogą kłamać na temat tego, jak się czują w stosunku do innych, ze względu na zarządzanie wrażeniem.

Wzorce językowe powiedzą prawdę o naszych zamiarach

Badania Markowitza obejmowały badania nad oszustwem i językiem oraz badania nad dehumanizacją i językiem.

David Markowitz dodaje:

Z literatury dotyczącej oszustw wiemy, że istnieją wzorce językowe, które odróżniają osobę uczciwą od osoby nieuczciwej. W dehumanizacji istnieją wzorce w języku, które ujawniają kogoś, kto postrzega grupy zewnętrzne jako mniej niż ludzkie w porównaniu do bardziej ludzkich.

Jednym z przytaczanych przykładów jest przemówienie prezydenta Donalda Trumpa z 2019 r., w którym powiedział, że popiera napływ nowych mieszkańców do Stanów Zjednoczonych i zapraszał, by imigranci “przybywali w największych ilościach w historii”. Było to sprzeczne z wcześniejszymi wypowiedziami na mniej publicznych formach, w których Trump imigrantów określał mianem “zwierząt”, które “infekują” kraje, do których przybywają.

Zespół Markowitza zrekrutował do swojego badania 1169 osób za pośrednictwem internetowej platformy badawczej CloudResearch. Poproszono ich o ocenę w skali 0-100 o to, jak bardzo ktoś wydaje się “ludzki”. Oceniano osoby z ośmiu różnych grup: Arabów, muzułmanów, imigrantów, Amerykanów, demokratów, republikanów, Afroamerykanów i Azjatów. Jeśli uczestnik ocenił daną grupę jako jedną z najbardziej lub najmniej “ludzkich”, został poproszony o napisanie kilku zdań na jej temat. Uczestnicy badania zostali poinstruowani, aby albo byli szczerzy w swoich opiniach o grupach zewnętrznych, albo kłamali na temat swoich opinii o grupie. To dlatego, że badania z 2015 r. wykazały, że wzorce językowe pozwalają rozróżnić kłamstwo od prawdy.

Opisy stworzone przez uczestników badania zostały następnie przepuszczone przez automatyczny program analizy tekstu o nazwie Linguistic Inquiry i Word Count, który zawiera słowniki kategorii związanych z wymiarami społecznymi, psychologicznymi i częścią mowy. Program ten okazał się kluczowym narzędziem w ocenie dynamiki oszustwa, jak również dehumanizacji na podstawie wzorców językowych.

Czytaj też: Chcesz spowolnić starzenie mózgu? Naucz się języka obcego już teraz

Badanie otwiera szeroko drzwi, wskazując jak konstrukty psychologiczne oddziałują na siebie i jak są odzwierciedlone w języku, którego ludzie używają, próbując zarządzać wrażeniami i utrzymać pozytywny obraz siebie.

David Markowitz podsumowuje:

Badania te sugerują, że język ma znaczenie i ujawnia psychologiczne aspekty komunikatorów, którzy mają inne wewnętrzne przekonania niż ich zewnętrzny wizerunek. Implikacja jest taka, że możemy wykonać całkiem dobrą robotę ujawniając wewnętrzne przekonania w języku, a to jest jedno z pierwszych badań tego rodzaju, które sugeruje, że konkretne wzory słów ujawniają te procesy psychologiczne.
Marcin PowęskaM
Napisane przez

Marcin Powęska

Biolog, redaktor naukowy Międzynarodowego Centrum Badań Oka (ICTER), dziennikarz popularnonaukowy OKO.press i serwisu Cowzdrowiu.pl. Publikował na łamach portalu Interia, w papierowych wydaniach magazynów "Focus", "Wiedza i Życie" i "Świat Wiedzy".