Z Marsa na Ziemię trafią próbki. W ich dostarczeniu pomogą Polacy

Jak się okazuje, próbki zgromadzone przez łazik Perseverance znajdujący się na Marsie mają dotrzeć na Ziemię już w 2031 roku. W realizacji tego przedsięwzięcia wezmą udział Polacy.
Z Marsa na Ziemię trafią próbki. W ich dostarczeniu pomogą Polacy

Będą to przedstawiciele firmy PIAP Space, którzy rozpoczęli prace nad prototypem podwozia dla łazika Sample Fetch Rover (SFR) w latach 2020-2021. PIAP Space odpowiedzialna była za projekt wykonawczy, produkcję, wprowadzanie poprawek technologicznych oraz wstępne testy podwozia SFR. Kanadyjska firma MDA stworzyła natomiast oprogramowanie, projekt 3D oraz schematy elektryczne podwozia. Z kolei szwajcarska RUAG odpowiadała za inżynierię systemową i nadzór walidacji urządzenia.

Potrzeba przeprowadzenia zaawansowanych analiz marsjańskich próbek

Ze względu na ograniczenia związane z wagą i funkcjonowaniem w przestrzeni kosmicznej, lądowniki i pojazdy biorące udział w misjach polegających na eksploracji Czerwonej Planety posiadają wyłącznie te narzędzia, które pozwalają im spełnić ich podstawowe zadania. Pojazdy autonomiczne eksplorujące dziś powierzchnię Marsa, takie jak Perseverance, są wyposażone w instrumenty umożliwiające pozyskanie próbek i ich podstawową analizę. Zaawansowane badania tych materiałów muszą natomiast zostać przeprowadzone na Ziemi.

Z tego względu marsjańskie próbki zostają zmagazynowane we wnętrzu samych pojazdów, by w przyszłości trafić w określone miejsca. Zadaniem Sample Fetch Rover będzie dotarcie do tych lokalizacji i przeniesienie próbek na pokład pojazdu kosmicznego, który przetransportuje je na Ziemię, by mogły zostać poddane szczegółowym analizom.

Jeśli chodzi o program Mars Sample Return, to jest on owocem współpracy NASA i Europejskiej Agencji Kosmicznej (ESA). Jego nadrzędnym celem jest przetransportowanie na Ziemię materiałów badawczych pobranych w trakcie ostatnich lat eksploracji Marsa. Pierwszy etap jest związany z misją Mars 2020. W jej ramach łazik Perseverance pozyskuje próbki z interesujących geologicznie miejsc. Pobrane materiały będą przechowywane w 43 cylindrycznych tubach i pozostawione na powierzchni planety do późniejszego zebrania.

Trzy etapy planowanych działań

W drugim etapie programu, zaplanowanym na 2026 rok, rakieta z lądownikiem i łazikiem Sample Fetch Rover na pokładzie wyruszy na Czerwoną Planetę, by zebrać przygotowane próbki. Łazik wykona swoje zadanie za pomocą ramienia robotycznego i umieści materiały w pojemniku pojazdu Mars Ascent Vehicle (MAV). Jeśli wszystko pójdzie zgodnie z planem, w 2029 roku rozpocznie się podróż powrotna w stronę Ziemi. Na koniec satelita Earth Return Orbiter przechwyci MAV i przetransportuje próbki na powierzchnię naszej planety. Zbudowany przez ESA orbiter powrotny ruszy w październiku 2026 roku, by dotrzeć na Marsa w 2027. Wykorzysta w tym celu napęd jonowy, a także oddzielny element napędowy, aby stopniowo obniżać swoją orbitę do właściwej niskiej orbity marsjańskiej do lipca 2028 roku. Kapsuła powróci na Ziemię trzy lata później. 

Aleksander KowalA
Napisane przez

Aleksander Kowal

RedaktorZ wykształcenia romanista (język francuski oraz hiszpański) ze specjalizacją z traduktologii. Dziennikarską przygodę rozpocząłem około piętnastu lat temu, początkowo w związku z recenzjami gier komputerowych i filmów. Obecnie publikuję zdecydowanie częściej na tematy związane z nauką oraz technologią. W wolnym czasie uwielbiam podróżować, śledzić kinowe i książkowe nowości, a także uprawiać oraz oglądać sport.