Metale ziem rzadkich nie są tak rzadkie, jak sugerowałaby ich nazwa, ale i tak zalicza się je do grona najcenniejszych surowców współczesnego świata. Naukowcy pod wodzą Carla Spandlera poznali odpowiedź na pytanie o kulisy ich powstawania. Teraz mówią o możliwości wykorzystania tej wiedzy w poszukiwaniach kolejnych złóż.  Metale ziem rzadkich, czyli łakomy kąsek dla całego […]

Chrześcijaństwo to jedna z najważniejszych religii w historii ludzkości, ale jego początki wciąż są dość. W związku z tym moneta odnaleziona w hrabstwie Norfolk, niedaleko miejscowości Dunton, może okazać się przełomowa dla badań w tym zakresie. Odkryta przez poszukiwacza skarbów, została wykonana ze złota i najprawdopodobniej pochodzi z lat 60. lub 70. IX wieku, czyli […]

Przez ponad pięćset lat postać Krzysztofa Kolumba była jednym z najbardziej rozpoznawalnych symboli epoki wielkich odkryć geograficznych. Jednocześnie jego biografia, mimo ogromnej liczby badań, wciąż skrywała fundamentalną tajemnicę: skąd naprawdę pochodził człowiek, który w 1492 roku dopłynął do Nowego Świata? Najnowsze ustalenia naukowców sugerują, że dotychczasowy obraz może wymagać poważnej rewizji. Wielowiekowa zagadka dotycząca Kolumba: […]

Metody stosowane przez pierwszych rolników w naszej części Europy były znacznie bardziej zaawansowane, niż uczyliśmy się na lekcjach historii. Tak wynika z nowych badań przeprowadzonych przez przedstawicieli Uniwersytetu Gdańskiego. Ich autorzy ujawnili, jak wyglądały procesy związane z wytwarzaniem żywności tysiące lat temu. Rolnicy z terenów naszego kraju byli zaskakująco rozwinięci pod względem technologicznym Badania koncentrowały […]

W 1987 roku w mieście Goiânia rozegrała się jedna z dziwniejszych historii na radiologicznym tle. Tamtejsza katastrofa nie miała jednak nic wspólnego z elektrownią atomową ani katastrofą przemysłową w klasycznym rozumieniu. Źródłem problemów był natomiast niewielki, zapomniany element aparatury medycznej. Pomimo niepozornych rozmiarów, okazał się on źródłem wielkich problemów. Początek tych wydarzeń sięga opuszczonej kliniki, […]

W sercu amazońskiej dżungli można znaleźć wiele – włącznie z pozostałościami po dawnych cywilizacjach. Dzięki wykorzystaniu nowoczesnych technologii, w tym analizy zdjęć satelitarnych, naukowcom udało się zidentyfikować takową, w postaci rozległej sieci dawnych dróg. Ma ona około 350 kilometrów długości, a wiek tamtejszych szlaków szacuje się na nawet 2700 lat. Oznacza to więc, iż najstarsze […]

Pod polami uprawnymi przez wiele stuleci ukrywała się konstrukcja, która dziś może zostać uznana za jedno z najbardziej imponujących osiągnięć rzymskiej inżynierii na północ od Alp. Archeolodzy poinformowali bowiem o zidentyfikowaniu starożytnego kanału, który pełnił funkcję wodnej superautostrady. Ta była zdaniem badaczy jednym z istotnych elementów funkcjonowania logistyki Imperium Rzymskiego.  Kanał został odnaleziony w rejonie […]

Odkryty w ruinach antycznego miasta Amos kamienny kontrakt dzierżawy ziemi, datowany na około 2200 lat, okazuje się wyjątkowo cennym dokumentem z tego okresu. Dzięki zorganizowanym ekspertyzom ich autorzy doszli do wniosku, iż mają do czynienia z jednym z najbardziej szczegółowych zapisów regulujących życie rolnicze w hellenistycznym świecie. Kamienny kontrakt sprzed 2700 lat Znalezisko pochodzi z […]

Pod powierzchnią jednej z najbardziej znanych i malowniczych części Europy kryje się coś, czego nikt się nie spodziewał. Naukowcy odkryli pod Toskanią ogromne zbiorniki magmy. Są one tak duże, że można je porównywać do systemów znajdujących się pod największymi superwulkanami na świecie. Badania przeprowadził międzynarodowy zespół naukowców kierowany przez przedstawicieli Uniwersytetu w Genewie. Wysiłki jego […]

Budowa trasy szybkiego ruchu na wschodzie naszego kraju niespodziewanie zamieniła się w szerokie pole do badań archeologicznych. Na odcinku drogi ekspresowej S17 przebiegającym przez Zamojszczyznę naukowcy dokonali odkrycia, które zakończyło się identyfikacją ponad 100 tysięcy zabytków. Ich pochodzenie obejmuje czasy od prehistorii aż po okres powojenny.  Skala znalezisk jest imponująca nie tylko ze względu na […]

Archeolodzy głowią się nad odkryciem, które miało miejsce w Rumunii. Znaleziona w tym kraju konstrukcja została poddana datowaniu, dzięki czemu naukowcy uznali, iż ma ona około 6200 lat. Ale nie dostarczyło to odpowiedzi na najważniejsze pytanie: w jakim celu ją utworzono.  Odnaleziona budowla powstała około 4000 roku p.n.e. i jest związana z kulturą Cucuteni-Trypillia, czyli […]

Paleontolodzy opisali dziwacznego krewnego krokodyli, który – wbrew dotychczasowym wyobrażeniom – potrafił poruszać się na dwóch kończynach. Jakby samo to nie było zaskakujące, to wyszło również na jaw, w jak niespodziewanych okolicznościach pojawiała się ta umiejętność.  Sonselasuchus cedrus, główny bohater nowych badań Chodzi o gatunek Sonselasuchus cedrus, żyjący około 215-225 milionów lat temu, w późnym […]

Grawitacja na naszej planecie wydaje się czymś stałym i niezmiennym, ale w rzeczywistości sytuacja jest zdecydowanie bardziej złożona. W oparciu o analizy danych zgromadzonych w ramach misji GRACE naukowcy zidentyfikowali miejsca, w których przyciąganie grawitacyjne jest zauważalnie słabsze. Źródło tych anomalii znajduje się głęboko we wnętrzu Ziemi. Misja GRACE sposobem na wykrycie ziemskich anomalii grawitacyjnych […]

Odkrycie, jakie miało miejsce w polu w angielskim hrabstwie Lincolnshire przykuwa uwagę z co najmniej dwóch powodów. Jest bowiem wyjątkowo cenne w kontekście naukowym, a dodatkowo głównym bohaterem całej historii jest nasz rodak. Rafał Wesołowski natknął się bowiem na niewielki pierścień w czasie poszukiwań prowadzonych z wykrywaczem metali. Kiedy artefaktowi przyjrzeli się eksperci, dostrzegli zagadkowa […]

Zachodni brzeg Nilu to wciąż istna skarbnica wiedzy dla działających tam badaczy. Ci skoncentrowali się na rejonie Luksoru, gdzie udało im się dotrzeć do zbioru papirusowych zwojów liczących około trzech tysięcy lat. Choć same artefakty już teraz uznawane są za bezcenne, ich największa wartość pozostaje ukryta, ponieważ zapisane na nich treści wciąż nie zostały odczytane. […]

W świecie archeologii od dziesięcioleci dominowało przekonanie, że to starożytny Rzym stworzył najbardziej zaawansowane systemy inżynierii wodnej. Ale im więcej naukowcy dowiadują się na temat nieistniejącego już Urartu, tym śmielej podważają ten pogląd. W toku prowadzonych na w tej części świata badań doszli do intrygujących wniosków, a zarazem wszczęli alarm. Technologiczne dziedzictwo królestwa Urartu Królestwo […]

Eksploracja jaskiń to wymagające, a przede wszystkim niebezpieczne zajęcie. Nie zawsze jest ona jednak nakierowana na odkrywanie nowych podziemnych tuneli. Na przykład w 1990 roku pewien mieszkaniec wietnamskiej dżungli poszukiwał drewna, a przypadkowo natknął się za największą znaną ludzkości jaskinię na Ziemi. Problem w tym, że po kilku dniach zgubił drogę powrotną, dlatego ludzkość musiała […]

Archeolodzy mówią o spektakularnym odkryciu i nie ma co się dziwić ich słowom.Chodzi bowiem o zbiór kosztowności, których analizy doprowadziły do ujawnienia informacji na temat jednego z najbardziej burzliwych okresów w dziejach Cesarstwa Bizantyńskiego. Ba uwagę zasługuje fakt, iż chodzi o skarb, który przeleżał w tym samym miejscu ponad tysiąc lat. Z relacji naukowców wynika, […]

Różnego rodzaju wierzenia towarzyszą ludzkości od tysięcy lat, choć oczywiście niektóre pozostają słabo poznane. Naukowcy starają się to zmienić, zgłębiając tajniki religii wyznawanych przez człowieka na przykład w Egipcie. Prowadzone w tym kraju wykopaliska odsłoniły pozostałości świątyni poświęconej zapomnianemu bóstwu związanemu z Nilem. Ruiny świątyni na obrzeżach pustyni Synaj Archeolodzy wybrali się na obrzeża pustyni […]

Przez ponad tysiąc lat monumentalne grobowce z kamienia, czyli megality, były jednym z najbardziej charakterystycznych elementów krajobrazu neolitycznej Europy. Powstawały od ok. 4300 do 3100 roku p.n.e. i służyły jako zbiorowe miejsca pochówku, często dla całych społeczności. Nagle jednak, pod koniec IV tysiąclecia p.n.e., ich budowa niemal całkowicie ustała na ogromnym obszarze od dzisiejszej Francji […]

Badania nad zapomnianą kompozycją sprzed ponad stu lat okazują się nawet bardziej fascynujące, niż moglibyśmy sądzić. Podważają bowiem przekonanie, że odnalezienie zapisów nutowych pozwala wiernie odtworzyć oryginalne brzmienie utworów z dalekiej przeszłości. W wielu przypadkach jest wręcz przeciwnie, co potwierdzają najnowsze doniesienia. Odtwarzanie dawnej muzyki to znacznie większe wyzwanie niż się wydawało Punktem wyjścia dla […]

W regionie Karelii, na obszarze historycznie należącym do Przesmyku Karelskiego, miało miejsce znalezisko odnoszące się do grobu wojownika. Liczący około 800 lat pochówek bez wątpienia należał do wysoko postawionego człowieka, choć najcenniejsze okazały się nie kosztowności, lecz niewielkich rozmiarów artefakt. Odkryty na terenie Rosji pochówek datowany jest na XIII wiek. Był to okres intensywnych przemian […]

Badacze eksplorujący Państwo Środka odkryli rozbudowany system kanałów wodnych sprzed około czterech tysięcy lat. Przypisywany okresowi dynastia Xia, stanowi jeden z najważniejszych dowodów na istnienie zaawansowanej organizacji państwowej i inżynierii już na bardzo wczesnym etapie historii tego regionu. Rozległy system zarządzania wodą w Państwie Środka Odkrycie miało miejsce na stanowisku Wangchenggang w prowincji Henan, które […]

Jedna z najbardziej ambitnych ekspedycji oceanicznych ostatnich lat przyniosła odkrycia, które pokazują słabo poznane realia życia w ekstremalnych warunkach. Naukowcy badający najgłębsze rowy oceaniczne w pobliżu Japonii natrafili nie tylko na rekordowo głęboko żyjące ryby. Sprawy przybrały jeszcze ciekawszy obrót, nie da się przypisać do żadnej znanej grupy zwierząt. Życie niemal 10 kilometrów pod powierzchnią […]