Eksperyment Proof by Underpants to dzieło uczonych z Uniwersytetu w Zurychu oraz szwajcarskiego ośrodka badań rolniczych Agroscope. Udział w nim wzięło około 1000 ochotników, a bielizna trafiła do niemal tysiąca różnych lokalizacji. Pod ziemię trafiła wykonana z bawełny bielizna i nie tylko, ponieważ badacze postanowili też zakopać… 12 tysięcy torebek herbaty.
Czytaj też: Pastwisko zmieniło się w las. Naukowcy przez 17 lat obserwowali niezwykłą przemianę
Dlaczego akurat bielizna? Bawełna składa się głównie z celulozy, którą rozkładają obecne w glebie organizmy. Bakterie, grzyby, bezkręgowce i inne organizmy glebowe pozostawiają więc po sobie wyraźny ślad. Im szybciej materiał znikał, tym większa była aktywność biologiczna gleby. Uczestnicy wykopywali bieliznę po miesiącu, a kolejną partię po dwóch miesiącach. Następnie fotografowali ją i przekazywali naukowcom razem z próbkami gleby. Po dwóch miesiącach niektóre pary były mocno zniszczone, podczas gdy inne zachowały większość materiału. Różnice okazały się szczególnie wyraźne pomiędzy poszczególnymi rodzajami terenu.
Najaktywniejsze okazały się gleby w prywatnych ogrodach. Po dwóch miesiącach rozłożyło się tam średnio około 58 procent bawełny. Najwolniej bielizna znikała z trawników, gdzie rozkład obejmował około 40 procent materiału. Łąki i pola uprawne znalazły się pomiędzy tymi wartościami. Naukowcy uznali, iż rodzaj użytkowania terenu miał większe znaczenie dla tempa rozkładu niż większość badanych właściwości samej gleby.
Rezultaty nie oznaczają jednak, że im szybciej znikają zakopane majtki, tym lepsza jest gleba. Intensywna aktywność biologiczna często wiązała się z większą zawartością materii organicznej i składników odżywczych. W ogrodach występowały również podwyższone poziomy azotu, fosforu i potasu, co może być związane ze stosowaniem nawozów. Zbyt duża ilość składników odżywczych może natomiast zaburzać naturalną równowagę ekosystemu. Szczególnie istotne jest to w pobliżu naturalnych siedlisk oraz cieków wodnych. Dlatego bardzo szybki rozkład nie zawsze stanowi jednoznaczny dowód dobrego stanu środowiska.
Paradoksalnie, gleba jest jednym z najważniejszych, a jednocześnie najmniej widocznych ekosystemów. To właśnie pod powierzchnią znajduje się ogromna część ziemskiej różnorodności biologicznej. Organizmy glebowe uczestniczą między innymi w obiegu składników odżywczych, rozkładzie materii organicznej czy utrzymywaniu żyzności gleby. Eksperyment miał więc z jednej strony dostarczyć danych, a z drugiej – stanowić oryginalny sposób na zwrócenie uwagi na problem dotyczący kondycji gleb.
Czytaj też:Drzewna apokalipsa prowadzi do fali zgonów. Badania ukazały niezwykłą korelację
Autorzy nowych doniesień proponują pójście o krok dalej i stworzenie Underwear Index, czyli wskaźnika opartego na stopniu rozkładu bawełnianej bielizny. Co ciekawe, podobnych informacji dostarczyły zakopane w tych samych miejscach torebki herbaty. Bielizna miała jednak dodatkową zaletę: jej wygląd po wykopaniu bardzo wyraźnie pokazywał, jak intensywnie działało życie pod powierzchnią.
Źródło: Plants, People, Planet