powrót
Focus na życie w dobrym stylu
  • Najnowsze
  • Aktywność
  • Dom i ogród
  • Moda i uroda
  • Zdrowie

Focus na życie w dobrym stylu. Lifestyle'owy magazyn o zdrowiu, domu, podróżach, kulturze i relacjach - codziennie o tym, co realnie wpływa na jakość życia.

FacebookPlatforma XYoutubeInstagram

Nasze tematy

  • Najnowsze
  • Aktywność
  • Dom i ogród
  • Moda i uroda
  • Zdrowie
  • Parenting
  • Podróże
  • Kultura
  • Promocje
  • Styl życia
  • Pupile
  • Nauka

Redakcja

  • Polityka prywatności
  • Redakcja
  • Kontakt

© 2026 focus.pl. Wszystkie prawa zastrzeżone.

theprotocol.it
Nauka

Krwawe odszkodowanie, czyli dāmum. Prehistoryczne tabliczki pokazują, jak funkcjonowało dawne prawo

Archeolodzy odszyfrowali dwie starożytne tabliczki klinowe, co samo w sobie jest sukcesem, a sprawy przybierają nawet ciekawszy obrót. Dlaczego? Bo odczytane w ten sposób informacje ujawniają praktykę rozliczeń stosowaną w starożytnej Mezopotamii i znaną jako jako dāmum. Ta była wyjątkowo osobliwa, wszak miała formę odszkodowania stosowanego około 4 tysięcy lat temu na terenie dzisiejszej Turcji.

A
Aleksander Kowal
09.04.2026·2 minuty·
Krwawe odszkodowanie, czyli dāmum. Prehistoryczne tabliczki pokazują, jak funkcjonowało dawne prawo

zdjęcie poglądowe

Chcesz czytać więcej treści jak „Krwawe odszkodowanie, czyli dāmum. Prehistoryczne tabliczki pokazują, jak funkcjonowało dawne prawo"?Dodaj Focus.pl do preferowanych źródeł w Google

Znalezisko pochodzi z dokumentów spisanych w języku akadyjskim pismem klinowym, pochodzących z okolic 1950-1750 roku p.n.e. Tabliczki te zostały przygotowane przez lokalnych uczonych i były częścią ogromnego archiwum handlowego Kültepe, które zawierało już tysiące wcześniejszych zapisów dotyczących transakcji kupieckich, kredytów, umów i sporów. Jednak dopiero teraz naukowcom udało się odczytać, że część zapisów dotyczyła odszkodowań na przykład za zabójstwa handlowców działających w regionie.

Czytaj też: Kobiety stawały tam naprzeciw zwierzęcych bestii. Mozaika zdradza realia starożytnego Rzymu

W starożytnej praktyce dāmum lokalne władze i społeczności były zobowiązane do występowania o rekompensatę dla rodziny ofiary. Często wypłacano ją w srebrze, rzadziej w miedzi, cynie czy tekstyliach, a jej wysokość mogła różnić się w zależności od statusu społecznego oraz pochodzenia ofiary. To pokazuje, że system ten nie był jednorodny, lecz miał formalny charakter prawny i dyplomatyczny. Innymi słowy, nie były to tylko prywatne ugody, a ustalone w praktyce społeczne standardy rozliczania szkód.

Jedna z tabliczek opisuje nawet podróż pewnej osoby do miasta Šinahhuttum, by wspomóc uzyskanie odszkodowania za zabitego brata kupca, którego reprezentowała. Inny tekst odnosi się do sytuacji, w której władze jednego z królestw odmówiły wypłacenia takich środków za zamordowanego kupca, co doprowadziło do sankcji handlowych ze strony asyryjskiej. To dowodzi, że niewywiązanie się z tego rodzaju rekompensat mogło mieć realne, międzynarodowe konsekwencje dla relacji politycznych i gospodarczych.

Czytaj też: Kairskie archiwum skrywało nieznane nauce dzieło Empedoklesa. To on stworzył koncepcję czterech żywiołów

Praktyka dāmum to z jednej strony dowód tego, jak traktowano w starożytności kwestie związane z ochroną życia i własności. Z drugiej pokazuje natomiast, iż starożytne prawo miało charakter kompleksowy, zinstytucjonalizowany, a co najważniejsze – uzależniony od statusu ofiary oraz sprawcy. Mamy namacalny dowód tego, jak funkcjonowały kompleksowe systemy prawne na długo przed powstaniem kodeksów, które znamy z późniejszych epok.

Źródło: Adalya

Spodobał Ci się ten artykuł?

Daj znać autorowi — kliknij wielokrotnie.

Chcesz czytać więcej treści jak „Krwawe odszkodowanie, czyli dāmum. Prehistoryczne tabliczki pokazują, jak funkcjonowało dawne prawo"?Dodaj Focus.pl do preferowanych źródeł w Google
Udostępnij
FacebookX