Znalezisko miało miejsce w 2023 roku podczas badań terenowych prowadzonych przez ochotnika zajmującego się ochroną dziedzictwa kulturowego. Odnalezione fragmenty przekazano następnie specjalistom z lokalnych instytucji konserwatorskich. Analiza wykazała, iż brązowy odlew to prawdopodobnie część lufy bardzo wczesnej broni palnej. Artefakt ma zaledwie około 6 centymetrów długości, jednak jego kształt i technika wykonania wskazują, że był elementem tzw. ręcznej armatki, czyli najstarszej formy przenośnej broni wykorzystującej proch strzelniczy.
Czytaj też: Inskrypcja z Bułgarii ujawniła zaskakujące powiązania Słowian z innymi częściami świata
Badacze nazwali znalezisko “Kletzke Handrohr”, czyli “ręczną armatą z Kletzke”. Ich zdaniem broń mogła być używana podczas oblężenia zamku w 1390 roku. W średniowiecznych kronikach zachował się opis tego wydarzenia sporządzony przez franciszkańskiego kronikarza Detmara z Lubeki. Według jego relacji dwaj książęta poprowadzili około 1100 żołnierzy przeciwko twierdzy należącej do wpływowej rodziny von Quitzow. Mimo ataku obrońcom udało się utrzymać zamek i odeprzeć przeciwników.
Jeśli datowanie artefaktu zostanie potwierdzone, znalezisko może okazać się starsze od jednego z najsłynniejszych przykładów wczesnej europejskiej broni palnej, czyli pistoletu z Tannenbergu, który datuje się na rok 1399. Oznaczałoby to, że fragment z Kletzke przesuwa w czasie pojawienie się ręcznej broni palnej w Europie o co najmniej kilka lat.
Najstarsze egzemplarze takich broni były bardzo prymitywne. Składały się z metalowej rury wypełnianej prochem, do której wkładano kamienny bądź metalowy pocisk. Zapłon następował przez otwór w tylnej części lufy, do którego przykładano płonący lont. Tego typu broń była mało celna i trudna w obsłudze, lecz jej pojawienie się zapoczątkowało rewolucję w europejskiej sztuce wojennej. Archeolodzy podkreślają, że broń znaleziona w Kletzke prawdopodobnie nie została wyprodukowana lokalnie. W tamtym okresie technologia broni palnej dopiero rozprzestrzeniała się po Europie i często była importowana z innych regionów. Niewykluczone więc, że ręczna armata trafiła pod zamek wraz z wojskami atakującymi twierdzę.
Czytaj też: Egipskie zabytki są pokryte napisami z zupełnie innej części świata. Powstały tysiące lat temu
Odkrycie jest ważne nie tylko dla historii samego regionu Brandenburgii. Być może nawet istotniejsze okaże się dlla badań nad początkiem broni palnej w Europie. Fizyczne znaleziska z tego okresu są niezwykle rzadkie, dlatego nawet niewielki fragment może dostarczyć cennych informacji o rozwoju technologii wojskowej w późnym średniowieczu. Jeśli dalsze analizy potwierdzą datowanie artefaktu, ręczna armata z Kletzke może stać się jednym z najważniejszych dowodów na wczesne wykorzystanie broni palnej na europejskich polach bitew.
Źródło: Landkreis Prignitz
