Liście Bodhi zdobione smokami i symbolika królewskiej władzy
Wśród wydobytych obiektów na pierwszy plan wysuwają się misternie złocone ozdoby w kształcie liści drzewa Bodhi. Nie były to zwykłe dekoracje, lecz specjalistyczne elementy architektoniczne, zarezerwowane wyłącznie dla struktur o królewskim charakterze. Ich skomplikowane zdobienia przedstawiające smoki jednoznacznie wskazują na ceremonialny status miejsca, w którym zostały odnalezione. Smok, jako symbol cesarskiej siły i boskiego mandatu, był motywem powszechnie używanym, aby podkreślić majestat władzy. Jakość wykonania i stan zachowania detali naprawdę robią wrażenie. Po ponad 600 latach złocone powierzchnie wciąż zachowują swój blask, a precyzyjnie odciśnięte wzory są wyraźne.
Czytaj też: Jesteś potomkiem Czyngis-chana? Badacze prześledzili DNA twórcy słynnego imperium i nieźle się zdziwili
To odkrycie jest bardzo ważne, ponieważ pozwoliło archeologom na śledzenie rozmieszczenia tego materiału i dokładne ustalenie lokalizacji głównej sali Cytadeli Tay Do – zauważa Nguyen Ba Linh, Dyrektor Zarządu Dziedzictwa Cytadeli Hồ
Prawdziwym przełomem nie jest samo znalezienie artefaktów, a to, co udało się dzięki nim ustalić. Analiza ich rozmieszczenia stała się swoistą mapą, która doprowadziła badaczy do dokładnej lokalizacji głównej sali starożytnej Cytadeli Tay Do. To wyjątkowo istotny krok w zrozumieniu układu całego kompleksu, nad którym archeolodzy głowili się od lat. Każdy z tych złoconych elementów był bowiem umieszczany według ściśle określonego, symbolicznego planu, mającego uwydatnić potęgę dynastii. Połączenie motywu smoka z liściem Bodhi jest nieprzypadkowe. Obok świeckiej symboliki władzy cesarskiej pojawia się tu nawiązanie do buddyjskiej koncepcji oświecenia. Taka mieszanka sugeruje, że architekci i ideolodzy dworu Hồ starali się stworzyć spójną narrację, łączącą polityczną dominację z duchowym przywództwem.
Krótka historia monumentalnej budowli
Cytadela Dynastii Hồ to obiekt wyjątkowy pod wieloma względami. Została wzniesiona w 1397 roku między rzekami Ma i Buoi. Jej całkowita powierzchnia wynosi ponad 150 hektarów, choć gdyby wziąć pod uwagę cały okoliczny kompleks, to mówilibyśmy o rozmiarach opiewających na nawet 5000 hektarów. Co ciekawe, jako stolica Wietnamu służyła zaledwie przez dziewięć lat (1398-1407), co jest niezwykle krótkim okresem jak na tak kolosalny wysiłek budowlany.
Jej trwale znaczenie ujawniło się później. Między XVI a XVIII wiekiem kompleks pełnił rolę ważnego centrum politycznego i kulturalnego dla regionu Północno-Centralnego Wietnamu. Jedną z jej najbardziej charakterystycznych cech było użycie kamienia jako głównego materiału budowlanego, co stanowiło odstępstwo od dominujących wówczas w Wietnamie konstrukcji drewnianych. Ta decyzja, podyktowana zapewne chęcią stworzenia trwałego pomnika władzy, okazała się strzałem w dziesiątkę z perspektywy archeologów. Odkrycie złoconych artefaktów to bez wątpienia ważny krok naprzód. Otwiera nowe możliwości interpretacji i daje namacalny dowód na wyrafinowanie artystyczne epoki. Pozwala też dokładniej zrekonstruować plan ceremonialnego centrum władzy. Dalsze wykopaliska i szczegółowe badania samych przedmiotów mogą przynieść odpowiedzi na pytania o techniki produkcyjne, źródła surowców czy nawet szczegóły rytuałów, które się tam odbywały.