Dlaczego Finlandia od lat uznawana jest za najszczęśliwszy kraj świata? Ja nie znam jeszcze odpowiedzi, ale na szczęście uczeni obrali sobie za cel jej znalezienie. I podeszli do tego tematu w wyjątkowo ambitny sposób, ponieważ zamierzają śledzić losy całego pokolenia dzieci oraz ich rodzin przez następne stulecie. Tym samym chcą zdobyć rozeznanie w temacie, jakiego nie osiągnął nikt inny.
Za inicjatywę odpowiada Fiński Instytut Zdrowia i Opieki Społecznej, który rozpoczął realizację programu Future Finland. Badacze zamierzają objąć obserwacją nawet 200 tysięcy dzieci urodzonych w latach 2026-2029 wraz z ich rodzinami. Skala przedsięwzięcia sprawia, że może ono stać się jednym z największych i najdłużej prowadzonych tego typu badań na świecie. Uczestnicy będą obserwowani przez całe życie, a zebrane dane mają pomóc zrozumieć, jak zdrowie, środowisko rodzinne, warunki życia oraz zmiany społeczne wpływają na dobrostan człowieka.
Czytaj też: Już jutro rusza mundial. Badania pokazują, dlaczego oglądanie go przynosi korzyści
Finlandia już nie pierwszy raz ląduje w czołówce światowych rankingów jakości życia. Kraj ten od wielu lat regularnie zajmuje pierwsze miejsce w zestawieniach mierzących poziom satysfakcji mieszkańców. Choć eksperci wskazują na wiele możliwych przyczyn tego fenomenu, takich jak wysoki poziom zaufania społecznego, rozbudowany system zabezpieczeń socjalnych, powszechny dostęp do ochrony zdrowia, stosunkowo niewielkie nierówności dochodowe czy silny związek mieszkańców z naturą, do tej pory brakowało danych pozwalających prześledzić wpływ tych czynników na przestrzeni całego życia.
Nowe badanie ma dostarczyć odpowiedzi na pytania, które dotąd pozostawały w dużej mierze w sferze hipotez. Naukowcy będą zbierać informacje za pomocą ankiet i próbek biologicznych. Pod lupę wezmą między innymi kwestie zdrowia fizycznego i psychicznego, relacji rodzinnych, edukacji, sytuacji ekonomicznej, środowiska życia, poziomu zaufania do instytucji publicznych, kontaktu z przyrodą czy wpływu wydarzeń społecznych i gospodarczych na codzienne funkcjonowanie obywateli.
Sami zainteresowani podkreślają, iż celem projektu nie jest wyłącznie znalezienie odpowiedzi na pytanie o źródła szczęścia. Równie ważne ma być zidentyfikowanie mechanizmów prowadzących do problemów zdrowotnych i społecznych. Zebrane dane powinny pomóc w walce z rosnącą liczbą zaburzeń psychicznych, chorób cywilizacyjnych czy nierówności, które stają się wyzwaniem dla większości rozwiniętych państw świata. Dzięki temu wyniki badań mogą mieć znaczenie zarówno Finlandii, jak i innych krajów poszukujących skutecznych sposobów poprawy jakości życia swoich obywateli.
Dyrektor generalny wspomnianego instytutu, Mika Salminen, zwraca uwagę, że poprawa dobrostanu społecznego jest możliwa nawet w ciągu jednego pokolenia, jednak wymaga zrozumienia przyczyn problemów. Pomysł obserwowania całych pokoleń nie jest całkowicie nowy. Podobne badania odbywały się już wcześniej chociażby w Wielkiej Brytanii, gdzie kolejne grupy dzieci śledzono przez dziesiątki lat. Zebrane dane miały realny wpływ na politykę zdrowotną, edukacyjną i społeczną państwa. Fiński projekt wyróżnia się jednak zarówno skalą, jak i planowanym czasem trwania. Naukowcy liczą, że dzięki temu uda się stworzyć wyjątkową bazę wiedzy o tym, jak człowiek rozwija się od narodzin aż do późnej starości.
Czytaj też: Soft luxury travel. Młodzi nie marzą już o pięciogwiazdkowym hotelu
Gdzie może leżeć ten klucz do szczęścia? Powszechnie podnoszonymi argumentami są trwałe relacje społeczne, poczucie bezpieczeństwa, zdrowie oraz zdolność radzenia sobie z przeciwnościami losu. Czy program Future Finland to potwierdzi? Cóż, ostateczną odpowiedź świat pozna, gdy nas już na nim nie będzie, ale jestem przekonany, iż wstępne wnioski pojawią się już znacznie wcześniej.