Przypadek, który odmienił historię regionu
Anonimowy turysta, którego tożsamość pozostaje nieujawniona, podczas wycieczki w okolicy Kayseri dostrzegł na skałach regularne wzory. Zamiast przejść obojętnie, postanowił powiadomić odpowiednie służby. Ta decyzja okazała się kluczowa. Szybko na miejscu pojawili się specjaliści z Fundacji ÇEKÜL, organizacji pozarządowej od lat zajmującej się ochroną dziedzictwa przyrodniczego i kulturowego Turcji. Eksperci nie mieli wątpliwości, iż nie chodziło o naturalne struktury. Na powierzchni skał widoczne są wyraźne, choć z czasem nieco zatarte, sylwetki ludzkie ułożone w przemyślane kompozycje.
Czytaj też: Odkryto bazylikę Witruwiusza we Włoszech. Pojawiły się porównania do Tutanchamona XXI wieku
Dokładna analiza ujawniła, że malowidła przedstawiają postaci kobiece, męskie oraz sceny, które można interpretować jako rodzinne. Układ figur sugeruje, że miały one znaczenie symboliczne, prawdopodobnie związane z wierzeniami lub rytuałami. Naukowcy dostrzegają podobieństwa do sztuki naskalnej znanej z innych stanowisk w Turcji, jak Hakkari, Van czy słynne Çatalhöyük. Co ciekawe, w bezpośredniej okolicy Kayseri nigdy wcześniej nie natrafiono na podobne zabytki z tego okresu. To sprawia, że odkrycie jest tym bardziej intrygujące. Region ten znany był głównie z późniejszych śladów osadnictwa, a jego neolityczna przeszłość pozostawała niemal kompletnie niezbadana. Pojawia się także ciekawa sugestia dotycząca góry Erciyes, która dominuje nad okolicą. Niektórzy badacze uważają, jakoby jeden z kształtów widocznych w tle malowideł mógł być jej symbolicznym odwzorowaniem. Gdyby ta teoria znalazła potwierdzenie, oznaczałoby to, że dla dawnych mieszkańców ten wulkaniczny szczyt miał szczególne znaczenie.
Co dalej z prehistorycznym skarbem?
Wstępne datowanie na około 6000 rok p.n.e. to dopiero początek. Archeolodzy zapowiadają szczegółowe badania, w tym analizę składu pigmentów. Pozwoli to ustalić, czy użyto naturalnych barwników z hematytu, gliny lub innych minerałów, a także dokładniej oszacować wiek malowideł. Planowane są także porównania z podobnymi znaleziskami z Bliskiego Wschodu, które mogłyby wskazać na ewentualne powiązania kulturowe.
Malowidła mogą skłonić do ponownej oceny wczesnej historii ludzkości w Kayseri, potencjalnie rozszerzając ją do epoki neolitu – tłumaczy Osman Özsoy
Czytaj też: To jeden z najbardziej zagadkowych języków znanych nauce. Nowe ustalenia rzutują na szyfr z Pirenejów
Jeśli badania potwierdzą neolityczne pochodzenie malowideł, trzeba będzie zrewidować dotychczasową historię osadnictwa w regionie. Dotąd sądzono, iż intensywniejsza działalność człowieka rozpoczęła się tu znacznie później. To znalezisko sugeruje, że już osiem tysięcy lat temu tereny te zamieszkiwały społeczności na tyle rozwinięte, by tworzyły sztukę o symbolicznym charakterze. A przecież bez reakcji turysty malowidła nadal niszczałyby pod wpływem wiatru i słońca. Teraz, pomimo że przed badaczami długa droga weryfikacji, mają one szansę opowiedzieć nam coś więcej o ludziach, którzy mieszkali tu na długo przed narodzinami znanych nam cywilizacji.