Jakie konkretnie? Mówiąc krótko, stały się wyraźnie mroczniejsze i częściej poruszają kwestie związane z krzywdą, buntem czy łamaniem norm moralnych. Wnioski pochodzą z ekspertyz obejmujących tysiące utworów wydanych od lat 60. XX wieku. Zdaniem autorów tych badań muzyka popularna odzwierciedla zmiany zachodzące w społeczeństwie, a dodatkowo pokazuje, jak ewoluują wartości i emocje dominujące w kulturze.
Czytaj też: Festiwal bez mężczyzn nadal brzmi jak manifest. To problem branży, nie Olivii Rodrigo
Uczeni wykorzystali narzędzia oparte na sztucznej inteligencji i analizę języka naturalnego, aby zbadać, jakie motywy moralne pojawiają się w tekstach przebojów. Zamiast skupiać się wyłącznie na pozytywnych lub negatywnych emocjach, oceniali obecność kategorii związanych z troską, lojalnością, uczciwością, autorytetem, czystością, ale i krzywdą, zdradą bądź podważaniem zasad. Wyniki pokazały wyraźny trend: z biegiem lat coraz częściej pojawiały się odniesienia do przemocy, konfliktów i buntu, podczas gdy motywy opieki, empatii oraz moralnej czystości stopniowo traciły na znaczeniu.
Autorzy badania podkreślają, że nie oznacza to, iż współczesna muzyka stała się niemoralna. Ich zdaniem teksty piosenek przede wszystkim odzwierciedlają rzeczywistość społeczną i kulturową. W okresach większych napięć politycznych, gospodarczych czy społecznych artyści częściej sięgają po trudniejsze tematy, opisując niepokój, frustrację lub poczucie zagrożenia. Muzyka od dawna pełni funkcję swoistego zwierciadła społeczeństwa, dlatego zmiany w tekstach mogą być odbiciem zmian zachodzących poza światem rozrywki.
To nie pierwszy raz, kiedy naukowcy dochodzą do wniosku, że współczesne przeboje stają się coraz bardziej melancholijne. Już wcześniejsze prace wykazały, że od lat 70. i 80. w tekstach piosenek systematycznie przybywa słów związanych ze smutkiem, gniewem, lękiem i stresem. Z kolei ubywa tych wyrażających radość czy optymizm. Jednocześnie utwory często stają się prostsze pod względem językowym i bardziej powtarzalne.
Czytaj też: Kiedy mail od szefa straszy bardziej niż horror. Fenomen The Bear wraca po raz ostatni
Badacze zauważyli również różnice między gatunkami muzycznymi i wykonawcami. Poszczególne style częściej eksponują określone wartości moralne, a analiza wskazała także odmienne tendencje w tekstach wykonywanych przez kobiety, mężczyzn oraz zespoły mieszane. W ogólnym rozrachunku wyniki badania pokazują, że muzyka popularna może być cennym źródłem informacji o przemianach kulturowych. Analiza tekstów pozwala śledzić nie tylko zmieniające się gusta słuchaczy, ale również to, jakie emocje i wartości dominują w danej epoce.
Źródło: Scientific Reports