Na pierwszy ślad cząstki zbudowanej z czterech kwarków natrafiono już w 2003 roku. Fizycy z MIT znaleźli teraz sto śladów takich cząstek. Fizycy z Laboratorium Nauk Jądrowych Massachusetts Institute of Technology (MIT) znaleźli ślady intrygujących cząstek X. Odnaleźli je w plazmie kwarkowo-gluonowej wytwarzanej przez Wielki Zderzacz Hadronów (LHC) w europejskim ośrodku badań jądrowych CERN w […]

Nieznana siła może powodować, że w rozpadzie jednego z rodzajów kwarków częściej powstają elektrony niż ich cięższe odpowiedniki. Takie wyniki uzyskano już drugi raz. Mało prawdopodobne, że to przypadek. Znakomita większość widocznej materii we Wszechświecie składa się z kwarków. Występują one w dwóch rodzajach. Nazywa się je kwarkami dolnymi i górnymi oraz oznacza literami u […]

Na ziemiach polskich przyszło na świat wielu noblistów, ale większość z nich emigrowała. Dziś przynoszą chlubę różnym krajom, tylko nie swojej ojczyźnie. A w Polsce prawie się o nich nie pamięta… Spośród współczesnych polskich uczonych dwóch jest wymienianych jako możliwi laureaci Nagrody Nobla. Pierwszy z nich, prof. Krzysztof Matyjaszewski, mieszkający od ponad 30 lat w […]

Tuż po Wielkim Wybuchu Wszechświat był wypełniony chaotyczną „zupą” kwarków i gluonów, cząstek dziś uwięzionych w protonach i neutronach. Badanie plazmy kwarkowo-gluonowej wymaga użycia najbardziej wyrafinowanych narzędzi doświadczalnych i teoretycznych. Ważny krok ku poznaniu jej właściwości zrobił zespół fizyków pracujących przy detektorze ATLAS w akceleratorze LHC, który właśnie opublikował wyniki najnowszych analiz. Gdy w tunelu […]

Fizycy z całego świata czekali na tę chwilę. W Europejskiej Organizacji Badań Jądrowych (CERN) w Genewie właśnie przygotowano najpotężniejszy akcelerator, Wielki Zderzacz Hadronów (LHC, Large Hadron Collider) do ponownego uruchomienia. Jak w dobrym serialu, po sukcesie odcinków z sezonu pierwszego (odkrycie bozonu Higgsa podczas tzw. „Run 1”) oczekuje się jeszcze ciekawszych wydarzeń w kolejnych odsłonach […]

Podoba mi się elegancja matematyki: proste równania, które opisują świat – opowiada prof. Agnieszka Zalewska, szefowa Rady CERN, instytutu prowadzącego badania nad bozonem Higgsa Umarłabym z nudów, gdybym musiała robić codziennie to samo. To, że stale uczę się czegoś nowego i stają przede mną nowe wyzwania, z jednej strony jest męczące i stresujące, ale z drugiej – fantastyczne! Powtarzalność mnie […]

Był wysokim mężczyzną, trochę nieśmiałym, ale optymistycznym. Lubił dżinsy i luźne koszule, na spotkania wbijał się w tweedową marynarkę. Rzadka grzywkę zaczesywał na bok. Mimo młodego wieku (miał 35 lat) rzucało się w oczy jego wysokie czoło. Pracował w CERN-ie, w budynku 31. na drugim piętrze. NIEZNANE KULISY WIELKICH ODKRYĆ 17 maja 1991 roku, jak […]

Największy akcelerator świata może być wyłączony nawet przez dwa miesiące – awaria, której uległ dzień po uruchomieniu jest poważniejsza niż sądzono. Awaria w ośrodku Europejskiej Organizacji Badań Jądrowych (CERN) może być znacznie poważniejsza, niż podawano na początku. Największy na świecie akcelerator uruchomiony 10 września uległ awarii następnego dnia. Zepsuł się trzydziestotonowy transformator, który dostarcza energię […]

Pięć miliardów dolarów, 10 tys. fizyków i inżynierów, 27 km podziemnego tunelu, a wszystko po to, by zbudować jedną wielką maszynę – Wielki Zderzacz Hadronów, czyli LHC. Czy to tylko kolejna droga „zabawka” naukowców, czy może inwestycja w nowe, przełomowe technologie? Podobne pytanie mogli sobie zadawać ludzie w pierwszych dekadach XX wieku. Wtedy bowiem świat […]