Pytań do stworzenia jakichś ram jest całe mnóstwo, dlatego i czas na podjęcie takiej decyzji powinien być nieograniczony. Co ciekawe, właśnie takiego zadania podjęło się na prośbę francuskiego Le Figaro, aż sześćdziesięciu specjalistów z całego świata. Wśród nich były osoby zajmujące się nadzorowaniem muzeów, galerii sztuki, nauką o historii sztuki, a także krytycy oraz nawet osoby ze sławnych domów aukcyjnych jak Christie’s lub Drout.
Te obrazy trzeba zobaczyć przynajmniej raz w życiu. Specjaliści nie mają wątpliwości
Zadanie wydaje się łatwe, prawda? Rozjaśnijmy zatem trochę zasady. Magazyn Le Figaro zaprosił do niecodziennej zabawy ponad 60 osób będących specjalistami w świecie sztuki malarskiej. Musiały wyznaczyć 5 obrazów, które według nich każdy człowiek powinen ujrzeć przed śmiercią i rzeczywiście dano nieograniczony czas na zastanowienie, ale wciąż bez możliwości odejścia z miejsca.
Każda osoba uczestnicząca w zadaniu, z głowami przesiąkniętymi setkami obrazów i nazwisk, musieli zdecydować, które z dzieł w całej historii i dostępne publicznie, są tak wyjątkowe, że każdy człowiek powinen je ujrzeć przynajmniej raz. Czy są to obrazy szokujące? Budzące miłe uczucie, a może po prostu użyto jakiejś dawnej techniki do ich stworzenia, której dzisiaj nikt nie potrafi odtworzyć?
Czytaj też: Świat znów ujrzał tajemnicze “Irysy” Moneta. Nie na długo, trafi na rekordową aukcję
Artykuł opublikowany na łamach Le Figaro mówi o 100 najważniejszych obrazach, zatem można przypuszczać, że taki był pierwotnie plan. To zadanie się jednak nie udało, gdyż okazało się, że z list stworzonych przez osoby znające się na obrazach jak żadne inne, powstały 93. pozycje. Wśród nich znajduje się oczywiście Mona Lisa, ale co ciekawe, to polski akcent został bardziej doceniony.
Ten obraz czeka na odwiedzających w Polsce
Na liście są zaledwie 3 z wielu obrazów, które wyszły spod pędzla renesansowego mistrza. Osoby eksperckie umieściły na liście “Ostatnią wieczerzę”, “Damę z Gronostajem” oraz oczywiście “Monę Lisę” i to dokładnie w tej kolejności. Obrazom przydzielono następująco 9, 8 i 5 punktów, a to oznacza, że to właśnie obraz z kolekcji Czartoryskich w Krakowie jest bardziej ceniony niż słynne dzieło Luwru.
Naturalnie warto pamiętać, że myślą stojącą za wyborem obrazów, nie było konkretnie wybrać, ten o większej wartości artystycznej, lecz jak bardzo jest to zdaniem głosujących istotne, żeby za życia go zobaczyć. To zaś dało specjalistom ogromną swobodę o decydowaniu, jakie kryteria według nich muszą zostać spełnione, a skoro obrazy są w konkretnych miejscach na świecie, w danych galeriach, to i one wpływają na odbiór danego dzieła. Stąd na pewno warto zobaczyć każdą z 93 pozycji, nawet jeżeli jest ona prawie na samym końcu.
1. “Guernica”, Picasso (1881-1973)
Czy ktoś właśnie ten obraz obstawił na pierwszym miejscu? Wiadomym było, że Picasso się zapewnie znajdzie w “setce”, ale pierwsze miejsce może wiele osób zaskoczyć. Jest to Guernica, którą hiszpański artysta stworzył w 1937 roku po bombardowaniu pobliskiej Gerniki podczas hiszpańskiej wojny domowej. Ogromny obraz powstał na zlecenie rządu, w celu wystawienia go w hiszpańskim pawilonie podczas Wystawy światowej 1937 w Paryżu. Dzisiaj można go zobaczyć w Muzeum Narodowym Centrum Sztuki Królowej Zofii w Madrycie. 31 punktów.
2. “Ołtarz z Isenheim”, Matthias Grünewald (1480-1528)
Do francuskiego Colmaru będzie się musiał wybrać każdy, kto zapragnie ujrzeć zdobywcę 24 punktów. To tam znajduje się wieloczęściowe dzieło ukazujące Chrystusa na krzyżu. Jest to także jedyny obraz z podium, który nie powstał w XX wieku.
3. Cykl “Nenufary”, Claude Monet (1840-1926)
23 punkty przypadły impresjonistycznemu cyklowi lilii wodnych, w ramach którego Monet stworzył aż 250 obrazów, które są dzisiaj rozsiane po całym świecie. Szczególnie interesujący zbiór części z kompozycji, znajduje się w Paryżu w Musée de l’Orangerie. To właśnie sam autor podarował państwu kilka z ogromnych płócien, które od 1927 roku mieszczą się w dwóch owalnych pomieszczeniach muzeum. Tworzą tym samym krajobraz łączący dwie rzeczywistości. Tę prawdziwą z ogrodu malarza oraz wyobraźni, która zawierała wizję, jak on swój ogród postrzegał.
Pozostałe, docenione obrazy na pozycjach od 4 – 93
4. „Panny z Awinionu” – Pablo Picasso – Museum of Modern Art (MoMA), Nowy Jork, USA (21 pkt)
5. „Tratwa Meduzy” – Théodore Géricault – Luwr, Paryż, Francja (19 pkt)
6. „Freski w kaplicy Scrovegnich” – Giotto – Kaplica Scrovegnich, Padwa, Włochy (16 pkt)
7. „Sklepienie Kaplicy Sykstyńskiej” – Michał Anioł – Kaplica Sykstyńska, Watykan (16 pkt)
8. „Ołtarz Gandawski (Adoracja Mistycznego Baranka)” – Hubert i Jan van Eyck – Katedra św. Bawona, Gandawa, Belgia (16 pkt)
9. „Ogród rozkoszy ziemskich” – Hieronim Bosch – Museo del Prado, Madryt, Hiszpania (16 pkt)
10. „Narodziny Wenus” – Sandro Botticelli – Galeria Uffizi, Florencja, Włochy (14 pkt)
11. „Dziewczyna z perłą” – Johannes Vermeer – Mauritshuis, Haga, Holandia (11 pkt)
12. „Straż nocna” – Rembrandt van Rijn – Rijksmuseum, Amsterdam, Holandia (11 pkt)
13. „Dwie Fridy” – Frida Kahlo – Museo de Arte Moderno, Meksyk, Meksyk (11 pkt)
14. „Wiosna (Primavera)” – Sandro Botticelli – Galeria Uffizi, Florencja, Włochy (10 pkt)
15. „Krzyk” – Edvard Munch – Nasjonalmuseet, Oslo, Norwegia (10 pkt)
16. „Opłakiwanie Chrystusa” – Andrea Mantegna – Pinacoteca di Brera, Mediolan, Włochy (9 pkt)
17. „Niedzielne popołudnie na wyspie Grande Jatte” – Georges Seurat – Art Institute of Chicago, Chicago, USA (9 pkt)
18. „Ostatnia Wieczerza” – Leonardo da Vinci – refektarz Santa Maria delle Grazie, Mediolan, Włochy (9 pkt)
19. „Madonna Annunziata” – Antonello da Messina – Galleria Regionale della Sicilia, Palazzo Abatellis, Palermo, Włochy (9 pkt)
20. „Dama z gronostajem” – Leonardo da Vinci – Muzeum Książąt Czartoryskich, Kraków, Polska (8 pkt)
Czytaj też: Ta wystawa może zaboleć. Edward Dwurnik dobrze wiedział, czego wstydzą się Polacy
21. „Bitwa pod San Romano (trzy panele)” – Paolo Uccello – National Gallery w Londynie; Luwr w Paryżu; Galeria Uffizi we Florencji
22. „Wędrowiec nad morzem mgły” – Caspar David Friedrich – Hamburger Kunsthalle, Hamburg, Niemcy
23. „Impresja, wschód słońca” – Claude Monet – Musée Marmottan Monet, Paryż, Francja
24. „Niebieski pokój” – Suzanne Valadon – Centre Pompidou, Paryż; depozyt w Musée des Beaux-Arts, Limoges, Francja
25. „Portret małżonków Arnolfinich” – Jan van Eyck – National Gallery, Londyn, Wielka Brytania
26. „Gody w Kanie Galilejskiej” – Paolo Veronese – Luwr, Paryż, Francja
27. „Portret hrabiny d’Haussonville” – Jean-Auguste-Dominique Ingres – The Frick Collection, Nowy Jork, USA
28. „Portret Baldassare Castiglionego” – Rafael Santi – Luwr, Paryż, Francja
29. „Ścięcie św. Jana Chrzciciela” – Caravaggio – Oratorium konkatedry św. Jana, Valletta, Malta
30. „Madonna del Parto” – Piero della Francesca – Musei Civici Madonna del Parto, Monterchi, Włochy
31. „Młody żebrak” – Bartolomé Esteban Murillo – Luwr, Paryż, Francja
32. „Wędrowcy (Les Gens du Voyage)” – Marc Chagall – Musée national d’art moderne, Paryż; depozyt w Musée d’art moderne, Céret, Francja
33. „Lato” – Pierre Bonnard – Fondation Maeght, Saint-Paul-de-Vence, Francja
34. „Komnata małżonków” – Andrea Mantegna – Palazzo Ducale, Mantua, Włochy
35. „Autoportret z naszyjnikiem cierniowym i kolibrem” – Frida Kahlo – Harry Ransom Center, Austin, USA
36. „Biały kwadrat na białym tle” – Kazimierz Malewicz – Museum of Modern Art (MoMA), Nowy Jork, USA
Czytaj też: Uczeni nie mogli uwierzyć w to, co znaleźli w zbiorach paryskiej biblioteki. To zaginione utwory Mozarta
37. „Judyta” – Valentin de Boulogne – Musée des Augustins, Tuluza, Francja
38. „Kosz kwiatów” – Séraphine de Senlis – Musée international d’art naïf Anatole Jakovsky, Nicea, Francja
39. „Madonna z Dzieciątkiem i świętymi, zwana Tryptykiem Frari” – Giovanni Bellini – Bazylika Santa Maria Gloriosa dei Frari, Wenecja, Włochy
40. „Wolność wiodąca lud na barykady” – Eugène Delacroix – Luwr, Paryż, Francja
41. „Bed” – Robert Rauschenberg – Museum of Modern Art (MoMA), Nowy Jork, USA
42. „Czytająca” – Jean-Jacques Henner – Musée d’Orsay, Paryż; depozyt w Musée national Jean-Jacques Henner, Paryż, Francja
43. „Jowisz i Semele” – Gustave Moreau – Musée Gustave Moreau, Paryż, Francja
44. „Powrót syna marnotrawnego” – Rembrandt van Rijn – Ermitaż, Petersburg, Rosja
45. „Czas, zwany też Starymi kobietami” – Francisco Goya – Palais des Beaux-Arts, Lille, Francja
46. „Zwiastowanie” – Fra Angelico – Museo del Prado, Madryt, Hiszpania
47. „Martwa natura z granatami” – Henri Matisse – Musée Matisse, Nicea, Francja
48. „Zdjęcie z krzyża” – Rogier van der Weyden – Museo del Prado, Madryt, Hiszpania
49. „Biczowanie Chrystusa przy kolumnie” – Caravaggio – Musée des Beaux-Arts, Rouen, Francja
50. „Porwanie Ganimedesa” – Rembrandt van Rijn – Gemäldegalerie Alte Meister, Drezno, Niemcy
51. „Cesarz August i Sybilla Tyburtyńska” – Konrad Witz – Musée des Beaux-Arts, Dijon, Francja
52. „Uczta Baltazara” – Rembrandt van Rijn – National Gallery, Londyn, Wielka Brytania
53. „Nowo narodzone dziecko” – Georges de La Tour – Musée des Beaux-Arts, Rennes, Francja
54. „Saturn pożerający jedno ze swych dzieci” – Francisco Goya – Museo del Prado, Madryt, Hiszpania
55. „Ucieczka króla Gradlona” – Évariste Vital Luminais – Musée des Beaux-Arts, Quimper, Francja
56. „Portret Erazma z Rotterdamu” – Hans Holbein młodszy – Kunstmuseum Basel, Bazylea, Szwajcaria
57. „Mona Lisa” – Leonardo da Vinci – Luwr, Paryż, Francja
58. „Egzekucja lady Jane Grey” – Paul Delaroche – National Gallery, Londyn, Wielka Brytania
59. „Orange, Red, Yellow” – Mark Rothko – kolekcja prywatna, lokalizacja niepubliczna
60. „Portret Innocentego X” – Diego Velázquez – Galleria Doria Pamphilj, Rzym, Włochy
61. „IKB 3, niebieski monochrom” – Yves Klein – Musée national d’art moderne / Centre Pompidou, Paryż; wypożyczony do Musée d’arts de Nantes, Nantes, Francja
62. „Madonna z Dzieciątkiem otoczona aniołami” – Jean Fouquet – Królewskie Muzeum Sztuk Pięknych, Antwerpia, Belgia
63. „Chrystus otoczony aniołami śpiewającymi chwałę Wiekuistemu” – Hans Memling – Królewskie Muzeum Sztuk Pięknych, Antwerpia, Belgia
64. „Autoportret jako alegoria malarstwa” – Artemisia Gentileschi – Royal Collection, Windsor, Wielka Brytania
65. „Śmierć Marii” – Caravaggio – Luwr, Paryż, Francja
66. „Pietà” – Tycjan – Gallerie dell’Accademia, Wenecja, Włochy
67. „Święty Jan Chrzciciel na pustyni” – Georges de La Tour – Musée départemental Georges de La Tour, Vic-sur-Seille, Francja
68. „Gwiaździsta noc” – Vincent van Gogh – Museum of Modern Art (MoMA), Nowy Jork, USA
Czytaj też: Zostawiła za sobą świat pełen kropek. Wciąż trudno uwierzyć, że Yayoi Kusama odeszła
69. „Żółty Chrystus” – Paul Gauguin – Buffalo AKG Art Museum, Buffalo, USA
70. „Autoportret z Żółtym Chrystusem” – Paul Gauguin – Musée d’Orsay, Paryż, Francja
71. „Biczowanie Chrystusa” – Caravaggio – Museo e Real Bosco di Capodimonte, Neapol, Włochy
72. „Widok Delftu” – Johannes Vermeer – Mauritshuis, Haga, Holandia
73. „Autoportret” – Albrecht Dürer – Alte Pinakothek, Monachium, Niemcy
74. „Pogrzeb Mony Lisy” – Yan Pei-Ming – Louvre Abu Dhabi, Abu Zabi, Zjednoczone Emiraty Arabskie
75. „Słoneczniki” – Vincent van Gogh – National Gallery, Londyn, Wielka Brytania
76. „Zjawa” – Gustave Moreau – Musée Gustave Moreau, Paryż, Francja
77. „Pocałunek” – Francesco Hayez – Pinacoteca di Brera, Mediolan, Włochy
78. „Spacer nad brzegiem morza” – Joaquín Sorolla – Museo Sorolla, Madryt, Hiszpania
79. „Ostatnia Wieczerza” – Peter Paul Rubens – Pinacoteca di Brera, Mediolan, Włochy
80. „Powołanie św. Mateusza” – Caravaggio – Kościół San Luigi dei Francesi, Rzym, Włochy
81. „Dwie kobiety biegnące po plaży” – Pablo Picasso – Musée national Picasso-Paris, Paryż, Francja
82. „Jowisz i Io” – Correggio – Kunsthistorisches Museum, Wiedeń, Austria
83. „Japonka w kąpieli” – James Tissot – Musée des Beaux-Arts, Dijon, Francja
84. „Łaźnia turecka” – Jean-Auguste-Dominique Ingres – Luwr, Paryż, Francja
85. „Porwanie Heleny” – Guido Reni – Luwr, Paryż, Francja
86. „Vanitas” – Philippe de Champaigne – Musée de Tessé, Le Mans, Francja
87. „Flora i Zefir” – William-Adolphe Bouguereau – Musée des Beaux-Arts, Mulhouse, Francja
88. „Portret Adeli Bloch-Bauer I” – Gustav Klimt – Neue Galerie, Nowy Jork, USA
89. „Portret Frumence’a Biche’a w stroju cywilnym” – Henri Rousseau – Musée international d’art naïf Anatole Jakovsky, Nicea, Francja
90. „Et in Arcadia ego” – Nicolas Poussin – Luwr, Paryż, Francja
91. „Śmierć Marata” – Jacques-Louis David – Królewskie Muzea Sztuk Pięknych Belgii, Bruksela, Belgia
92. „Biczowanie Chrystusa” – Piero della Francesca – Galleria Nazionale delle Marche, Urbino, Włochy
93. „Alzacja. Ona czeka” – Jean-Jacques Henner – Musée national Jean-Jacques Henner, Paryż, Francja
Źródło: well