Pierwszy panoramiczny obraz naszej Galaktyki z radioteleskopów ukazał tysiąc dziwnych włókien, które z niej wystają. Astronomowie nie wiedzą, jak powstały. Z naszej Galaktyki, niczym druty z zepsutego urządzenia, zwisają tajemnicze włókna. Rozciągają się nawet na 150 lat świetlnych. Czasem położone są blisko siebie w regularnych odstępach, co przypomina struny harfy. Pierwsze takie struktury odkryto w […]

Zmierzająca na spotkanie Słońca sonda kosmiczna Solar Orbiter przeleciała przez warkocz komety Leonard. Pozwoliło to naukowcom zebrać cenne dla nauki dane. Wystrzelona prawie dwa lata temu sonda Solar Orbiter zmierza w kierunku najbliższego do tej pory spotkania ze Słońcem. Dojdzie do tego już w marcu. Sonda badająca Słońce weszła w ogon komety Pod koniec ubiegłego […]

Można już odetchnąć z ulgą. W kosmosie udało się rozłożyć niezwykle skomplikowane origami warte w sumie 10 miliardów dolarów. Za mniej więcej pół roku astronomów czeka prawdziwa uczta. Nas również Webb zachwyci obrazami kosmosu. Po trwającej miesiąc podróży Kosmiczny Teleskop Jamesa Webba dotarł do celu. To punkt libracyjny, zwany też punktem Lagrange’a. Takich miejsc, gdzie […]

Mgławica Kraba jest najbardziej fascynującym obiektem w przestrzeni kosmicznej odkrytym przez człowieka. Mgławica Kraba to jeden z najbardziej majestatycznych obiektów na nocnym niebie. Znajduje się w gwiazdozbiorze Byka i w dobrych warunkach można ją obserwować nawet przez lornetkę. Jest najlepiej widoczna na przełomie jesieni i zimy, kiedy znajduje się wysoko nad horyzontem. Jak prezentuje się […]

Udało się poprawnie rozłożyć osłony termiczne oraz lustro wsteczne. Można powiedzieć, że w odległości niemal miliona kilometrów od Ziemi właśnie wykluł się teleskop. A konkretnie – Kosmiczny Teleskop Jamesa Webba. Wystrzelony w świąteczną sobotę, 25 grudnia Kosmiczny Teleskop Jamesa Webba (JWST) zmierza ku oddalonemu o 1,5 miliona kilometrów od Ziemi miejscu swego zakotwiczenia. We wtorek, […]

25 grudnia rozpoczęła się misja kosmicznego teleskopu Webba. Teraz urządzenie zaczyna się rozkładać. Dlaczego ten proces jest skomplikowany? Wyjaśnia inż. Adam Sikorski z Laboratorium Mechatroniki i Robotyki Satelitarnej Centrum Badań Kosmicznych PAN. https://www.focus.pl/artykul/oto-kosmiczny-teleskop-jamesa-webba-pokaze-nam-wszechswiat-jakiego-dotad-nie-widzielismy (JWST) jest urządzeniem obserwującym https://www.focus.pl/artykul/nie-ma-granic-ale-jest-skonczony-jaki-ksztalt-ma-wszechswiat w https://www.focus.pl/artykul/czy-czlowiek-moze-oslepnac-od-swiatla-podczerwonego-ktorego-nie-widzi. Wiąże się to z niezwykłym wyzwaniem inżynierskim, jakim jest utrzymanie aparatury pomiarowej w https://www.focus.pl/artykul/rekord-zimna-w-niemieckim-laboratorium-tylko-38-bilionowych-czesci-stopnia-powyzej-zera-absolutnego. Jest […]

W pierwszy dzień Bożego Narodzenia wystartuje Kosmiczny Teleskop Jamesa Webba. Co spędza naukowcom sen z powiek? Mnóstwo rzeczy. W kosmicznej przestrzeni trzeba będzie rozłożyć origami warte 10 miliardów dolarów. https://www.focus.pl/artykul/teleskop-po-ciemnej-stronie-ksiezyca-dzieki-niemu-mamy-zobaczyc-najstarsze-gwiazdy kosztował 10 miliardów dolarów. Budowano go osiemnaście lat, od 2004 roku. W projekcie brało udział ponad 10 tys. osób. Jeśli Kosmiczny Teleskop Webba bez niespodzianek […]

To urządzenie zmieni nasze rozumienie Wszechświata – przekonują twórcy Teleskopu Kosmicznego Jamesa Webba. Warte ponad 10 miliardów dolarów obserwatorium ma nam pokazać narodziny i śmierć pierwszych gwiazd. Niemal 20 lat prac inżynierskich. 20 razy przesunięty start rakiety. Wreszcie 25 grudnia 2021 roku o godz. 13:20 następca kultowego https://www.focus.pl/artykul/hubble-znowu-dziala-nasa-udalo-sie-zdalnie-naprawic-usterke-kosmicznego-teleskopu (HST) – świętującego w ubiegłym roku 30 […]

Na zdjęciach z teleskopu IRAS, który nie działa od 1983 roku znaleziono obiekt, który mógłby być hipotetyczną, dziewiątą planetą naszego Układu Słonecznego. Ale astronomowie mają wątpliwości. O istnieniu https://www.focus.pl/artykul/symulacje-wskazuja-ze-w-ukladzie-slonecznym-kryje-sie-tajemnicza-dziewiata-planeta-jak-duza-211005011739 stało się głośno kilka lat temu. W 2016 roku zaobserwowano, że orbity ciał krążących daleko za orbitą Neptuna (tak zwanych obiektów transneptunowych) układają się w dziwny […]

Z obserwacji wynika, że dysk wokół czarnej dziury wcale nie musi być idealnie równy. Co przekrzywiło dysk wokół czarnej dziury odległej o prawie 10 tysięcy lat świetlnych od Ziemi? Zespół astronomów z RPA, Wielkiej Brytanii, Francji i Stanów Zjednoczonych odkrył znaczące zmiany jasności jednej z najbliższych nam https://www.focus.pl/artykul/co-jest-na-dnie-czarnej-dziury-dokd-prowadzi-studnia-w-czasoprzestrzeni. Znajduje się ona o 9600 lat od […]

Radioteleskop Square Kilometer Array powstający na półkuli południowej pozwoli dostrzec, jak obłoki gazów zapadały się w supermasywne czarne dziury na długo przed tym, nim powstały gwiazdy i galaktyki. Każda masa, jak https://www.focus.pl/artykul/na-czym-polegal-geniusz-einsteina-tlumaczymy-teorie-wzglednosci, zagina czasoprzestrzeń. Gdy zgromadzonej w jednym miejscu materii jest wystarczająco dużo, czasoprzestrzeń zapada się w https://www.focus.pl/artykul/co-jest-na-dnie-czarnej-dziury-dokd-prowadzi-studnia-w-czasoprzestrzeni, z której nic nie może się wydostać. […]

Coś dziwnego dzieje się wokół gwiazdy odległej od nas o 2300 lat świetlnych. Niewątpliwie coś ją okrąża, ale jednocześnie bezustannie zmienia kształt. Astronomowie nie mają pojęcia, czym może być ten niezwykły obiekt. Zespół Briana Powella z należącego do NASA Centrum Lotów Kosmicznych imienia Roberta H. Goddarda (Goddard Space Flight Center) analizował dane z Transiting Exoplanet […]

Kosmiczny Teleskop Hubble’a uchwycił odległe o 100 mln lat świetlnych galaktyki, które pędzą ku sobie. Takie zderzenie czeka też w przyszłości Drogę Mleczną. Gdy 17 kwietnia 1784 roku William Herschel odkrył w https://www.focus.pl/artykul/gwiazdozbiory-widoczne-w-polsce-co-kiedy-i-jak-mozemy-obserwowac-na-polskim-niebie Węża nowy obiekt na niebie, nie przypuszczał, że w może być w nim coś niezwykłego. Dopiero ponad dwa stulecia później okazało się, […]

To nie pierwszy raz, kiedy okazuje się, że „dodatkowa”, dziewiąta planeta bardzo by się w Układzie Słonecznym przydała. Wyjaśniłaby dwie zagadki naraz: niezwykły układ planet i orbity obiektów krążących poza Neptunem. W pracy opublikowanej w czasopiśmie naukowym „Annual Review of Astronomy and Astrophysics” zespół naukowców sugeruje, że https://www.focus.pl/artykul/mroczne-swiaty-co-kryje-sie-na-obrzezach-ukladu-slonecznego. Powstała ona prawdopodobnie bliżej Słońca, ale na […]

Centrum badawcze NOIRLab opublikowało trzy fotografie Jowisza w różnych zakresach fal świetlnych. Naukowcom udało się dojrzeć nowe szczegóły w od dawna budzącej ciekawość burzy zwanej Wielką Czerwoną Plamą i w jej mniejszej wersji, czyli Czerwonej Plamie Jr. Jowisz to jedna z najbardziej interesujących planet Układu Słonecznego. Gdyby nie jego potężna grawitacja, Ziemia (jak i inne […]

Po 20 latach badań i analizie 4 milionów galaktyk i kwazarów astrofizycy z 30 różnych instytucji naukowych stworzyli trójwymiarową mapę znanego wszechświata. Według Willa Percivala z uniwersytetu Waterloo w Ontario, to kompletna i najdokładniej policzona historia rozszerzania się naszego świata. Mapa 3D bazuje na najnowszych, trwających 6 lat przeglądów SDSS/eBOSS (Spektroskopowy Przegląd Oscylacji Barionowych Cyfrowego […]

Gwałtowny proces wywołany zapadnięciem się gwiazdy albo eksplozji białego karła jest głównym mechanizmem rozprzestrzeniania się we Wszechświecie pierwiastków cięższych niż tlen. Wpłynął też kiedyś na skład chemiczny mgławicy, z której 4,5 mld lat temu powstał Układ Słoneczny i doprowadził, ostatecznie, do powstania życia na Ziemi. Cały wapń w naszych kościach, całe żelazo w naszej hemoglobinie […]

300 lat świetlnych od Ziemi znajduje się gwiazda podobna do Słońca. Astronomom udało się sfotografować dwie obiegające ją planety. Nauka zna obecnie ponad 4 tys. https://www.focus.pl/artykul/droga-mleczna-pelna-egzoplanet-nawet-6-miliardow-planet-podobnych-do-ziemi. Jednak bardzo niewiele z nich udało się zaobserwować bezpośrednio. Najczęściej dowodem na ich istnienie są zakłócenia światła gwiazdy, którą obiegają albo zaburzenia jej ruchu. Na podstawie takich danych można […]

Oszałamiające wyniki uzyskali astronomowie z University of British Columbia. Według ich najnowszych obliczeń w galaktyce Drogi Mlecznej może istnieć aż 6 miliardów egzoplanet podobnych do naszej Ziemi. Skąd taka liczba? Michelle Kunimoto, astronom z University of British Columbia (UBC), niedawno odkrył 17 egzoplanet w danych pochodzących z teleskopu Keplera. Teraz wraz z kolegami z uniwersytetu […]