Od najdawniejszych lat piszący historię wiedzą, że umiejętnie podane kłamstwo może szybko stać się powtarzaną “prawdą objawioną”. Z jednej strony cenimy prawdę, lubimy powtarzać, że “nas wyzwoli”, z drugiej strony z radością przyjmujemy jej wersje, które będą dla nas najwygodniejsze. Grupy, społeczności, narody – wszyscy chętnie przedstawiają prawdę, która jest dla nich korzystna. Nie, nie […]

W czasie wojny niemieccy filmowcy nakręcili superprodukcję o Titanicu. Film miał pokazać, jak fatalną flotę posiadają Anglicy. Paradoksalnie jedyną ofiarą faszystowskiego „Titanica” okazał się… reżyser. Pomysł na film zrodził się w głowie docenta psychologii Augusta Riekela, który pod pseudonimem Harald Bratt pisywał scenariusze do filmów i sztuk teatralnych. Kiedyś czytał powieść Josefa Pelz von Felinaua pt. „Titanic. […]

W czasach PRL-u władze porozumiewały się z polskim narodem przeważnie przy pomocy języka propagandy. Przybierał on różne formy, dzisiaj mające raczej komiczne zabarwienie. Częstym sposobem dotarcia do Polaków w dobie upowszechnienia się telewizji stały się filmy instruktażowe. Czego nauczały? Krótko mówiąc – bycia porządnym i oddanym ojczyźnie obywatelem. Jednak przede wszystkim miały na celu informować […]

Nawet po ataku Japończyków na Pearl Harbor Amerykanie nie kwapili się z pomocą Europie. Ich zdanie miał dopiero zmienić film nakręcony w Hollywood Sukces propagandy nie polega na tępym wbijaniu do głów wciąż tych samych treści, propaganda, która rzeczywiście działa, pozostaje niezauważona – mawiał nazistowski minister oświecenia i propagandy Joseph Goebbels. Jednak paradoksalnie jednym z […]

Wyścig Pokoju miał być propagandowym sukcesem, ale pod tym względem okazał się niewypałem Był maj 1952 r. Świat wciąż jeszcze żył w cieniu wojny koreańskiej, dwa lata wcześniej rozpętanej przez Moskwę. Stalin snuł marzenia o dalszych podbojach, blok komunistyczny zbroił się, a tymczasem w Warszawie… „Już od południa zaczął się napełniać Stadion im. Wojska Polskiego” […]

Młodzież była oczkiem w głowie Hitlera. Oczywiście ta ideologicznie słuszna, czyli z Hitlerjugend. Szczególną rolę Führer wyznaczył dziewczętom – miały mobilizować nie tylko do wojennego czynu, ale i prokreacji Adolf Hitler zawsze lubił otaczać się młodzieżą. Zachowały się setki zdjęć Führera wśród młodych ludzi, zasłuchanych w słowa swego przywódcy. Dla młodzieży Hitler przewidział specjalną rolę […]

Co łączy swastykę, czapkę frygijską, łuki triumfalne w Rzymie i plakat Alfreda Leete’a „Twój kraj potrzebuje Ciebie”? To proste: ich propagandowa funkcja Propaganda nie jest wynalazkiem współczesności. W miejscach takich jak egipski Karnak czy Stonehenge odbywały się rozmaite uroczystości ku czci elit, mające odpowiedni wpływ na ówczesnych maluczkich. Wędrówka słońca po niebie, kataklizmy i cykle […]

Zwycięstwo w II wojnie światowej tylko po części wynikło z lepszego uzbrojenia i większych sił zbrojnych. Alianci byli lepsi w wojnie na podstępy Zaskoczenie i wprowadzenie w błąd przeciwnika stanowi w każdej wojnie jedno z podstawowych zadań; stąd różnego rodzaju ruses de guerre (z francuskiego: podstępy wojenne – przyp.aut.) odgrywały znaczną rolę w niemal wszystkich […]