Czy gatunek ludzki jest rzeczywiście tak cenny, abyśmy musieli rozprzestrzeniać go po całej Galaktyce? A może cenniejszym zjawiskiem jest samo życie? – zastanawia się dr. hab. Grzegorz Brona w rozmowie z Eweliną Zambrzycką-Kościelnicką. Wiecie, że wykorzystywane w uniwersum Star Treka transportery wzięły się stąd, że twórca serii Gene Roddenberry musiał wykombinować jakiś trik, dzięki któremu […]

Poznaj magię fizyki i uwolnij swojego wewnętrznego naukowego nerda – tymi słowami Jason i Yuko Veatch zachęcają do odkrycia „władców fizyki kwantowej”. Zobacz jedyną w swoim rodzaju talię kart, która upamiętnia sławnych fizyków, w tym Marię Skłodowską-Curie. Jason jest fizykiem cząstek pracującym w ośrodku https://www.focus.pl/artykul/cern-udostepnia-dane-z-eksperymentow (fr. Organisation Européenne pour la Recherche Nucléaire – Europejska Organizacja […]

Nigdy jeszcze huragan nie przybrał na sile tak szybko. Ida jest rekordzistką, ale wkrótce można spodziewać się kolejnych. Naukowcy podkreślają rolę ocieplenia klimatu. Stany Zjednoczone pamiętają dobrze https://www.focus.pl/artykul/zobacz-niszczacy-zywiol-potezne-huragany-na-zdjeciach-nasaKatrina. Uderzył w południowe wybrzeże w 2005 roku. Rozciągał się od Florydy, przez Luizjanę, po Teksas – był największym huraganem, jeśli mierzyć średnicę. Okazał się też najbardziej kosztownym […]

To, że materia może znaleźć się w tak dziwnym stanie, po raz pierwszy zaproponowano pod koniec lat 60. XX wieku. Teraz naukowcy z Uniwersytetu w Innsbrucku zdołali stworzyć pierwsze tzw. ciało nadstałe w dwóch wymiarach. Kiedy w szkole uczyliśmy się o różnych stanach skupienia https://www.focus.pl/artykul/materia-powstaje-ze-swiatla-naukowcy-znalezli-na-to-najmocniejszy-eksperymentalny-dowod-jaki-dotychczas-przedstawiono, wszystko było proste i zgodne z intuicją. Bez większych kłopotów […]

Ta teoria czekała na potwierdzenie 80 lat. Teraz fizycy ogłosili, że po raz pierwszy zdołali wykazać eksperymentalnie, iż z kolizji fotonów – czyli ze światła – może powstać materia. Choć John Wheeler nigdy nie otrzymał Nagrody Nobla, był jednym z najsłynniejszych fizyków teoretycznych poprzedniego wieku. To on wymyślił, by niezwykłe obszary czasoprzestrzeni, z których nic […]

Polscy naukowcy przeprowadzą pierwszy pełny i samodzielny eksperyment w ramach misji NASA. Dzięki GLOWS dowiemy się więcej o tym, co to jest wiatr słoneczny i jaki ma na nas wpływ. Wiatr słoneczny – jaka jest jego definicja? Choć https://www.focus.pl/artykul/tak-zmienia-sie-slonce-nasa-stworzyla-film-z-425-mln-zdjecwydaje nam się z Ziemi spokojne, jego powierzchnia podlega częstym i gwałtownym zmianom. Nasza najbliższa gwiazda emituje […]

Laurent Simons pochodzący z Ostendy w Belgii ma zaledwie 11 lat, a już uzyskał licencjat z fizyki. W nieco ponad rok zaliczył wszystkie przedmioty przewidziane w programie trzyletnich studiów, uzyskując przy tym najwyższy spośród wszystkich absolwentów wynik. – Simons studiował na studiach licencjackich z fizyki od marca 2020 r., a teraz ukończył je z wynikiem […]

Supernowe do tej pory dzielono na typ I i II, ale pośrodku była pewna luka. Od dekad spekulowano, że istnieją także pośrednie typy. Teraz badacze uważają, że znaleźli potwierdzenie – to supernowa SN 2018zd. Jak powstają supernowe, czyli gwiazdy, które nagle zwiększają swą jasność, w zasadzie wiemy. Gdy wokół białego karła odpowiednio blisko krąży inna […]

Największe znane struktury we Wszechświecie, tak zwane włókna, obracają się – wynika z pomiarów. Jednak nikt nie wie, skąd ten ruch się bierze. Obracają się planety, gwiazdy, galaktyki, a nawet ich gromady. Ale w większej skali powinien panować już spokój. Tak przynajmniej sądzili astrofizycy, którzy zajmują się badaniem wielkich kosmicznych struktur. Nic z tego. Z […]

W 2016 r. minęło sto lat od momentu opublikowania ogólnej teorii względności. Wszyscy wiedzą, że jej autor – Albert Einstein – wielkim fizykiem był. Trudniej nam odpowiedzieć na pytanie dlaczego? Wielkim atutem Einsteina była wyobraźnia, którą ce- chowała dziecięca fantazja nieograniczona schematami, jakie narzuca nam realistyczna dojrzałość. Nie wystarczał mu opis funkcjonowania świata, jaki dawała […]

Jak zobaczyć kształt czarnej dziury i wykryć najdalsze echa formowania się Wszechświata? Naukowcy mają dziś nowe narzędzie do badania kosmosu – fale grawitacyjne. Gdy pięć lat temu po raz pierwszy wykryto fale grawitacyjne, cieszyli się nie tylko fizycy teoretyczni (dla których było to kolejne potwierdzenie teorii Einsteina), ale i astronomowie. Wiele obiektów we Wszechświecie jest […]

Rozdzielczość uzyskana przez naukowców z Cornell University jest tak dopracowana, że jedyne rozmycie widoczne na obrazie jest spowodowane drganiem termicznym samych atomów. Dzięki nowej fotografii naukowcy z Cornell pobili własny rekord, ustanowiony w 2018 roku. Wówczas uczeni potroili rozdzielczość najnowocześniejszego mikroskopu elektronowego, co pozwoliło im na uzyskiwanie obrazów o doskonałej jakości.   Jednak ta metoda […]

Przez ponad dwie dekady Leonardo da Vinci prowadził badania nad lotem ptaków oraz maszynami latającymi. Czy jego konstrukcje faktycznie mogłyby wzbić się w powietrze? Leonardo interesował się maszynami latającymi, odkąd zaczął brać udział w przygotowywaniu przedstawień teatralnych. Tworzeniem spektakli zajmował się przez całą swoją karierę: od początku terminu w pracowni Verrocchia aż po ostatnie lata […]

Magnetorecepcja obserwowana jest u niektórych zwierząt, np. ptaków wędrownych. Dzięki nowym badaniom wiemy, że magnetyczny zmysł występuje także u rekinów. Ptaki, pszczoły, wieloryby czy żółwie wyczuwają pole magnetyczne Ziemi. Dzięki tej tzw. magnetorecpecji potrafią orientować się w przepastnych wodach oceanu czy przestworzach. Niedawno udowodniono, że https://www.focus.pl/artykul/psy-uzywaja-pola-magnetycznego-ziemi-jak-mapy-drogowejw miejscu, w którym nigdy wcześniej nie były. Białka wrażliwe […]

Wystarczy zamienić w H2O atom wodoru (H) na jego izotop deuter (D), by smak wody zmienił się na słodszy. Ale nie próbujcie tego w domu, nawet jeśli macie pod ręką ciężką wodę. Ciężka woda (D2O) nie jest radioaktywna, ale kojarzy nam się z fizyką jądrową i energią atomową. I słusznie, ponieważ używa się jej m.in. […]

Poszukiwacze skupisk antymaterii odkryli w naszej galaktyce kilkanaście miejsc spełniających teoretyczne założenia dla istnienia antygwiazd. To hipotetyczne obiekty zbudowane całkowicie z antyatomów. Choć antymateria istnieje od początku wszechświata, my wiemy o niej od niespełna od stu lat. Cząstki, które powstały wskutek Wielkiego Wybuchu występowały w dwóch odmianach: materialnej i antymaterialnej. I było ich mniej więcej […]

Skumulowana obserwacja trwała 40 godzin, ale wysiłek się opłacił. Pięć spośród dziewięciu instrumentów zarejestrowało największy rozbłysk, jaki do tej pory zaobserwowano w układzie Proxima Centauri. W „The Astrophysical Journal Letters” opisano wyniki obserwacji najbliższej Ziemi – poza Słońcem – gwiazdy, czyli https://www.focus.pl/artykul/poszukiwacze-kosmitow-odebrali-sygnal-z-proxima-centauri. Choć obserwacje prowadzono na przełomie kwietnia i maja 2019 roku, to dokładna analiza […]

Skompresowany szklisty węgiel – tak nazywa się substancja uzyskana przez badaczy z Chin i USA. Jej niezwykłe właściwości sprawiają, że może znaleźć zastosowanie w elektronice i kamizelkach kuloodpornych. Najtwardszym występującym na świecie naturalnym materiałem jest diament – w popularnej skali twardości Mohsa ta odmiana węgla ma maksymalną ocenę, czyli 10. Twardość wynika z bardzo https://www.focus.pl/artykul/lodowe-diamenty. […]

Co to właściwie znaczy, że czas jest względny? Chwila nie zawsze trwa tyle samo. I nie chodzi o subiektywne poczucie czasu, tylko o jego obiektywny pomiar. Upływ czasu zależy od siły grawitacji i od prędkości, z jaką coś się porusza. Innymi słowy, dla dwóch obiektów znajdujących się w ruchu czas może płynąć inaczej. I nie […]

Opublikowano wyniki przełomowego badania dokonanego w mikrograwitacji, pozwalającego prowadzić precyzyjne pomiary na poziomie kwantowym Urok niskich temperatur nęci fizyków, bo też z każdym krokiem w stronę absolutnego zera fizyka ukazuje swoje nowe, coraz wspanialsze oblicze. Takim, mniej więcej, zdaniem rozpoczął w 2001 roku swój wykład noblowski Wolfgang Ketterle. Za wspólne z dwoma kolegami po fachu badania […]

Naukowcy mają coraz więcej powodów by sądzić, że subatomowa cząsteczka zwana mionem łamie znane prawa rządzące otaczającym nas światem. Niezwykłą cechą współczesnej fizyki jest jej podobieństwo do historii detektywistycznych. Takich w stylu Agathy Christie, gdzie jedna zagadka kryje kolejną a ta następną. Istna szkatułkowa konstrukcja kryjąca wiele mylących śladów. Wszystko, byle tylko zbić czytelnika z […]

Jackson Oswalt z Memphis w stanie Tennessee został oficjalnie uznany za najmłodszą osobę na świecie, której udało się przeprowadzić fuzję (inaczej syntezę lub reakcję) jądrową. Jego nazwisko trafi teraz do Księgi Rekordów Guinnessa. Jackson przeprowadził fuzję na kilka godzin przed swoimi trzynastymi urodzinami, więc w Księdze Rekordów Guinnessa zapisze się jako genialny 12-latek. Co ciekawe […]

Dzięki zastosowaniu koloidów elipsoidalnych, zamiast standardowych kulistych kształtów, można było zaobserwować zupełnie nowy stan skupienia, nazwany “płynnym szkłem”. To pierwszy dowód na potwierdzenie zjawiska, którego istnienie podejrzewano od 20 lat. Fizycy zidentyfikowali nowy stan skupienia materii, ukryty w procesach zachodzących między stanem ciekłym i stałym szkła. Nowy stan zwany „płynnym szkłem” na poziomie mikroskopowym wykazuje […]

To jedyne możliwe wytłumaczenie: obiekt był kawałkiem zaawansowanej technologii stworzonej przez odległą obcą cywilizację – tak o komecie Oumuamua pisze prof. astronomii z Uniwersytetu Harvarda Avi Loeb. Wkrótce ma ukazać się najnowsza książka astronoma, którą już okrzyknięto „kontrowersyjnym manifestem” w poszukiwaniu obcej inteligencji. „Obiekt będący wytworem pozaziemskiej zaawansowanej cywilizacji przemknął w pobliżu Ziemi w 2017 […]