Świat przyrody jest znacznie bardziej czytelny, niż nam się wydaje, tylko rzadko uczymy się go czytać. Na co dzień widzisz ptaki na drzewach, mijasz alejki pełne zieleni, spoglądasz w niebo, które zmienia się z godziny na godzinę. Dobry przewodnik działa na czytelnika jak korekta wzroku – nagle zaczynasz dostrzegać różnice, powtarzalne schematy i detale, które […]

Przez setki lat wiersze chińskich poetów opowiadały historię lśniącej, niemal mitycznej zbroi, którą mieli nosić żołnierze potężnej dynastii Tang. Te literackie opisy często traktowano z przymrużeniem oka: jako piękne, ale oderwane od rzeczywistości przenośnie. Czy naprawdę istniała „zbroja, co zużyje się sto razy”, o której pisał Wang Changling? Przez długi czas nikt nie mógł udzielić […]

Głęboko w indonezyjskich jaskiniach, z dala od utartych szlaków, archeolodzy odkopują historię, która okazuje się wyjątkowo interesująca. Na niewielkiej wyspie Muna, u wybrzeży Celebesu, natrafiono na ślad ludzkiej obecności tak dawny, że z trudem mieści się w wyobraźni. Odkrycie dokonane w jaskini Liang Metanduno każe nam na nowo spojrzeć na mapę wczesnych ludzkich wędrówek. Region […]

Gdy turecki wędrowiec przemierzał skaliste krajobrazy środkowej Anatolii, jego uwagę przykuły niecodzienne kształty na ścianach jednego z ostańców. To, co wyglądało na zwykłe przebarwienia skalne, okazało się zapomnianym przekazem sprzed niemal ośmiu mileniów. Chodzi o okres, w którym w Egipcie nie wzniesiono jeszcze piramid, a w Mezopotamii dopiero kiełkowały pierwsze miasta. Odkrycie, które naukowcy wstępnie […]

Upadki są największym wrogiem robotów dwunożnych – nie tylko niszczą drogie podzespoły, ale też wymagają interwencji człowieka, co drastycznie spowalnia proces ich „nauki”. Zespół badawczy z Kinetic Intelligent Machine LAB (KIMLAB) na Uniwersytecie Illinois postanowił podejść do tematu od zupełnie innej strony. Zamiast tworzyć robota, który nigdy się nie przewraca, zbudowali platformę HybridLeg, która upadki […]

W komputerach kwantowych bywa tak, że największym wrogiem nie jest brak mocy obliczeniowej, tylko… zwyczajne otoczenie. Mikroskopijne drgania, buczenie od układów chłodzenia czy wahania pola magnetycznego – dla klasycznej elektroniki to tło, dla pułapkowanych jonów potrafi być wyrokiem. Dlatego coraz częściej przełomy nie wyglądają jak nowy kubit czy sprytniejszy algorytm, tylko jak lepiej zaprojektowana infrastruktura. […]

W fizyce materii skondensowanej są takie historie, które brzmią jak żart, dopóki ktoś nie pokaże wykresów: ta sama interakcja, która przez dekady uchodziła za hamulec magnetyzmu, potrafi nagle stać się jego sprzymierzeńcem. I nie potrzeba do tego egzotycznych warunków, tylko jednego parametru, o którym zwykle mówi się mimochodem: rozmiaru spinu. Właśnie ten detal okazał się […]

Kometa 3I/ATLAS to jeden z tych kosmicznych gości, którzy wpadają do Układu Słonecznego jak turysta z innej galaktycznej dzielnicy: pojawia się, robi zamieszanie w teleskopach i znika, zanim zdążymy dopytać o szczegóły. W tym przypadku szczegóły są wyjątkowo smakowite, bo w jej otoczce gazowo-pyłowej wykryto zestaw związków organicznych, które brzmią jak początek opowieści o chemii […]

Słowo tłuszcz wciąż działa jak alarm: nadmiar szkodzi, więc najlepiej go jak najszybciej pozbyć się z organizmu. Tyle że biologia nie jest moralitetem o złych kilogramach. Tkanka tłuszczowa potrafi być magazynem energii, ale też aktywnym narządem, który wysyła sygnały chemiczne do innych układów i to czasem sygnały zaskakująco pomocne. Właśnie dlatego ostatnie wyniki badań wywracają […]

Rok 2025 przyniósł kolejne, niepokojące świadectwo zmian zachodzących w globalnym systemie klimatycznym. Naukowcy, analizując dane pomiarowe, potwierdzają, że oceany zgromadziły największą ilość energii cieplnej w historii nowoczesnych obserwacji. Skala zjawiska jest trudna do ogarnięcia. Aby sobie to wyobrazić, należy zauważyć, że w 2024 roku oceany pochłonęły ilość ciepła odpowiadającą wybuchowi 12 bomb atomowych z Hiroszimy […]

Włoskie miasto Fano stało się właśnie sceną niezwykłego znaleziska, które może zmienić nasze rozumienie starożytnej architektury i jej wpływu na kolejne epoki. Po ponad dwóch tysiącach lat tajemnica lokalizacji jednej z najsłynniejszych budowli antyku została rozwiązana. Chodzi o bazylikę zaprojektowaną przez Witruwiusza, czyli architekta, którego dzieło inspirowało renesansowych artystów, w tym Leonarda da Vinci. Budowla, […]

Sektor robotyki rozwija się w tempie, które jeszcze kilka lat temu wydawało się nierealne, a granica między motoryzacją a inteligentnymi maszynami zaciera się na naszych oczach. XPeng, chiński gigant znany głównie z produkcji innowacyjnych samochodów elektrycznych, właśnie udowodnił, że jego ambicje sięgają znacznie dalej niż tylko autonomiczna jazda. Firma oficjalnie ogłosiła ukończenie pierwszego prototypu humanoidalnego […]

Język baskijski od stuleci stanowi fascynującą i nierozwiązaną zagadkę dla badaczy. Używany w Pirenejach, na pograniczu Hiszpanii i Francji, nie przypomina żadnego z otaczających go języków romańskich. Jego pochodzenie pozostaje tajemnicą, a brak wyraźnych powiązań z indoeuropejską rodziną językową czyni go samotną wyspą na lingwistycznej mapie Europy. Nowe badania, prowadzone przez naukowców z Uniwersytetu Barcelońskiego, […]

Firma DEEP Robotics zaprezentowała swój „Emergency Firefighting Solution” – system, który zamiast wysyłać ludzi w sam środek szalejącego ognia czy wycieku chemikaliów, stawia na autonomiczną armię robotów. Nie jest to tylko pojedynczy gadżet, ale cała sieć współpracujących ze sobą maszyn, które mają przejąć najniebezpieczniejsze misje. Od zwiadu w dymie, po precyzyjne gaszenie pożarów – sztuczna […]

Gdzie szukać śladów życia sprzed setek milionów lat? Okazuje się, że czasem wystarczy przyjrzeć się uważnie temu, co mamy na wyciągnięcie ręki, a nawet pod stopami. Podczas rutynowego patrolu w Peak District, strażnicy z National Trust natrafili na coś, co przypominało misterny wzór wyryty w kamieniu. Po chwili jednak zaczęli podejrzewać, że patrzą na coś […]

Elektryczne silniki kojarzą się z miedzią, magnesami i sztywną mechaniką zamkniętą w obudowie. A tu nagle pojawia się pomysł, który brzmi jak z warsztatu soft-robotyki: zamiast klasycznego wirnika i stojana pracuje… kropla ciekłego metalu. I co ważne, nie jako efektowna ciekawostka, tylko jako układ, który realnie potrafi wytworzyć stabilny ruch obrotowy w małej skali. W […]

Woskowanie łańcucha na gorąco jeszcze niedawno było rytuałem dla cierpliwych: garnek, drut, brudne rękawiczki i wieczór poświęcony temu, żeby napęd wreszcie przestał wyglądać jak lepka mieszanka oleju i piasku. Dziś ta metoda wraca do łask, bo daje coś, czego klasyczne smary często nie potrafią: suchy napęd, mniej syfu na zębatkach i wyraźnie mniejszą potrzebę szorowania […]

W dyskusjach o autach elektrycznych temat baterii działa jak magnes na emocje. Jedni mówią, że to element eksploatacyjny jak każdy inny, drudzy widzą w nim tykającą bombę kosztów. Problem w tym, że przez lata dominowały opowieści, a nie twarde liczby z realnych samochodów. Teraz tych liczb jest coraz więcej, bo floty EV zdążyły już przejechać […]

Upadki są największym wrogiem robotów dwunożnych – nie tylko niszczą drogie podzespoły, ale też wymagają interwencji człowieka, co drastycznie spowalnia proces ich „nauki”. Zespół badawczy z Kinetic Intelligent Machine LAB (KIMLAB) na Uniwersytecie Illinois postanowił podejść do tematu od zupełnie innej strony. Zamiast tworzyć robota, który nigdy się nie przewraca, zbudowali platformę HybridLeg, która upadki […]

Sektor robotyki rozwija się w tempie, które jeszcze kilka lat temu wydawało się nierealne, a granica między motoryzacją a inteligentnymi maszynami zaciera się na naszych oczach. XPeng, chiński gigant znany głównie z produkcji innowacyjnych samochodów elektrycznych, właśnie udowodnił, że jego ambicje sięgają znacznie dalej niż tylko autonomiczna jazda. Firma oficjalnie ogłosiła ukończenie pierwszego prototypu humanoidalnego […]

Firma DEEP Robotics zaprezentowała swój „Emergency Firefighting Solution” – system, który zamiast wysyłać ludzi w sam środek szalejącego ognia czy wycieku chemikaliów, stawia na autonomiczną armię robotów. Nie jest to tylko pojedynczy gadżet, ale cała sieć współpracujących ze sobą maszyn, które mają przejąć najniebezpieczniejsze misje. Od zwiadu w dymie, po precyzyjne gaszenie pożarów – sztuczna […]

Woskowanie łańcucha na gorąco jeszcze niedawno było rytuałem dla cierpliwych: garnek, drut, brudne rękawiczki i wieczór poświęcony temu, żeby napęd wreszcie przestał wyglądać jak lepka mieszanka oleju i piasku. Dziś ta metoda wraca do łask, bo daje coś, czego klasyczne smary często nie potrafią: suchy napęd, mniej syfu na zębatkach i wyraźnie mniejszą potrzebę szorowania […]

Chińscy producenci robotów coraz głośniej zaznaczają swoją obecność na globalnej scenie. Podczas gdy świat wciąż dyskutuje o potencjale maszyn takich jak Optimus Tesli, firma związana z jednym z azjatyckich koncernów motoryzacyjnych postanowiła pokazać, co potrafi. Jej najnowsza generacja robotów humanoidalnych ma nie tylko wyglądać, ale przede wszystkim działać w naszym otoczeniu. Na specjalnej gali technologicznej […]

Fabryka przyszłości, gdzie obok ludzi przy taśmach produkcyjnych pracują humanoidalne maszyny to już nie wizja z filmów science–fiction, ale rzeczywistość, którą testuje sporo firm,. W tym jeden z największych europejskich koncernów lotniczych. Airbus sięgnął po technologię, która może zrewolucjonizować procesy montażowe, a jej dostawcą nie jest firma z Europy czy Stanów Zjednoczonych. Chińska spółka UBTech […]