„Więźniowie wdarli się do wież strażniczych, zdobytymi karabinami wykonali egzekucje” – wspominał Czesław Kordylewski, świadek wyzwolenia obozu koncentracyjnego w Dachau przez Amerykanów 29 kwietnia 1945 r. Wiele wskazuje jednak, że zemsta w Dachau była głównie dziełem żołnierzy USA. Okoliczności tych zdarzeń do dziś nie zostały wyjaśnione. Prolog wydarzeń w Dachau rozgrywa się cztery tygodnie wcześniej. 4 […]

Osiemdziesiąt lat temu, 20 stycznia 1942 roku w willi nad jeziorem Wannsee niedaleko Berlina doszło do spotkania piętnastu wysokich rangą dygnitarzy Trzeciej Rzeszy. Postanowili o „ostatecznym rozwiązaniu kwestii żydowskiej”. W ciągu poprzednich tygodni wyraźnie zmieniła się sytuacja polityczna nazistowskiego państwa. Po japońskim ataku na Pearl Harbor Hitler wypowiedział wojnę Stanom Zjednoczonym. Równolegle, niepowodzenia w bitwie […]

Zimą 1944 roku odbyła się w Warszawie makabryczna uroczystość: kobieta zawarła małżeństwo z martwym oblubieńcem.  Był nim kat stolicy, generał SS Franz Kutschera W warszawskim pałacyku przy Alejach Ujazdowskich 23, gdzie mieściło się w roku 1944 dowództwo SS i policji dystryktu warszawskiego, w lutowy poranek od rana wrzała praca. Jak wspominała Teodora Żukowska pracująca w urzędzie niemieckiego gubernatora w pałacu Brühla […]

Nawet najwięksi nazistowscy zbrodniarze mogli liczyć na pomoc… wysoko postawionego biskupa. Alois Hudal nazywał ich „bohaterami broniącymi Europę przed bolszewizmem” i przerzucał do Ameryki Południowej. Tak Watykan pomagał hitlerowcom. Czekałem na pana – biskup Alois Hudal wszedł do pokoju, w którym przebywał zmęczony mężczyzna. Wyciągnął obie dłonie na powitanie i chcąc się upewnić, że podejmuje […]

Zmiany w kodeksie drogowym w RFN w 1968 r. umożliwiły szybsze przedawnienie przestępstw sprawców, którzy nie znali swych ofiar. To ochroniło hitlerowskich zbrodniarzy. A na pomysł ten wpadł dawny hitlerowski prokurator Eduard Dreher. Chociaż powstała w roku 1949, Republika Federalna Niemiec nie wkroczyła w drugą połowę XX wieku z czystą kartą. Już od początku była ona dość […]

Już będąc w łonie matki dziecko mogło słuchać patriotycznych pieśni i deklamacji zapewniających, że nie ma nic piękniejszego, niż oddanie życia dla Niemiec i Führera. Tak rozpoczynała się edukacja nowych obywateli III Rzeszy, której koszmar poznajemy dzięki reportażowi „Jak wychować nazistę” Gregora Ziemera. „Jak wychować nazistę” to polski tytuł głośnego reportażu „Education for Death”, po raz […]

Nie tylko w Polsce tropiono hitlerowskie skarby. Złoty pociąg z Budapesztu był nie tylko pełen bogactw, ale i splamiony ludzką krwią. Mimo to złupili go… wyzwoliciele. W ciągu II wojny światowej Niemcom udało się zgromadzić więcej złota, niż – dla porównania – wynosiło wydobycie i przetworzenie tego kruszcu przez wiodące w tym prym kraje południowej […]

Stanisława Leszczyńska do KL Auschwitz-Birkenau trafiła w 1943 roku. Mimo że była zwykłą więźniarką, jej przybycie do obozu odmieniło losy tysięcy kobiet. Wcześniej ciężarne kobiety kierowano wprost do gazu, Leszczyńska jako pierwsza zaczęła przyjmować na terenie obozu porody. Jak potoczyły się je losy? O tym w najnowszej książce Marii Stachurskiej “Położna. O mojej cioci Stanisławie […]

SS stworzyło doskonałe połączenie tych elementów. Obóz koncentracyjny Auschwitz-Birkenau, choć nie wykorzystywał w pełni swego potencjału, zapewniał Rzeszy milionowe zyski Auschwitz II – Birkenau był oddalony o 3 kilometry od obozu macierzystego. Decyzję o budowie na miejscu dawnej wsi Brzezinka podjęto w marcu 1941 roku. W kwietniu wysiedlono jej mieszkańców, a w drugiej połowie roku […]

Co najmniej 120 ściganych za zbrodnie nazistów znalazło schronienie w Egipcie i Syrii. Tysiące byłych hitlerowskich ofi cerów pomagało w budowie armii i służb specjalnych tych krajów. Niektórzy przeszli nawet na islam W lipcu 1980 r. do doktora Georga Fishera, mieszkającego przy ulicy George’a Haddada w Damaszku, zapukał listonosz. Stowarzyszenie Przyjaciół Ziołolecznictwa z austriackiego Karlstein […]

Oficer SS odpowiedzialny za prześladowanie Żydów, a jednocześnie kochający ojciec. Z Jensem-Jürgenem Ventzkim, autorem książki „Cień ojca” z serii „Pokolenie sprawców, pokolenie ofiar”, wydanej przez PWN, rozmawiają Michał Wójcik i Jan Głowiczower Focus Historia: Napisał pan książkę o swoim ojcu, który jako oficer SS ponosi odpowiedzialność za zbrodnie na Polakach i Żydach na terenach okupowanej […]

„Mój Auschwitz” – tak zatytułowany jest wywiad z Władysławem Bartoszewskim. Książka ukazała się we wrześniu. To opis 199 dni, które na przełomie 1940 i 1941 roku spędził w KL Auschwitz przyszły polski minister spraw zagranicznych. Oto fragment tej wstrząsającej rozmowy Osiemnastoletni Władysław Bartoszewski aresztowany został rano w czwartek 19 września 1940 roku. Wyprowadzono go z […]

Nie każdy wie, że to najważniejszy zabytek w Polsce. Mało kto wie, że wzięli go pod lupę hitlerowscy naukowcy. I nikt nie wie, kiedy dokładnie powstał! Włócznia św. Maurycego jest skarbem wawelskiej katedry To najważniejszy zabytek w Polsce. Nie ma ważniejszego. Polska stała się suwerenna właśnie w momencie wręczenia Chrobremu tej włóczni” – mówi „Focusowi […]