Ptakom psuje się kompas magnetyczny, owady składają jaja na samochodach; jedne i drugie umierają w oleju… A wszystko przez sztuczne oświetlenie Kiedyś to były noce! Tylko księżyc i gwiazdy. A jak chmury zaciągnęły niebo – totalne ciemności. Potem człowiek wymyślił ognisko, lampkę oliwną, aż w końcu oświetlenie gazowe i elektryczne. I noc przestała być nocą. […]

Akcja szczepienia lisów w Polsce doskonale zrealizowała założone cele. Z wielką szkodą dla przyrody Zaczęło się w roku 1993. To wtedy po raz pierwszy w Polsce rozrzucono jadalne szczepionki dla lisów – z początku nieśmiało, bo tylko w zachodnich województwach. Miało to ograniczyć liczbę zachorowań. Psy, które już od pewnego czasu poddawano obowiązkowym szczepieniom na […]

W świecie zwierząt to samce stroją się w barwne pióra, obnoszą swe imponujące rogi i śpiewają uwodzicielskie pieśni. Ale są od tej reguły wyjątki! Niektóre samice noszą się i śpiewają o wiele piękniej niż partnerzy, a naukowcy dopiero zaczynają odkrywać, dlaczego tak jest W lasach tropikalnych Oceanii mieszkają ptaki, które rzucają wyzwanie jednemu z największych […]

Można nie mieć pojęcia, gdzie żyją lemingi ani jak wyglądają, ale jedno wiedzą o nich wszyscy – co parę lat biegną w amoku w stronę morza, by skoczyć w odmęty fal i popełnić masowe samobójstwo Ta dramatyczna historia ma niewiele wspólnego z prawdą. Faktem jest, że co mniej więcej cztery lata występuje tzw. rok lemingów, […]

Znów rozgorzała dyskusja o tajemniczym wydarzeniu, które zmiotło z powierzchni Ziemi dinozaury. Prof. Gerta Keller przedstawiła bowiem nowe dowody na to, że zagłada sprzed 65 mln lat była wynikiem naturalnych ziemskich procesów geologicznych, a nie kosmicznej katastrofy Jeszcze do niedawna rozwiązanie zagadki zagłady dinozaurów wydawało się proste. Według teorii sformułowanej na początku lat 80. XX […]

Czy się nam to podoba, czy nie, pradawne gady są dziś wszechobecne. Zaczęło się od książek, dziś mamy także fi lmy, zabawki, gry komputerowe… Takim wzięciem nie cieszy się chyba żadne wymarłe zwierzę. Ale w sumie nic dziwnego – dinozaury były wielkie i małe, czasem przerażające, czasem nawet „milutkie”, do wyboru, do koloru… I choć […]

Każdy, kto chce badać początki dinozaurów, powinien przyjechać do Polski. To u nas odkopuje się dziś najwięcej najlepiej zachowanych skamieniałości z okresu, gdy „smoki” pojawiły się na Ziemi Wciąż wszyscy zachodzą w głowę, dlaczego te złoża skamieniałości odkryto tak późno. Przecież przez blisko 200 lat paleontolodzy szukali w naszym kraju szczątków lądowych kręgowców z ery […]

W tegorocznej edycji konkursu wzięła udział rekordowa liczba uczestników – ponad 12 tysięcy osób nadesłało blisko 70 tysięcy zdjęć. Wyniki konkursu ogłoszono podczas uroczystej Gali, która odbyła się 1 października 2009 r. w Teatrze Capitol w Warszawie Zwycięzcą 5. edycji Wielkiego Konkursu Fotograficznego National Geographic Polska oraz zdobywcą nagrody GRAND PRIX został Jakub Kamiński z Warszawy, […]

Czy kryzys ekonomiczny zaszkodzi przyrodzie, czy wyjdzie jej na dobre? To zależy, czy mówimy o ptakach, czy o bezkręgowcach Od czego może zależeć liczba ryb na rafie koralowej? Od złożoności ekosystemu i od liczby ludzi, którzy mieszkają w okolicy – to pewne. Ale zespół dr. Joshuy Cinnera z James Cook University w Australii, który badał […]

Wszyscy się zgadzają, że pożary odgrywają bardzo ważną rolę w przyrodzie. Nikt jednak nie jest pewien, czy chodzi o rolę dobrego, czy złego bohatera Nikt nie przewidział, że sytuacja aż tak dramatycznie wymknie się spod kontroli. Jak każdego lata w Yellowstone, najstarszym parku narodowym w Ameryce i na świecie, w czerwcu 1988 r. wybuchło kilka […]

Potrzebujemy przyrody tak bardzo, że bez niej źle się czujemy, stajemy się agresywni, a nawet częściej chorujemy! „Każdy organizm powiązany jest ze swym środowiskiem na liczne, subtelne i potężne sposoby. To dlatego zwierzęta w zoo nierzadko cierpią i umierają wcześniej. One potrzebują do życia znacznie więcej niż tylko wody, schronienia i pokarmu. A co z […]

Zdaniem naukowców to jedne z najdoskonalszych stworzeń na Ziemi. Są tak dobrze przystosowane do warunków środowiska, że nie potrafi my sobie dać z nimi rady. A one znów nas atakują – i nawet nie wiemy, jak wielu ludzi przypłaci to zdrowiem lub życiem Terroryści mogą posłużyć się kleszczami, by przygotować broń biologiczną nowej generacji – […]

Jeśli duże znaczy lepsze, dlaczego tak mało jest na świecie olbrzymów? Bo to się nie opłaca – zwłaszcza w naszej obecności Trzynaście metrów długości i ponad tysiąc kilogramów żywej wagi – tak wyglądał największy wąż świata, który żył jakieś 60 mln lat temu w tropikalnej puszczy na terenie obecnej Kolumbii. Ten krewniak boa dusiciela, nazwany […]

Wystarczy kilka tygodni, by wędrowne ptaki zmieniły się z zapobiegliwych rodziców w prawdziwych Pudzianów. I to bez dopingu czy ćwiczeń na siłowni! Niech was nie zwiedzie sielankowy widok stad ptaków, przylatujących do Polski na wiosnę. „Podczas migracji są jak atleci-maratończycy na olimpiadzie” – uważa dr Scott McWilliams z University of Rhode Island. Ale nie do […]

… króliki harcują. Naukowcy, którzy to odkryli, zniszczyli przy okazji przyrodę antarktycznej wyspy. Czy uda im się naprawić szkody? Ekolodzy, przynajmniej w teorii, powinni orientować się, jak działają ekosystemy. Nie od dziś wiadomo, że wchodzące w ich skład gatunki splątane są siecią wzajemnych zależności. Dlatego zanim spróbuje się ruszyć jeden z jej węzłów, wypadałoby się […]

Do dziś nie wiadomo, czy egipski dinozaur nosił na grzbiecie skórny wachlarz, czy tłusty garb. A może wyglądał jeszcze inaczej? Najcenniejsze dowody przepadły w wojennej zawierusze Egipt to nie tylko raj dla archeologów, ale i badaczy o wiele bardziej odległej przeszłości. Przekonał się o tym baron Ernst Stromer von Reichenbach, monachijski paleontolog, który 11 stycznia […]

Kiedyś nadejdzie nasz biologiczny kres. Po wymarciu człowieka nową cywilizację mogą zbudować potomkowie któregoś ze współczesnych gatunków zwierząt. Najlepiej zapowiadają się te, które kłamią i oszukują na potęgę Trudno o bardziej wszędobylski gatunek. Właściwie nie ma miejsca na Ziemi, gdzie by można uniknąć spotkania z nim. Zmienia świat jak nikt przed nim. Swoją liczebność podwaja […]

Zarazki mają powody do radości. Przez wiele dziesięcioleci były przez nas gnębione nowoczesnymi lekami, a teraz sami stworzyliśmy im doskonałe warunki do rozwoju. Dzięki temu porzucają zwierzęta i atakują nas na niespotykaną skalę. „Tknęło mnie: Umarła? pytam, ale nie pytanie to, a pewność, Handzia nie odpowiada, tylko Słoneczko moje, radość moja, szczęście moje! Zawiązuje ja […]

Do czasu powstania cywilizacji ludzkiej żaden organizm nie ulepił niczego równie doskonałego – tak paleontolodzy mówią o szkieletach graptolitów Na pierwszy rzut oka wydają się niepozorne – ot, czarne kilkucentymetrowe kreski na skale. Ale wystarczy obejrzeć je w powiększeniu, by zachwycić się ich złożonością i urodą. Uczeni długo nie mogli zrozumieć, skąd coś takiego wzięło […]

Wirusy – zwłaszcza w sezonie grypowym – kojarzą nam się wyłącznie z chorobą. A jednak właśnie im możemy zawdzięczać to, że w ogóle jesteśmy ludźmi! Jak powiedział noblista sir Peter Medawar, wirus to „kawałek złej wiadomości zawinięty w białko”. Te kawałki towarzyszą nam od niepamiętnych czasów. Nasi „starzy” prześladowcy są już z nami oswojeni – […]

Jedzmy banany – za dziesięć lat może nam po nich zostać tylko wspomnienie. Poważnie zagrożone są też inne rośliny, które na stałe weszły do naszego jadłospisu. A wszystko przez brak seksu! Żółte, słodkie, o niepowtarzalnym aromacie i kremowym miąższu, rozpływającym się w ustach… Banany to jedne z najpopularniejszych owoców na świecie. Ale płacą za to […]

Nawet bakterie jelitowe „wiedzą”, że teoria ewolucji jest prawdziwa. Czemu więc tak trudno zaakceptować to ludziom? Na 2009 rok przypadają dwie okrągłe rocznice: dwusetna urodzin Karola Darwina i sto pięćdziesiąta opublikowania książki pt. „O powstawaniu gatunków”, w której tenże uczony przedstawił teorię ewolucji. Wydawać by się mogło, że 150 lat to dużo, by poglądy na […]

Owady potrafią poświęcić się dla wyższej idei niemal tak samo jak muzułmańscy terroryści-samobójcy. Niemal, bo nie mają żadnego wyboru Owady społeczne – mrówki, pszczoły, termity – znane są ze swego poświęcenia dla kolonii. Robotnice (czyli większość mieszkanek mrowiska lub ula) zrzekają się prawa do rozrodu, zostawiając tę aktywność królowej. Żołnierze z kolei są skłonni oddać […]

Jako tajny agent Watykanu przez półtora roku umykał anglikanom. Wpadka oznaczała śmierć. I wpadł. Nazywał się Campion. Dziś to św. Edmund Campion. Oto jezuita, który wstrząsnął Anglią Wczesnym rankiem 25 czerwca 1580 roku w porcie Dover ze statku zszedł szczupły mężczyzna. Pan Edmundson przybył z francuskiego Calais w interesach. Celnikom powiedział, że zmierza do Londynu […]