Słynna jaskinia Font-de-Gaume, która znajduje się w południowo-zachodniej Francji, od ponad stu lat wzbudza szczególne zainteresowanie naukowców. To za sprawą znalezionych tam prehistorycznych rysunków, które okazują się bardziej zagadkowe, niż pierwotnie sądzono. Za najnowszymi ustaleniami w tej sprawie stoją przedstawiciele Centre de Recherche et de Restauration des Musées de France, którzy wybrali się do odkrytego […]

Wydawać by się mogło, ze aportowanie jest domeną psów, ale niektóre koty także posiadają taką umiejętność. Naukowcy przez długi czas nie mieli pojęcia, dlaczego tak się dzieje, ale wreszcie mamy pewną wskazówkę. Wiele psów z nieskrywanym entuzjazmem angażuje się w aportowanie przedmiotów rzucanych przez swoich właścicieli, niezależnie od tego, czy jest to piłka, czy kawałek […]

Paleontolodzy badają skamieniałości już od kilkuset lat, ale sposoby, w jaki to robili w przeszłości i robią to dzisiaj, znacznie się różnią. Dlatego tak istotne jest niekiedy, aby ponownie analizować starsze odkrycia. Tak też zrobili naukowcy z Niemiec i Polski. Przyjrzeli się ciekawemu znalezisku, którego szczątki opisano w 1858 roku. Czym właściwie było to zwierzę? […]

Rok się kończy, ale astronomowie nie zwalniają tempa odkryć. W połowie grudnia międzynarodowy zespół astronomów analizujący dane zebrane za pomocą teleskopu LST (Large-Sized Telescope) poinformował społeczność naukową o odkryciu nowego źródła wysokoenergetycznego promieniowania. Teleskop LST-1 dostrzegł obiekt skatalogowany pod numerem OP 313. Warto tutaj podkreślić, że sam obiekt obserwowano już wcześniej w zakresie niższych energii. […]

Działania archeologów na terenie chińskiej prowincji Henan doprowadziły do wielkiego znaleziska. Chodzi o liczący około 4000 lat pałac, który dostarcza informacji na temat starożytnego planu miasta oraz ówczesnych technik rolniczych. Zdaniem naukowców chodzi o pozostałości zabudowań sięgających dynastii Xia. Zostały one zlokalizowane w czasie wykopalisk prowadzonych w obrębie świątyni Zhuqui oraz murów otaczających miasto Xinmi. […]

Ludzkość czeka zagłada. To, w jaki sposób i kiedy do tego dojdzie, nie zależy wyłącznie od nas. Możliwe są różne scenariusze, a eksperci ze Sztokholmu sprawdzili 14 najbardziej prawdopodobnych. Czy jest jakiś sposób, by ich uniknąć? Globalne ocieplenie, nieodpowiednie wykorzystanie sztucznej inteligencji, zanieczyszczenie środowiska czy przyspieszające choroby zakaźne. Na ludzkość czekają pułapki ewolucyjne, które mogą […]

Gwiazda neutronowa to niezwykle kompaktowa pozostałość po masywnej gwieździe, która zakończyła swoje życie w eksplozji supernowej. Podczas gdy zewnętrzne warstwy gwiazdy ulegają rozerwaniu na strzępy, jej jądro ulega ściśnięciu w obiekt o średnicy rzędu 20 kilometrów i masie jednego, dwóch Słońc. Aby wyobrazić sobie, jak ciasno upakowana jest w takiej gwieździe neutronowej materia, warto przypomnieć […]

Rzadko trafiają się takie znalezisko jak to. W ostatnich dniach na terenie jednej ze świątyń kompleksu Angkor Wat natknięto się na sześć posągów liczących kilkaset lat. Mimo sporego upływu lat figury wyglądają wciąż jak nowe. Zespół konserwacyjny działający przy władzach APSARA (krajowej instytucji odpowiedzialnej za Angkor Wat) odkrył na terenie świątyni Ta Prohm sześć figur […]

Wielki Mur Chiński znajduje się na liście siedmiu nowych cudów świata, ale w kontekście ostatnich przełomowych ustaleń może się okazać, że przed setkami lat w Azji powstała równie imponująca budowla. Chodzi o coś, co archeolodzy określają mianem Wielkiego Muru Mongolskiego. Zidentyfikowany odcinek ma 405 kilometrów długości a ze względu na jego zakrzywiony kształt naukowcy mówią […]

Spoglądając w nocne niebo za pomocą własnych oczu, czy za pomocą teleskopów jesteśmy w stanie dostrzec niezliczoną liczbę obiektów rozsianych w czerni przestrzeni kosmicznej. Niezależnie jednak od tego, co dostrzeżemy: gwiazdy, planety, księżyce, planetoidy, mgławice, czy galaktyki, musimy mieć świadomość, że jest to jedynie część rzeczywistego wszechświata. Od dawna bowiem wiadomo, że cały wszechświat oprócz […]

Skąd pochodzi woda w licznych uzdrowiskach i kąpieliskach mineralnych? Zapewne większość nas odpowie, że z wnętrza Ziemi. W dosłownym znaczeniu nie będzie to stwierdzenie błędne, ale patrząc na to zagadnienie w szerszym zakresie, okaże się, że może być różnie. Japonia uchodzi za jeden z najobfitszych w mineralne kąpieliska regionów naszego globu. Naukowcy z tego kraju […]

Włochy są krajem wyjątkowo narażonym na częste trzęsienia ziemi i wybuchy wulkanów. Mieszkańcy tej części Europy borykają się z licznymi kataklizmami od tysięcy lat. Skąd o tym wiemy? Przede wszystkim ze źródeł pisanych. W jednym z hebrajskich modlitewników odkryto zaskakującą notkę o nieznanym trzęsieniu ziemi. Co dokładnie zostało tam opisane? Badanie historii trzęsień ziemi, które […]

Ku-Baba bądź Ku-Bau: tak brzmi imię władczyni, która sprawowała rządy w Kisz, czyli mieście sumeryjsko-akadyjskim znajdującym się niedaleko Babilonu. Co wiemy na temat okresu, w którym ta osoba zasiadała na tronie? Przede wszystkim, należy zacząć od tego, że kobiety zapewne już wcześniej zajmowały najwyższe szczeble władzy, lecz w przypadku Ku-Bau istnieją na to dowody. Przejęła […]

Archeolodzy z Rosji w minionym roku mieli ręce pełne roboty. Zwłaszcza jeśli mowa o zespole badawczym działającym w okolicach Niżnego Nowogrodu. We wsi Pilna odkryli oni ogromne cmentarzysko sprzed ponad 2000 lat. Niektóre szczegóły odkrycia nawiązywały do wielkiej migracji Scytów przez dzisiejsze tereny obwodu niżnonowogrodzkiego. Naukowcy z Instytutu Archeologii Rosyjskiej Akademii Nauk wespół z ekspertami […]

Na Saharze doszło do niebywałego znaleziska. Chodzi o malowidło jaskiniowe, na którym można dostrzec scenę przywodzącą na myśl narodziny Jezusa. Nie byłoby w tym nic dziwnego, gdyby nie fakt, iż mowa o datowaniu wyprzedzającym żywot Jezusa o około trzy tysiące lat. Archeolodzy działający na terenie Egiptu wyjaśniają, że chodzi o scenę przedstawiającą noworodka znajdującego się […]

Wiele rzeczy zmieniło się podczas pandemii COVID-19, także w świecie przyrody. Szczególnie zaskoczyły makaki żyjące na wyspie Koh Ped, które odcięte od smakołyków turystów musiały nauczyć się nowej zdolności. Koh Ped jest małą wyspą położoną w Zatoce Tajlandzkiej, niedaleko miasta Pattaya, którą zamieszkują setki makaków krabożernych (Macaca fascicularis). Mimo iż zwierzęta te nie mają problemu […]

Kiedy masywna gwiazda umiera i kończy swoje życie w spektakularnej eksplozji supernowej, pozostawia po sobie czarną dziurę lub gwiazdę neutronową. Jeżeli powstała w ten sposób gwiazda neutronowa jest wysoce zmagnetyzowana, rotuje oraz emituję silną wiązkę promieniowania elektromagnetycznego, mamy do czynienia z pulsarem. Wiatr gwiazdowy emitowany przez taki pulsar tworzy w określonych warunkach tzw. mgławicę wiatru […]

Spoglądając w rozgwieżdżone nocne niebo, mieszkańcy północnej półkuli Ziemi mogą zobaczyć kilka tysięcy gwiazd, kilka planet Układu Słonecznego, dostrzec mglistą poświatę w centrum gwiazdozbioru Oriona, czy delikatną smugę Drogi Mlecznej przecinającą nieboskłon. Teoretycznie, jeżeli wiemy, gdzie szukać, możemy dostrzec także pobliską masywną Galaktykę Andromedy (M31), ale do tego trzeba już wiedzieć, gdzie jej szukać i […]

Mianem nekropolii określa się cmentarz – w tym przypadku pochodzący z czasów starożytnych – zazwyczaj oddalony od miasta. I choć zazwyczaj tego typu znaleziska kojarzy się z Grecją czy Rzymem, to tym razem archeolodzy działali w zupełnie innej części świata. Celem prowadzonych przez nich badań był bowiem Kaukaz Północny, czyli region położony na południu Rosji. […]

Nie dotyczą go żadne prawne regulacje. Nie mówi się o nim w przestrzeni publicznej. Bagatelizuje się na każdym kroku, chociaż wpływa na nasze zdrowie i samopoczucie każdej nocy. Zanieczyszczenie światłem alarmująco szybko rośnie w naszym kraju. Co piąty Polak nie sypia przy nocnym świetle i wcale nie mowa tutaj o włączonej lampce przy łóżku, a […]

Castelliere di Rupinpiccolo to pozostałości fortecy, która funkcjonowała na terenie dzisiejszej prowincji Triest w czasach starożytnych. Za sprawą prowadzonych tam niedawno badań archeologicznych udało się zlokalizować dwa okrągłe kamienie o średnicy 50 centymetrów. Szczególnie interesujące okazało się to, co pokrywało powierzchnię jednego z nich. Dotychczasowe ustalenia sugerują bowiem, że chodzi o jedną z najstarszych map […]

Już za cztery lata będzie pięćdziesiąta rocznica wysłania w przestrzeń kosmiczną chyba najbardziej legendarnych sond kosmicznych w historii. Mowa tutaj oczywiście o bliźniaczych sondach kosmicznych Voyager, które od 1977 roku nie tylko bezustannie przemierzają przestrzeń kosmiczną, ale także wciąż komunikują się z Ziemią. Obie sondy znajdują się już od lat poza heliopauzą, w przestrzeni międzygwiezdnej. […]

Kiedy myślimy o wulkanach na powierzchni Ziemi, nasze myśli wędrują w kierunku Islandii, Polinezji, Hawajów, czy Japonii. Okazuje się jednak, że wulkany możemy znaleźć także znacznie dalej na południe, tam, gdzie już mało kto zagląda. Członkowie niedawnej ekspedycji badawczej realizowanej na Oceanie Południowym rozciągającym się aż po Antarktydę stworzyli fantastyczną mapę podwodnych pasm górskich. Badacze […]

Erupcja Wezuwiusza doprowadziła do śmierci tysięcy mieszkańców okolicznych miast, przy czym szczególnie mocno ucierpiały Pompeje. Pomimo upływającego czasu, archeolodzy wciąż znajdują w tamtejszych ruinach starożytne artefakty. Tym razem chodzi o wykonane z terakoty figurki. Wydarzenia z 79 roku nie tylko kosztowały życie od kilkunastu do kilkudziesięciu tysięcy osób. Pozostałości miast takich jak Pompeje czy Herkulanum […]