Kościane zęby, drewniane nogi, żelazne ręce oraz złote płytki w czaszkach. Tysiące lat przed narodzinami współczesnej medycyny nasi przodkowie potrafili zastąpić utracone kości sprawnie działającymi protezami oraz implantami! Starożytni Celtowie zapisali się na kartach historii jako nieustraszeni wojow­nicy, utalentowani rzemieślnicy oraz zaradni kupcy. Mało kto jednak zdaje sobie sprawę, że na długiej liście ich niewątpliwych […]

Dumnie wyjmujesz bawełnianą siatkę przy kasie? Rezygnując ze zwykłego plastiku wcale nie pomagasz planecie Znacie może dyskusję o nienagłaśnianym wpływie produkcji elektrycznych aut na środowisko? Jesteśmy zachęcani do ”elektryków”, bo nie wlewamy do baku benzyny. Tymczasem, pomijając zupełnie kwestie faktycznych źródeł pozyskania energii elektrycznej do ich zasilenia (ile państw czerpie ją tylko ze źródeł odnawialnych?), […]

Co minutę z powierzchni Ziemi znikają lasy o łącznej powierzchni nawet 40 boisk piłkarskich. Rocznie to prawie tyle, ile wynosi całkowita powierzchnia Wielkiej Brytanii. Częściowo szkodom mają zadośćuczynić nowe nasadzenia. Jednak ekolodzy ostrzegają – młody las nie przynosi tych samych korzyści, co stary. 21 autorów nowych badań twierdzi, że ciągłe wylesianie i rosnące zagrożenia dla […]

Radioteleskopy na Ziemi często wychwytują pojedyncze sygnały radiowe z odległych miejsc we wszechświecie. Scenariusz zwykle jest ten sam: jeden błysk i brak powtórzeń. Sporadycznie bywają zgrupowane w klastry. Najbardziej poszukiwane są wracające cyklicznie, bo łatwiej ustalić lokalizację ich źródła. Właśnie trafiono na nowy. Błyski radiowe FRB, silne sygnały rejestrowane na falach radiowych, choć nadal tajemnicze, […]

Galaktyki musiały powstać znacznie wcześniej, niż nam się wydawało – odkryli astronomowie badający przestrzeń kosmiczną z pomocą teleskopu Habble’a. Zespół badaczy chciał odnaleźć pierwotne gwiazdy, jednak tych nie udało się znaleźć. Grupa naukowców wykorzystała Hubble’a, aby spojrzeć wstecz w czasie – i przestrzeni – tak daleko, jak to możliwe. Mieli nadzieję na zaobserwowanie gwiazd pierwszej […]

Smuga rozgrzanego gazu ciągnąca się za kometą to wyjątkowe zjawisko na nocnym niebie. Teraz wiemy już, jak ogromne rozmiary może osiągnąć. Uczonym z brytyjskiego University College London udało się zmierzyć ogon komety przez przypadek. Analizowali dane z https://www.focus.pl/artykul/google-egna-si-z-kosmiczn-sond-po-13-latach-misja-cassini-si-koczy, która w marcu i kwietniu 2002 r. znajdowała się między orbitami Jowisza i Saturna. Zainstalowany na pokładzie […]

Władimir Putin ogłosił stan nadzwyczajny, po tym jak ponad 20 tys. ton oleju napędowego wyciekło do rzeki płynącej przez rosyjską Arktykę. Katastrofa naturalna w Syberyjskim Okręgu Federalnym wydarzyła się 29 maja ok. godz. 13 czasu lokalnego na skutek rozszczelnienia zbiornika na paliwo przy elektrociepłowni miejscowości Norylsk w Kraju Krasnojarskim. Paliwo ze zbiornika o pojemności 30 […]

Kałamarnica kalifornijska – Doryteuthis opalescens – stała się inspiracją do badań dla inżynierów biomolekularnych z Kalifornii. Kałamarnica z tego gatunku potrafi nie tylko zmienić kolor skóry, ale również sprawić, że części jej ciała stają się niewidoczne. Teraz ten „element niewidzialności” naukowcy przenieśli na ludzkie komórki. Używając specjalnych białek znalezionych w komórkach kałamarnicy kalifornijskiej, naukowcom udało […]

Czerwcowa pełnia księżyca nazywana jest truskawkowym, różanym albo gorącym Księżycem. W tym miesiącu w czasie pełni można będzie też zaobserwować półcieniowe zaćmienie Księżyca. Co to oznacza i kiedy warto zerknąć w niebo? Truskawkowy Księżyc będzie można obserwować na niebie w piątek 5 czerwca, o godzinie 21:12. Tym razem możemy też mówić o superksiężycu lub superpełni. […]

Zaledwie w sobotę SpaceX i NASA świętowały historyczny sukces, a już w środę wystrzelono kolejną rakietę Falcon 9. Taką samą, jaka wyniosła w przestrzeń załogę kapsuły Dragon, ale z innym ładunkiem. Rakieta pomogła wystrzelić na orbitę okołoziemską 60 satelitów Starlink. Wciąż nie ucichły echa sobotniego https://www.focus.pl/artykul/dragon-wystartowal. Rakieta Falocn 9, która wyniosła w przestrzeń kapsułę załogową […]

Nodozaur z imponującymi pancernymi płytami w poprzek pleców został zmumifikowany około 110 milionów lat temu po spożyciu swojego ostatniego posiłku przed śmiercią. Szczegóły diety tego dinozaura zostały opublikowane w czasopiśmie Royal Society Open Science. Żołądki dinozaurów i dowody ich diety są rzadko zachowane, lecz w tym przypadku błotnisty grobowiec tak dobrze okrył i zakonserwował dinozaura, […]

Nie zawiera identyfikowalnych aerozoli ani innych cząsteczek wytwarzanych przez ludzi – tak czyste jest powietrze nad Oceanem Południowym. Właściwych pomiarów dokonał zespół z Colorado State University i orzekł, że właśnie tu powietrze jest najczystsze na Ziemi. Zespół badaczy zajmujących się klimatem, kierowany przez Sonię Kreidenweis, postanowił odpowiedzieć na pytanie jak daleko w powietrzu przenoszą się […]

Błyski FRB, silne i mierzone w milisekundach sygnały rejestrowane na falach radiowych to zjawisko równie ciekawe co tajemnicze. Być może emitują je gwiazdy neutronowe z odległych galaktyk, a może zapadające się pod własnym ciężarem pulsary. Raczej nie kosmici, choć wielu chciałoby w FRB widzieć sygnały od obcych cywilizacji. Co czyni je szczególnie intrygującymi, to ich […]

Zmiana temperatury w związku z ociepleniem klimatu jest w Europie faktem. W ciągu ostatnich 100 lat średnia temperatura na Ziemi wzrosła o 0,85 stopnia Celsjusza. Trzynaście z czternastu najcieplejszych lat pod względem temperatury miało miejsce w XXI wieku. Rok 2019 ustanowił kolejne rekordy temperatur. Zmiany temperatur: przyczyny Temperatura w Europie rośnie. Powodem jest wzrost emisji […]

Orzeł, który bierze kurę pod skrzydła, antylopa opiekująca się niewidomą zebrą i lamparcica liżąca niemowlę pawiana budzą ciepłe uczucia i zażarte dyskusje. Czy to prawdziwa pomoc i przyjaźń, czy też zwykła pomyłka? Siedzący na drągu metr nad ziemią, spokojny jak nigdy orzeł lekko poruszył skrzydłem i ujrzałem pod jego pachą rudą, zupełnie z siebie zadowoloną kurę, grzejącą […]

Wielkie wymarłe gady, takie jak allozaury czy ceratozaury, zjadały wszystko, co tylko wpadło im w łapy. Także siebie nawzajem, wykazują najnowsze badania. Pamiętacie walkę tyranozaura ze spinozaurem z filmu „Jurrasic Park 3”? Okrutny świat, w którym wielkie gady napadały na siebie, zabijały, a następnie pożerały, nie jest wcale fantazją filmowców. Istniał naprawdę, a to, co […]

Masa Ziemi może wydawać się niezwykle trudna do ustalenia. Tymczasem jest to nie tylko możliwe, ale wręcz matematycznie stosunkowo łatwe. Wszystko dzięki ustanowieniu prawa grawitacji przez Newtona. Ile wynosi masa Ziemi? Masa ziemi może być ustalona jedynie poprzez obliczenia. Ile wynosi masa ziemi i jaki jest wzór na masę ziemi? Pierwsze obliczenia masy ziemi wykonał […]

Zwierzęta nie urządzają pogrzebów – chyba że chcą pożreć nieboszczyka. Padlina jest podstawą wyżywienia wielu stworzeń. Ba, wpłynęła znacząco nawet na naszą ewolucję! Usiadłam kiedyś i ze łzami w oczach obserwowałam, jak rodzina słoni wróciła do miejsca, gdzie wcześniej pozostawiła słoniątko. Było ono zbyt słabe, by wstać i pójść za nimi” – tak Natasha Breed opisuje w internetowym „BBC […]

“America has launched!” – ogłosił przejęty komentator NASA. Przesunięty z 27 na 30 maja start rakiety Falcon 9 z pojazdem Crew Dragon tym razem zakończył się pełnym sukcesem. Po niespełna 10 minutach odłączony drugi człon rakiety Falcon 9 wrócił automatycznie na Ziemię by służyć w kolejnych lotach w kosmos. We have liftoff. History is made […]

Pojazd Crew Dragon umieszczony na rakiecie Falcon Nine w sobotę 30 maja o godz. 21:22 polskiego czasu ponownie spróbuje wynieść w przestrzeń okołoziemską załogę złożoną z astronautów NASA. Start ponownie nastąpi z platformy 39 w Centrum Lotów Kosmicznych im. Kennedy’ego na przylądku Canaveral, skąd wyruszały historyczne misje Apollo. Piszemy ponownie, bo pierwotny start przewidziany na […]

Naukowcy z instytutu badawczego w Indiach prowadzą badania nad mlekiem karalucha. Odkryli, że wydzielina, którą samica jednego z gatunków karmi swoje młode, jest bardzo bogata w białko i wysokokaloryczna. W nowym superfood upatrują szansy na walkę z głodem w najbardziej niedożywionych regionach świata. Międzynarodowy zespół naukowców, kierowany przez ekspertów z Institute of Stem Cell Biology […]

Błyski FRB, silne i mierzone w milisekundach sygnały rejestrowane na falach radiowych, wykorzystano do zbadania jednej z zagadek kosmosu, czyli kwestii ”brakującej materii”. Nie chodzi tu o często opisywany temat poszukiwań antymaterii, odpowiadającej za 85 proc. ”treści” Wszechświata, ale nieco irytującego ”manka w księgach rachunkowych” naszej rzeczywistości. Około 30 lat temu naukowcy przewidzieli ilość materii, […]

27 maja zespół chińskich geologów i badaczy zdobył szczyt Mount Everestu. Chińska wyprawa przejdzie do historii z dwóch powodów. Po pierwsze dlatego, że wspinacze weszli na szczyt, aby zmierzyć jego wysokość. Choć w encyklopediach najczęściej podawaną wysokością Mount Everestu jest 8 848 metrów n.p.m., to liczba ta jest od lat przedmiotem sporu między Nepalem a […]

Jest bardziej prawdopodobne, że ludzka mowa wyewoluowała z mimiki twarzy niż wokalizacji. Za neurobiologiczne źródło naszej metody komunikowania się przez wiele lat uważano dźwięki wydawane przez małpy. Sęk w tym, że to jak mówimy jest kombinacją pracy języka, ust i szczęki. W ostatnim czasie przybyło badań wskazujących, że pierwowzorem ludzkiej mowy u szympansów jest swoiste […]