Może się okazać, że oceany są jednym z największych rezerwuarów wirusów na Ziemi. Próbki wody zebrane z całego świata, wskazują na niekończące się bogactwo tych cząsteczek zakaźnych – międzynarodowy zespół badawczy zidentyfikował aż 5500 nowych gatunków. Naukowcy z konsorcjum Tara Oceans na pokładzie szkunera badawczego RV Tara zebrali 35 000 próbek wody, które zostały przenalizowane […]

O tym człowieku zrobiło się głośno jakiś czas temu, ale warto przytoczyć jego historię także u nas. Tom Brown to emerytowany inżynier, który podróżuje po Appalachach w poszukiwaniu rzadkich odmian jabłek. Do tej pory udało mu się ocalić ok. 1200 z nich! Według naukowców z Uniwersytetu Illinois, na świecie rośnie 7500 odmian jabłek, z czego […]

Pandemia, której obecnie doświadczamy, nie jest pierwszą, a tym bardziej ostatnią w historii ludzkości. Eksperci ostrzegają, że globalne epidemie będą występować teraz częściej niż raz na stulecie. Jak się na nie przygotować? Tworząc technologie przyspieszające produkcję przyszłych szczepionek i nowych leków. Nowa technologia opracowana przez duńskich naukowców pozwoli na przyspieszenie produkcji nowych związków chemicznych (szczepionek […]

Malaria to niezwykle groźna choroba pasożytnicza, na którą co roku zapada ponad 200 mln osób. Naukowcy już od stu lat starają się prześledzić ewolucję pierwotniaków wywołujących chorobę. Wreszcie znaleziono ich źródło – u małp afrykańskich. Malaria (zwana także zimnicą) to tropikalna choroba pasożytnicza, wywoływana przez sześć gatunków pierwotniaków z rodzaju Plasmodium: zarodźca ruchliwego, zarodźca pasmowego, […]

Potrzebna była na to cała dekada, ale w końcu się udało. Naukowcy z Fermilab dokonali pomiaru masy bozonu W z dokładnością rzędu 0,01% – dwukrotnie większą niż poprzednio. Pomiar masy bozonu W jest kluczowy dla fizyków, gdyż pozwala zweryfikować poprawność Modelu Standardowego, który opisuje przyrodę na najbardziej elementarnym poziomie. Okazało się, że zmierzona masa nie […]

Potężny laser fal radiowych, zwany megamaserem, został zaobserwowany przez teleskop MeerKAT w Afryce Południowej. Obiekt znajduje się ok. 5 miliardów lat świetlnych od Ziemi i jest najbardziej odległym megamaserem, jaki udało się wykryć. Światło z megamasera przebyło drogę 58 tysięcy miliardów miliardów kilometrów (58 i 21 zer) na Ziemię. To prawdziwy rekord. Odkrycia dokonał międzynarodowy […]

Developing Human Connectome Project (dHCP) to międzynarodowy projekt naukowy, którego celem było stworzenie serii wykresów mózgu obejmujących całe nasze życie – od 15-tygodniowego płodu do 100-letniego człowieka. Ich celem było pokazanie, jak szybko rozwija się mózg we wczesnym okresie życia i powoli kurczy u osób starszych. Wykresy te są wynikiem projektu badawczego obejmującego aż sześć […]

Chińska rakieta spadła z powrotem na Ziemię, pozostawiając po sobie ślad na indyjskim niebie. Początkowo niektórym obserwatorom wydawało się, że to kometa. Nie był to pierwszy taki przypadek w historii. Czy tego typu wypadki będą się powtarzać? Obiekt, o którym mowa, to trzeci stopień rakiety Długi Marsz 3B (CZ-3B). Została ona wystrzelona 4 lutego 2021 […]

Japońscy naukowcy odkryli substancję, która może zarówno magazynować, jak i uwalniać duże ilości ciepła odpadowego – wszystko w zależności od konkretnych potrzeb. To rozwiązanie może zapoczątkować prawdziwą rewolucję w energetyce. Ciepło odpadowe to rodzaj energii powstającej przy okazji innych procesów energetycznych, która nie jest przechwytywana i wykorzystywana – najczęściej dochodzi do jej rozpraszania. Przykładem ciepła […]

O tym, że oczy są zwierciadłem duszy mówi się od dawna. Okazuje się jednak, że kondycja naszego narządu wzroku, może powiedzieć wiele na temat mózgu. Naukowcy z Wydziału Okulistyki Szpitala Uniwersyteckiego w Bonn (UKB) i Deutsches Zentrum für Neurodegenerative Erkrankungen (DZNE) wykryli, że ocena kondycji siatkówki może pomóc w wykrywaniu atrofii mózgu (zaniku tkanki mózgowej). […]

Droga Mleczna wciąż potrafi zaskakiwać. Astronomowie odkryli nową strukturę w naszej galaktyce – wewnętrzny pierścień gwiazd bogatych w metale. To odkrycie rzuca nowe światło na procesy formowania się gwiazd we Wszechświecie. Droga Mleczna jest przykładem galaktyki spiralnej z poprzeczką. Mianem poprzeczki astronomowie określają pasmo jasnych gwiazd, wychodzących z centrum i przebiegających przez środek galaktyki. Poprzeczkę […]

Każdy mózg to gigantyczna stacja przekaźnikowa, zawierająca tysiące elementów, które kontrolują nasze zachowanie. Naukowcy z Uniwersytetu Stanforda opracowali nieinwazyjną technikę kontrolowania wybranych obwodów nerwowych na odległość. Została ona przetestowana na myszach i wpływa na zachowanie gryzoni. Czy będzie dostępna także u ludzi? Nowo opracowana technika opiera się na technice znanej jako optogenetyka, którą opracowano po […]

Stworzono bezprzewodowy stymulator nerwów wielkości ziarnka ryżu, który umieszczony obok strategicznie ważnego naczynia krwionośnego, mógłby pomóc w leczeniu przewlekłego bólu i różnych chorób. Stworzony przez inżynierów z Uniwersytetu Rice’a implant, nazwany MagnetoElectric Bio ImplanT (ME-BIT), jest umieszczany w naczyniu krwionośnym w kierunku nerwu, który ma być stymulowany. Jest zasilany za pomocą nadajnika noszonego blisko ciała. […]

Kluczem do zwycięstwa nad HIV mogą być mechanizmy odpowiedzialne za replikację wirusa. Naukowcy z Northwestern Medicine wykorzystali technikę edycji genów CRISPR do opracowania nowych strategii walki z HIV. Medycyna od 40 lat poszukuje szczepionek i lekarstw do walki z wirusem HIV, ale wciąż się to nie udaje. Naukowcy nie mają pełnej wiedzy o tym jak […]

Duże zmiany często zawdzięczamy mikro działaniom. Udowadniają to uczniowie z całej Polski, którzy wzięli udział w konkursie “Projektanci Edukacji”, organizowanym przez wydawnictwo Nowa Era. Oto 7 najlepszych projektów o charakterze społecznym, nagrodzonych w konkursie. Żeby zrobić coś dobrego, młodzi ludzie nie potrzebują wielkich budżetów, długotrwałych przygotowań ani badań rynkowych. Ważne są za to dla nich: […]

W 1539 r. biskup Jan Dantyszek doprowadził do wyprowadzki ponętnej Anny Schilling z domu kanonika Kopernika. Czy w ten sposób nieświadomie umożliwił wydanie księgi, która przewróciła świat do góry nogami? Gdy zamożna toruńska mieszczka Barbara Koppernigk 19 lutego 1473 r. powiła syna, w najśmielszych snach nie mogła przypuszczać, że dała światu geniusza. Nigdy się zresztą […]

Ziemia – jaka jest, wszyscy wiemy. Czy na pewno? Żeby móc dostrzec prawdziwe oblicze planety, na której żyjemy, warto spojrzeć na nią nie jak na cały świat, a jak na drobną cząsteczkę wszechświata. Taką możliwość daje nam tylko jedna perspektywa, wykraczająca poza orbitę okołoziemską. Większość ludzi nigdy nie będzie miała okazji wyruszyć w podróż do […]

Marię Skłodowską-Curie znają wszyscy. Nie każdy jednak wie, że nie tylko ona zapracowała na dobre imię rodziny, w której zdobycie Nagrody Nobla z czasem stało się tradycją. Starsza córka Skłodowskiej-Curie Irena w wieku 11 lat pisze do matki: „Trochę zapomniałam, jak się oblicza pochodną pierwiastka i ilorazu dwóch liczb”. Innym razem przesyła rozwiązanie zadania „tego […]

Występujący powszechnie u ludzi wirus Epsteina-Barr może przyczyniać się do rozwoju stwardnienia rozsianego – potwierdza analiza, która objęło 10 mln amerykańskich żołnierzy. Naukowcy od dawna podejrzewali istnienie tego związku, ale dopiero nowe badanie przyniosło twarde dowody. Stwardnienie rozsiane (łac. sclerosis multiplex, SM) to przewlekła choroba autoimmunologiczna, w której układ odpornościowy pacjenta zwalcza komórki własnego organizmu, […]

Jakie było pierwsze pytanie, które słyszeli uczniowie na lekcji w każdej szkole przez ponad tysiąc lat? Czym było siedem sztuk wyzwolonych? Kiedy została w Polsce wprowadzona powszechna edukacja? Sprawdź, czy jesteś mądrzejszy od średniowiecznego ucznia. Przez wieki dzieci ani nie miały prawa do bezpłatnej edukacji, ani nikt nie zmuszał rodziców, by swe dzieci uczyli. W […]

Krykiet to sport drużynowy, który był znany już na przełomie XIII i XIV wieku. Obecnie jest to jeden ze sportów narodowych w Wielkiej Brytanii. Nie jest to jednak jedyny kraj, który mocno zaangażował się w rozwój krykieta na świecie. Dużą popularność dyscyplina ta posiada wśród kibiców Indii, Australii, Afganistanu, Pakistanu i państw afrykańskich. W Polsce […]

Po pobraniu kolejnej, szóstej już próbki skał, marsjański łazik Perseverance nieoczekiwanie się wyłączył. Maszyna zarejestrowała nieprawidłowe działanie jednego z elementów, o czym natychmiast poinformowała inżynierów NASA. Trwa ustalanie, jak rozwiązać problem. Kłopoty Percy’ego – jak pieszczotliwie bywa nazywany łazik Perseverance – zaczęły się 29 grudnia, kiedy łazik pobierał próbkę skały z formacji o nazwie Issole. […]

Uczty, na których serwowano piwo z dodatkiem halucynogennych nasion vilca, pomogły ludowi Wari zbudować pierwsze imperium Ameryki Południowej – sugerują nowe badanie. Naukowcy uważają, że psychoaktywne działanie trunku zjednywało władcom przychylność nowych poddanych. Wari to przedinkaska cywilizacja, która w latach 500–1000 n.e. rozwijała się w rejonie Andów środkowych i południowych. W czasach swojej świetności imperium […]

Podczas przyrządzania najostrzejszej papryki na świecie trzeba zakładać ochronne gogle i rękawice. Zjedzenie jednego takiego warzywa mogłoby spowodować nagłą śmierć Czucie ostrego smaku to jeden z najdziwniejszych ludzkich zmysłów. Próżno bowiem szukać na języku kubeczków smakowych, które zawierałyby receptory „ostrości” podobne do tych dla słodyczy, goryczy, kwaśności czy słoności. Pikantne sensacje są efektem pobudzenia receptorów […]