Z profesorem Jakubem Politem z Instytutu Historii UJ, autorem książki Nie ma już moa, rozmawia Łukasz Czarnecki Panie Profesorze naszą rozmowę o ptakach moa zacznijmy od kwestii podstawowej – jakie stworzenia kryją się właściwie pod tą nazwą, bo nie dla wszystkich jest ona znajoma. Bardzo różne, ale podobne pod jednym względem – wszystkie nie umiały […]

Jak niesporczaki znoszą odwodnienie? Nowy mechanizm wyjaśnia jedną z niezwykłych zdolności popularnych “niedźwiedzi wodnych”. Niesporczaki są uznawane z najbardziej odporne na warunki zewnętrze ze wszystkich gatunków ziemskich. Kiedy wejdą w stan anabiozy (obniżenie wszystkich czynności życiowych) mogą przetrwać w temperaturach bliskich zera absolutnego, a także do ponad 150oC. Zniosą także promieniowanie jonizujące 1000 razy silniejsze […]

Najrzadszy wąż Ameryki Północnej po czterech latach nieobecności został dostrzeżony w parku w Florida Keys. Byłoby to powodem do radości dla biologów, gdyby nie fakt, że wąż został znaleziony martwy. Przyczyna zgonu była zdumiewająca. Tantilla oolitica to gatunek węża z rodziny połozowatych. Jest uważany za najrzadszego węża Ameryki Północnej, gdyż zamieszkuje tylko południową Florydę (endemit) […]

Kiedy dokładnie na Ziemi pojawiły się ssaki? Nowe analizy skamieniałości wskazują, że było to 20 milionów lat wcześniej, niż do tej pory sądziliśmy. Międzynarodowy zespół naukowców, z uczonymi z King’s college London i Muzeum Historii Naturalnej w Londynie na czele, przebadał dolne szczęki ze skamieniałości Brasilodon quadrangularis, zwierzęcia wielkości myszy, sprzed 225 milionów lat. Naukowcy […]

Delfiny mogą być wyznacznikiem kondycji oceanów, w których żyją. Do tej pory niemożliwe było zbadanie ich stanu zdrowia ze względu na wzorce migracyjne, ale naukowcy znaleźli łatwy i szybki sposób, jak to zmienić. Zespół naukowców z Uniwersytetu Nowej Południowej Walii opracował nieinwazyjną technikę do sprawdzenia stanu zdrowia delfinów. To z kolei może nam wiele powiedzieć […]

Mrówki z gatunku Harpegnathos saltator, po tym jak dojdzie do śmierci ich królowej, zaczynają walczyć o zajęcie jej miejsca. Taka rola zapewni dotychczasowe robotnicy znacznie dłuższe życie. Ustalenia w tej sprawie ukazały się na łamach Science i opisują, w jaki sposób nowe królowe spowalniają swoje starzenie. Jak się okazuje, sekret długowieczności tych zwierząt tkwi w […]

Naukowcy z kilku instytutów, wśród których byli także Polacy, odkryli nieznany wcześniej gatunek mrówki sprzed 20 mln lat. Nazwa Desyopone hereon pochodzi od niemieckiego akceleratora cząstek (DESY) w Hamburgu oraz instytutu badawczego Helmholtz-Zentrum Hereon, które przyczyniło się do znalezienia nowego gatunku. W pracach badawczych brali udział uczeni z Uniwersytet Friedricha Schillera w Jenie, Uniwersytetu w […]

W Zimbabwe udało się odnaleźć najstarszy afrykański gatunek dinozaura. Jest on również jednym z najstarszych, jakie kiedykolwiek przemierzały naszą planetę. Naukowcy skupili się na formacji Pebbly Arkose w północnym Zimbabwe w 2017 roku. Pięć lat później zaprezentowali światu niemal kompletny szkielet Mbiresaurus raathi. Pozostałości tego zwierzęcia mają około 230 milionów lat i stanowiły podstawę analiz, […]

Pająk Nosferatu to potoczna nazwa dużego i jadowitego gatunku Zoropsis spinimana, który od 2021 r. coraz częściej pojawia się w Europie. A to nie jest dla niego naturalne siedlisko. Istnieją także obawy, że w końcu zawita w naszym kraju. Czy mamy się czego obawiać? Mimo efektownego przydomka, ugryzienie pająka Nosferatu wcale nie zamienia w wampira. […]

Czy martwisz się, dlaczego Twój pies nie jest tak aktywny jak inne zwierzęta w parku? Według najnowszych wyników badań, istnieją konkretne powody braku psiej aktywności fizycznej. W PLOS One pojawiła się praca badawcza analizująca związek między nawykami treningowymi właściciela a jego postrzeganiem aktywności i wagi psa. Okazuje się, że osoby, które nie wykonywały więcej niż […]

Komary są pod pewnymi względami niczym filmowy Predator: może nie tak zabójcze, ale z pewnością świetne w lokalizowaniu swoich potencjalnych ofiar. Za ich zdolnością stoi pewna umiejętność. Komary mogą bowiem wyczuwać dwutlenek węgla bądź pot emitowane przez ludzi. Służą im w tym celu chemoreceptory, na których skupili się naukowcy z Boston University i Rockefeller University. […]

Kiedy klasyczna inżynieria genetyczna i manipulowanie pojedynczymi genami to za mało, naukowcy proponują coś jeszcze bardziej wyszukanego. Wykorzystując nowe techniki badawcze są w stanie zmieniać całe chromosomy. Zmiany chromosomów napędzane ewolucją mogą trwać miliony lat, ale naukowcy opracowali metodę, która pozwala proces ten przyspieszyć w warunkach laboratoryjnych. Może ona zapewnić wgląd w to, jak rearanżacje […]

Psy i ludzie są pod pewnymi względami bardzo podobni. Dotyczy to również występowania demencji, która grozi szczególnie starszym przedstawicielom obu gatunków. Jak objawy tej choroby wyglądają u czworonogów? Nasi pupile mogą gubić się na własnym podwórku bądź w domu. Dochodzi nawet do dość kuriozalnych sytuacji, w których takie psy zapominają o możliwości poruszania się… do […]

Psy i ludzi od zawsze łączy szczególna więź. Nowe badania pokazują siłę tej miłości. Okazuje się, że nasi czworonożni przyjaciele często zalewają się łzami, gdy wracamy do domu. Naukowcy od dawna zastanawiali się, w jaki sposób psy, które towarzyszą nam od pokoleń, przeżywają emocje. Czy podobnie jak ludzie, czy może skrywają je wewnątrz? Badanie opublikowane […]

Hałas o antropogenicznym pochodzeniu, związany na przykład z ruchem samochodowym, pracami budowlanymi czy koncertami muzycznymi ma negatywny wpływ na inne zwierzęta. Z tego względu naukowcy zachęcają do walki z tym problemem. Decybele stanowią podstawowe jednostki służące do wykonywania pomiarów natężenia dźwięku. Zazwyczaj wykonuje się je ręcznie i stanowią podstawę do tworzenia wytycznych dotyczących zdrowia ludzi. […]

Życie na Ziemi jest determinowane przez prawa biologii, a nie prawa fizyki. Naukowcy wreszcie rozwiązali wieloletni spór. Naukowcy z australijskiego Uniwersytetu Monasha mają już pewność. Życie na Ziemi jest definiowane przez prawa biologii, a nie prawa fizyki. W ostatnich latach pojawiło się coraz więcej wątpliwości dotyczących tej kwestii, ale najnowsze badania, które opisano w Science, […]

Na brzegu Scarborough Beach w Kapsztadzie przed kilkoma dniami znaleziono szczątki kilkumetrowego głowonoga. Krótkie spojrzenie wystarcza, by zrozumieć, dlaczego legendy o Krakenie były tak przerażające. Ta słynna bestia była rzekomo zdolna do zatapiania statków, choć eksperci przypuszczają, iż cała historia wzięła się od obserwacji kałamarnic olbrzymich. Zwierzęta te potrafią osiągać naprawdę imponujące gabaryty, dlatego nietrudno […]

Przy rozpiętości skrzydeł przekraczającej 30 centymetrów można się spodziewać, że ćma, o której mowa, mogłaby napędzić wielu osobom stracha. Znacznie bardziej przerażające jest jednak jej życie. Przypomina bowiem w pewnym stopniu… wegetację. O odkryciu tych zwierząt poinformowali przedstawiciele Departamentu Rolnictwa stanu Waszyngton, którzy zidentyfikowali to, co może być jedną z największych ciem na świecie. Czytaj […]

Marynarka wojenna Stanów Zjednoczonych korzysta z pomocy specjalnie wyszkolonych delfinów do rozpoznawania min podwodnych i ochrony nawet 1/4 swoich zapasów nuklearnych. W ramach eksperymentu, do ciał zwierząt przymocowano kamery, a następnie dano im wolną rękę w polowaniu w zatoce San Diego. Sprytne ssaki nie zawiodły, dostarczając materiałów rodem z filmów akcji, zawierających sceny pościgów, a […]

Dla niektórych wygląda jak fioletowy ziemniak z kolcami, dla innych jak stwór rodem z D&D. To dziwne stworzenie odkryte pięć lat temu miało być naszym najstarszym przodkiem. Nowe badania wskazują, że naukowcy się pomylili – to coś zupełnie innego. Saccorhytus coronarius to wyjątkowo dziwne stworzenie morskie z dużą “paszczą” otoczoną kolcami i otworami. Mimo iż […]

YouTuberka ukrywająca się pod pseudonimem Juj’ Urbex umieściła w sieci nagranie ukazujące przebieg wyprawy do opuszczonego akwarium. Na miejscu śmiałkowie natrafili na dość przerażające widoki. Znalezione przez nich artefakty mogłoby posłużyć w formie rekwizytów na potrzeby horroru. Znalazły się wśród nich między innymi zmumifikowane szczątki rekina oraz rozkładająca się ośmiornica. Niewielkich rozmiarów rekin rafowy znajduje […]

Najnowsze badania wskazują, że megalodon, największy rekin, jaki kiedykolwiek żył na naszej planecie, mógł zjeść ofiarę wielkości walenia. To rzuca nowe światło na nasze rozumienie tych wymarłych drapieżników. Megalodon bez wątpienia był postrachem starożytnych oceanów. Miał zęby wielkości ludzkiej ręki, bo to właśnie te części ciała są najczęściej znajdowane przez paleontologów. Znacznie trudniej o szczątki […]

W czasie wyprawy, której celem było wybrzeże wschodniej Grenlandii David Gruber i John Sparks natrafili na niezwykłe zwierzę. Wyposażone w specyficzne białka jest wysoce odporne na zamarzanie. Dokładniej rzecz biorąc, chodzi o rybę z gatunku Liparis gibbus. Jak przyznają członkowie ekspedycji, obserwowanie tego zwierzęcia wywoływało uczucie przebywania na obcej planecie. Czerwone i zielone barwy powstałe […]

Koty z niemieckiego powiatu Walldorf w Badenii-Wirtembergii od końca maja miały zakaz wychodzenia na zewnątrz. Godzina policyjna dla tych zwierząt domowych została zniesiona. Pod koniec maja niemieckie władze wprowadziły godzinę policyjną, by ratować lokalne ptaki przed kotami domowymi. Powód był prosty i zrozumiały: ochrona ptactwa w sezonie lęgowym przed domowymi pupilami. Decyzja władz powiatu Walldorf […]