I Rzeczpospolita powszechnie uchodzi za królestwo bez stosów. Rzeczywiście, gdy zachodnią Europą wstrząsały krwawe wojny religijne, w Polsce panował spokój, a najgorszymi aktami umotywowanej religijnie przemocy były co najwyżej toczone po karczmach przez przedstawicieli różnych wyznań indywidualne bijatyki, spowodowane raczej nadmiarem wypitej wspólnie wódki niż różnicami w poglądach teologicznych. Słynna na cały kontynent polska tolerancja […]

Polsko-armeński zespół archeologów odkrył na terenie stanowiska Metsamor bogato wyposażony grób z późnej epoki brązu. To, co zobaczyli w jego wnętrzu, zachwyciło badaczy. Znalezisko może rozjaśnić, kim byli ludzie zamieszkujący ten region ponad 3200 lat temu. Badacze z Instytutu Archeologii UW, Centrum Archeologii Śródziemnomorskiej UW oraz Departamentu Starożytności i Ochrony Dziedzictwa Narodowego Armenii prowadzi od […]

Rozwój cyfrowych technologii oraz postępy naukowców w zakresie poznawania historii naszej planety sprawiają, że Ziemia ma coraz mniej tajemnic. Tym razem chodzi o model geologiczny ukazujący zmiany, do których doszło na przestrzeni 100 milionów lat. Publikacja w tej sprawie ukazała się na łamach Science, a sam model powinien stanowić klucz do przetestowania różnych hipotez na […]

Wieczna zmarzlina występuje między innymi na Syberii i Alasce. Niskie temperatury panujące w jej obrębie sprawiają, iż idealnie konserwuje ona różnego rodzaju szczątki, o czym mogli się przekonać znalazcy rzekomego niedźwiedzia sprzed ponad dwudziestu tysięcy lat. Początkowo zakładano, iż chodzi o niedźwiedzia jaskiniowego, czyli gatunek, którego ostatni przedstawiciele chodzili po Ziemi około 28 000 lat […]

Zima jest najlepszym okresem do liczenia nietoperzy w Polsce. W kilku parkach narodowych i krajobrazowych przeprowadzono rutynowe działania, dzięki którym wiemy, jaki jest stan liczebny niewielkich ssaków. Gdzie nietoperze lubią zimować najbardziej? Czy nietoperze lubią Polskę? Wydaje się, że tak. Możemy uznać, że wyniki tegorocznego liczenia ssaków przynoszą klarowną odpowiedź na to pytanie. Zima jest […]

27 sierpnia 1883 roku doszło do wydarzeń, które na zawsze zmieniły życie wielu osób znajdujących się w pobliżu wyspy Krakatau. Powstał wtedy również jeden z najgłośniejszych hałasów w historii ludzkości. A być może nawet najgłośniejszy, co było związane z erupcją wulkanu. Wspomniana wyspa jest bowiem jednym z tzw. stratowulkanów mieszczących się między Jawa i Sumatrą. […]

Naukowcom udało się dowiedzieć, skąd biorą się wzory w kształcie plastrów miodu, które można znaleźć na pustyniach solnych na całym świecie. Pustynie solne są jednymi z najbardziej niegościnnych i zarazem niesamowitych miejsc jakie znamy. Przyciągają one setki tysięcy turystów z odległych zakątków globu, ale i filmowców, bo krajobraz ten wygląda jak z innej planety. Salar […]

To może być jedno z największych odkryć w dziejach egiptologii. Ukryta komnata w piramidzie Cheopsa w Gizie naprawdę istnieje, co potwierdzono w wyniku badań międzynarodowego zespołu naukowców. Już pomiary z 2016 r. dały powody do przypuszczenia istnienia ukrytej pustej przestrzeni, a teraz to potwierdzono. Naukowcy z Uniwersytetu Technicznego w Monachium (TUM) wykorzystali ultradźwięki i endoskopię, […]

Makaki okazują swoje rozczarowanie, gdy ich oczekiwania nie zostaną spełnione. Nowy eksperyment pokazuje, że poczucie sprawiedliwości to nie tylko cecha ludzka. Poczucie sprawiedliwości, czyli odczucie, że ktoś jest z nami “fair”, przez wiele lat było uważane za cechę typowo ludzką. Najnowsze badania wykazują, że prawdopodobnie byliśmy w tej kwestii w błędzie. Zwierzęta również reagują frustracją, […]

Koty to zwierzęta inne niż wszystkie. Swoją miłość potrafią okazywać w nietypowy sposób, zadając nam nieco bólu. Choćby poprzez gryzienie. Twój kot też tak ma? Tuli się i uspokajająco mruczy na kolanach, dopominając się pieszczot, ale gdy tylko zbliżasz rękę do głaskania, to gwałtownie ją gryzie. Niejednokrotnie powoduje to dezorientację i wprawia w zakłopotanie. O […]

Niestety, zaskoczenie to było dość negatywne, ponieważ paleontolodzy zakładali, że ryba z gatunku Dunkleosteus terrelli mogła osiągać około 9 metrów długości. W rzeczywistości była jednak mniejsza. Pancerny gatunek zamieszkiwał naszą planetę około 360 milionów lat temu, a z publikacji zamieszczonej na łamach Diversity dowiadujemy się, że zamiast zwierzęcia dwukrotnie dłuższego od największych współcześnie żyjących rekinów, […]

Archeolodzy działający na terenie Niemiec natrafili na skarb w postaci srebrnych monet i złotych kolczyków zdobionych klejnotami. Liczące około 800 lat znalezisko dostarcza informacji na temat średniowiecznego handlu w tym obszarze. Wśród wydobytych artefaktów znalazły się między innymi dwa złote kolczyki wysadzane kamieniami półszlachetnymi, pozłacana broszka, dwa pozłacane pierścionki oraz około 30 srebrnych monet. Arenę […]

Takie odkrycia nie zdarzają się codziennie. U wybrzeżu wyspy barierowej Fire Island odkryto szczątki należące do jakiegoś statku. Chociaż zachowały się one w fatalnym stanie, to jest wielce prawdopodobne, że mamy do czynienia z legendarnym statkiem hybrydowym (!) sprzed 200 lat – SS Savannah. Po przejściu huraganu Ian jesienią 2022 roku na wschodnim wybrzeżu Stanów […]

Supernowa to niezwykle silna eksplozja, do której może dojść na przykład za sprawą zaprzestania reakcji termojądrowych w jądrze masywnej gwiazdy. Rezultat końcowy jest niezwykle energetyczny i efektowny, o czym mogli się przekonać nasi przodkowie sprzed 1800 lat. Właśnie wtedy, 7 grudnia 185 roku, chińscy astronomowie zaobserwowali jasny obiekt, który pojawił się na niebie w pobliżu […]

W Londynie doszło do nietypowego zdarzenia. Pewna kobieta kupiła partię mrożonych karpi, które przyniosła do domu. Kilka dni później jedna ryba poruszyła się. Historia zamrożonej ryby automatycznie rodzi dwa pytania: jak doszło do tego swoistego wskrzeszenia i powtórzenie tego w przypadku innych zwierząt (czyt. ludzi) jest możliwe? Przecież firma Alcor obiecuje życie wieczne, jeżeli pośmiertnie […]

Dieta ketogeniczna jest uważana za bardzo skuteczną, choć ma tyle samo zwolenników, co przeciwników. Nowe badania dają do myślenia. Zarówno pod kątem jakości odżywczej, jak i śladu węglowego, zdecydowanie lepszym wyjściem jest przejście na weganizm. Ekspertów od diet dzisiaj na pęczki, ale my nie zamierzamy doradzać wam w kwestiach żywieniowych. Warto jednak zwrócić uwagę na […]

Depresja dotyka nawet 350 mln ludzi na świecie. Na wczesnych etapach choroby wcale nie trzeba sięgać po leki, wystarczy… trochę się poruszać… Naukowcy z Uniwersytetu Australii Południowej (UniSA) wzywają do tego, aby to aktywność fizyczna była wiodącym rekomendowanym sposobem walki z depresją. Badania opublikowane w British Journal of Sports Medicine pokazują, że to szeroko rozumiane […]

Insulina dostępna dla diabetyków musi być tańsza. Amerykański gigant farmaceutyczny Eli Lilly ogłosił, że obniży koszt leku o 70 proc. Prezydent Joe Biden ma nadzieję, że inne firmy zdecydują się na podobny krok. To jedyny sposób, by rozwiązać kryzys związany z gwałtownym wzrostem cen leków. W ostatnich latach ceny insuliny w Stanach Zjednoczonych znacznie wzrosły, […]

Dzięki obserwacjom prowadzonym z przestrzeni kosmicznej naukowcy byli w stanie określić wzorce zakwitów glonów, które prowadzą do pięknie się prezentujących – przynajmniej z dużej wysokości – widoków. Szczegóły w tej sprawie zostały zamieszczone na łamach Nature i są o tyle istotne, że dotychczasowe badania uniemożliwiały dokładną charakterystykę wzorców zakwitów. Działo się tak z powodu problemów […]

Konsensus naukowy w pewnych kwestiach nie jest rzadkością, lecz w tym przypadku badacze są w kropce. Chodzi o losy, jakie spotkały naszych przodków sprzed kilkudziesięciu tysięcy lat. Homo sapiens pojawili się w Europie około 45 000 lat temu, początkowo prowadząc łowiecko-zbieracki tryb życia. Z pewnością codziennej egzystencji nie ułatwiała im trwająca epoka lodowcowa, która zakończyła […]

Wychodząc z psem na spacer, mamy niejako w zwyczaju (jak i również w obowiązku) zbierać po nim odchody z terenów zielonych i chodników. Okazuje się, że jednak nie do końca sprawia to, że przestrzeń publiczna pozostaje wolna od patogenów kałowych. Zbadano, jak daleko potrafi roznieść je człowiek. Wyniki dają do myślenia. Na łamach czasopisma Indoor […]

Tęcza zazwyczaj jest obserwowana w formie wielokolorowego łuku, a niejedno dziecko stwierdzi, że na jej końcu można znaleźć garnek wypełniony złotem. Okazuje się, że zjawisko to zaskakuje także na inne sposoby. Wystarczy wspomnieć, że tęcza wcale nie musi wyglądać jak łuk i może przybrać kształt koła. A w zasadzie zawsze ma takowy, choć nie jesteśmy […]

Energia z powietrza jest możliwa, co niedawno potwierdzono w dwóch oddzielnych eksperymentach związanych z mechaniką kwantową. Na pozór wydaje się to sprzeczne z intuicją, więc jak ten szalony pomysł może być prawdziwy? Odłożona na półkę teoria może dać nowe życie teleportacji, czyli koncepcji polegającej na przenoszeniu energii z jednego miejsca do drugiego. Brzmi to jak […]

Na Madagaskarze żyły kiedyś ptaki znacznie większe od wszystkich gatunków, które znamy obecnie. Mamutaki wyginęły, choć do dzisiaj niewiele o nich wiemy. Ale wkrótce może się to zmienić, dzięki zastosowaniu pionierskiej techniki przez australijskich uczonych. Kiedyś na Madagaskarze żyły mamutaki (Aepyornis maximus), nieloty zwane także ptakami-słoniami, które były podobne do współczesnych strusi. Niektóre osiągały wysokość […]