Na przełomie XV i XVI wieku Jakub Fugger stworzył potęgę na miarę dzisiejszych międzynarodowych korporacji. Inwestował w nowe technologie i wiedział, że informacja to potęga. Jego spółka decydowała o wyborach monarchów i wynikach wojen. Kiedy Jakub Fugger przyszedł na świat, jego rodzina plasowała się na czwartym miejscu w rodzinnym Augsburgu. Jej majątek w kwocie nieco […]

Od stuleci oszukujemy się w kwestii węgla – z opłakanymi skutkami dla środowiska i zdrowia. Najwyższy czas z tym skończyć. W czasie ubiegłorocznych ferii postanowiliśmy zrobić synom terenową lekcję geografii. Ponieważ w szkole uczyli się o Śląsku, zabraliśmy ich do Zabrza na wycieczkę do Zabytkowej Kopalni Węgla Kamiennego Guido. Był to znakomity pomysł. Podczas trwającego […]

W latach 2015–2019 około 2500 Islandczyków uczestniczyło w dwóch dużych eksperymentach, które miały sprawdzić, jak krótszy tydzień pracy wpłynie na ich wydajność. Teraz opublikowano raport z badań. Eksperyment okazał się wielkim sukcesem. Główny wniosek płynący z badań mówi, że skrócenie 40-godzinnego tygodnia pracy do 35 lub 36 godzin nie doprowadziło do spadku wydajności pracowników ani […]

Według analiz think tanku The Rhodium Group, Chiny w 2019 roku wyemitowały 14 gigaton dwutlenku węgla. To więcej niż wszystkie kraje Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD). Na drugim miejscu znalazły się Stany Zjednoczone (11 proc.) a na trzecim Indie (6,6 proc.). W opisywanej tu analizie 27 państw Unii Europejskiej odpowiada za 6,4 proc. emisji […]

To były czasy! Polak latał w kosmos, grała u nas ABBA, rosło PKB i płace. I nagle wszystko się rypło. Co się stało? Gdy kolejny sondaż wykazuje, że zdaniem milionów Polaków „dekada Gierka” to najlepszy okres w najnowszych dziejach kraju, można odnieść wrażenie, że zapominają o długach, zmarnowanych miliardach dolarów, pustych półkach, kilometrowych kolejkach po […]

200 lat po zwycięstwie nad Napoleonem Wielka Brytania wciąż spłaca długi za tę wojnę – i za kilka innych. Do historii mogą odejść bohaterowie dawnych kampanii, ale nie zobowiązania finansowe, zaciągnięte przez rządy. Najjaśniejszy panie, do prowadzenia wojny potrzebne są trzy rzeczy: pieniądze, pieniądze i jeszcze więcej pieniędzy – te słowa wypowiedział 600 lat temu mediolański […]

Niebezpieczeństwo sprowadzone przez wirusa z Wuhan jest wykładniczo większe dla światowej gospodarki niż dla zdrowia ludzi. Jeżeli SARS-CoV-2 wpływa już dramatycznie na czyjeś życie, to najpewniej poprzez zatrzymanie go w domu, zmuszenie jego pracodawcy do zwolnień czy doprowadzenie do bankructwa firmy, w której pracuje, lub którą sam prowadzi. Z giełd na całym świecie wyparowały biliony […]

Po raz pierwszy w raporcie przygotowanym w ramach World Economic Forum pięć najczęściej wskazywanych i najbardziej prawdopodobnych zagrożeń na najbliższe 10 lat dotyczy ekologii i zmian klimatu. Autorzy Global Risks Report 2020 zebrali odpowiedzi wśród 750 ekspertów z całego świata – Mutlistakeholders oraz 200 młodszych przedsiębiorców, dopiero rozwijających swoje firmy, określonych mianem Global Shapers. Ankietowani mieli […]

Udomowienie traw 10 tys. lat temu dało początek naszej cywilizacji i uzależniło ją od tych roślin. Większość wielkich wydarzeń historycznych w ten czy inny sposób wiązała się ze zbożem – i tak jest do dziś. Na całym świecie, dokądkolwiek wędrowali ludzie, zabierali ze sobą pewną wysoką odmianę trawy z Bliskiego Wschodu, z rodzaju Triticum, nazywaną […]

Masz wszystko, czego dusza zapragnie, do Nowego Jorku z Warszawy dojedziesz w godzinę, a wszystko to za darmo, bez potrzeby pracy. To nie jest film science-fiction. Poznaj Projekt Venus. Otwórz jakąkolwiek gazetę lub serwis informacyjny. Wojny, globalne ocieplenie, podwyżki cen… Zmęczony? Sfrustrowany? Tak samo czuł się Jacque Fresco, urodzony w 1916 roku amerykański futurolog i […]

Naukowcy przeanalizowali informacje z 21 lat na temat genetycznie modyfikowanych roślin w USA i ich uprawy. Wyniki wytrącają broń z ręki sceptykom. Włoski zespół pod kierownictwem Elisy Pellegrino z Instytutu Nauk o życiu zebrał wyniki ponad 6 tysięcy szczegółowych badań zbiorów kukurydzy wykonanych na przestrzeni lat 1996-2016. Kryteria przyjmowania publikacji były na tyle wysokie, że […]

Choć tradycyjna historia lubiła przypisywać upadek wielkich imperiów głównie błędom rządzących, przegranym wojnom, szerzącym się destrukcyjnym ideom czy moralnej degrengoladzie – rzadko kiedy zdarzało się, aby wśród najważniejszych czynników sprawczych nie znalazły się problemy gospodarcze. Niewiele znamy przypadków wielkich mocarstw, które zawaliły się wyłącznie z przyczyn ekonomicznych. Zazwyczaj to wynik nakładania się równoległych procesów gospodarczych, […]

Co roku na świecie umiera przedwcześnie ponad 5,5 mln ludzi z powodu zanieczyszczenia powietrza w domach i na zewnątrz. Ponad połowa tych zgonów ma miejsce w Indiach i Chinach – dwóch krajach o najszybciej rozwijających się gospodarkach – poinformowali naukowcy. Działanie elektrowni i fabryk, korzystanie z samochodów, a także spalanie węgla i drewna powoduje, że […]

Nie tylko zgoda buduje. Nienawiść też. W połowie XIX wieku wzajemna nienawiść dwóch biznesmenów – Blocha i Kronenberga – nakręciła polską gospodarkę na długie lata. Obaj walczyli o tytuł „króla kolei”, obaj go wywalczyli i obaj postanowili to uświetnić, stawiając sobie pałace. Oczywiście w stolicy i to w samym centrum. Gdzie? Dla królów jest tylko jeden godny adres: przy ul. […]

Wbrew obiegowej opinii Rzeczpospolita szlachecka nie była wcale spichlerzem Europy. Jednak eksport zboża stanowił podstawę naszej ówczesnej gospodarki. Kto z nas nie słyszał sentencji o tym, że I Rzeczpospolita była „spichlerzem Europy” i że zbożem polskim „żywi się i utrzymuje znaczna część Europy”, jak pisał w XVII wieku Łukasz Opaliński? Opinia ta stanowi część „żelaznego korpusu” naszej wiedzy o przeszłości, sprawnie podtrzymując […]

Przedsiębiorczość Polek pozwala nam uplasować się na 6. miejscu wśród krajów Unii Europejskiej oraz na pierwszym, jeżeli chodzi o poziom zatrudnienia pracowników (29,4%). Jaka jest polska businesswoman? Najnowsze dane opublikowane przez centrum szkoleń e-learningowych NetAkademia.pl pokazują, że ponad 70% odbiorców e-kursów stanowią kobiety pracujące, w wieku od 30 do 44 roku życia, z wyższym wykształceniem. […]

Cenzura była jedną z najważniejszych instytucji życia publicznego, choć jej istnienie władze skrupulatnie ukrywały. Dziś działalność cenzorów śmieszy i wzbudza zażenowanie. Kiedyś wywoływała trwogę dziennikarzy i wydawców U progu stalinizmu w Polsce cenzura otrzymała zalecenie bezwzględnego „eliminowania treści religijnych i akcentów fideistycznych” w książkach, artykułach i audycjach radiowych. Instrukcje były jednak mało precyzyjne, a czasy […]