Archipelag Orkadów znajdujący się na północy Szkocji jest pełen archeologicznych perełek z epoki neolitu. Tym razem naukowcy natrafili tam na niezwykły grobowiec, w którym odkryli kilkanaście szkieletów. Kogo tam pochowano? Jak ważne jest to znalezisko dla zrozumienia prehistorycznych dziejów? Orkady są niewielkim i rzadko zaludnionym archipelagiem na Oceanie Atlantyckim, który zlokalizowany jest na północ od […]

Żegnaj, jonie siarczkowy S2-. Substancja uważana za podstawę obliczeń chemicznych tak naprawdę nie istnieje. Naukowcy odpowiedzialni za to odkrycie postulują, by całkowicie usunąć ją z literatury naukowej, podważając tym samym znaczną część starszych prac.  W 2018 r. naukowcy z University of Western Australia (UWA) i Murdoch University badali zastosowanie roztworów siarczków do zmniejszenia emisji rtęci […]

Dzięki wysiłkom archeologów, którzy działali na terenie wsi Widów, udało się zlokalizować pozostałości po średniowiecznych rycerzach. Jednym z wydobytych artefaktów był relikwiarz w kształcie krzyża. Nazwa ta odnosi się do naczynia wykorzystywanego do przechowywania relikwii, czyli szczątków świętych bądź przedmiotów z nimi związanych. W obrębie stanowiska archeologicznego objętego badaniami udało się zlokalizować pozostałości drewnianej wieży, […]

Czy w najwyższych górach świata mogą żyć jakiekolwiek ssaki? Okazuje się, że tak. Myszy z gatunku Phyllotis vaccarum pobiły właśnie rekord jako ssaki żyjące najwyżej nad poziomem morza. Żywy okaz został znaleziony wysoko w Andach, w Ameryce Południowej. Amerykańscy naukowcy z uczelni w stanach Nebraska i Montana wespół ze współpracownikami z Chile dokonali sensacyjnego odkrycia […]

Stworzenia żyjące w głębinach oceanicznych potrafią być naprawdę dziwaczne. Na jedną z kalifornijskich plaż została wyrzucona ryba z rodziny maszkarowatych, choć przyczyna tego zdarzenia pozostaje nieznana. To drugi taki przypadek w ciągu ostatnich lat. Upiorna, czarna jak smoła ryba została wyrzucona na kalifornijską plażę w Parku Stanowym Crystal Cove. Biolodzy zidentyfikowali to zwierzę jako samicę […]

Na początku 2019 roku na nocnym niebie doszło do czegoś, czego astronomowie nie spodziewali się dostrzec za swego życia. Jedna z najciekawszych gwiazd nocnego nieba, czerwony olbrzym znajdujący się w lewym, górnym rogu gwiazdozbioru Oriona, czyli Betelgeza zaczęła z dnia na dzień gasnąć. Tempo spadku jasności było znacznie wyższe, niż jakiekolwiek dotychczas obserwowano. Zważając natomiast […]

Nasza galaktyka, Droga Mleczna, to galaktyka spiralna z poprzeczką centralną. Jej średnicę szacuje się na około 100 000 lat świetlnych. W okrągłym, płaskim dysku znajduje się od 100 do 400 miliardów gwiazd. Jedną z tych gwiazd jest Słońce, wokół którego krąży między innymi nasza planeta. Wokół Drogi Mlecznej z kolei krążą liczne znacznie mniejsze od […]

19 lipca 1952 roku doszło do niecodziennych wydarzeń. Właśnie wtedy astronomowie z Obserwatorium Palomar dostrzegli na nocnym niebie trzy obiekty uznane pierwotnie za gwiazdy. Problem w tym, że w pewnym momencie stały się one niewidoczne, a naukowcy nadal próbują je odnaleźć. Zdjęcia wykonane o 20:52 sugerowały, że uwiecznione zostało światło trzech gwiazd, o stosunkowo wysokiej […]

Jak wygląda powierzchnia lądu znajdująca się pod lodami Antarktydy? Tak naprawdę o tym ukrytym skrawku Ziemi wiemy nawet mniej niż o powierzchni Marsa. Brytyjscy naukowcy odkryli istnienie pradawnych, reliktowych dolin rzecznych pod lądolodem Antarktydy Wschodniej. Co mówi nam to o historii geologicznej najzimniejszego lądu na świecie? Brytyjscy naukowcy z Durham University przy pomocy sondowania radiowego […]

W zbiorach biblioteki Uniwersytetu św. Tomasza w Manili znajduje się jeden z egzemplarzy dzieła Mikołaja Kopernika. Chodzi rzecz jasna o De revolutionibus orbium coelestium, czyli O obrotach sfer niebieskich. Polskie badaczki przeprowadziły analizy tej księgi. Urodzony w Toruniu Mikołaj Kopernik to z pewnością jeden z towarów eksportowych, jeśli chodzi o wybitnych Polaków. To właśnie za […]

W XXI wieku podbój kosmosu rozkwitł na całego. W przestrzeń kosmiczną poleciała tona sond kosmicznych, które zbadały wszystkie planety Układu Słonecznego. Mimo tego wciąż brakuje jednego ważnego osiągnięcia. Człowiek po raz ostatni poleciał osobiście na Księżyc w 1972 roku. Od tego czasu minęło już zawrotne pół wieku i człowiek nie tylko nie poleciał nigdzie dalej, […]

Przeciwnicy coraz popularniejszych elektryków zapewne byliby w stanie wymienić całą masę wad takich pojazdów. Gdyby natomiast spojrzeć na sprawę obiektywnie, to ich lista nie byłaby szczególnie długa. Na jej czele zapewne znalazłby się ograniczony zasięg. Ten problem już wkrótce może stracić na aktualności. O ile bowiem kwestie takie jak podatność elektrycznych pojazdów na pożary możemy […]

Rosjanie przyzwyczaili nas już, że sprawiają problemy na świecie. Tym razem wywołane przez nich zamieszanie doprowadziło do bardzo poważnych komplikacji w przestrzeni kosmicznej. A to za sprawą ryzykownego manewru tamtejszego satelity, o czym poinformowała firma Slingshot Aerospace. Jeśli wierzyć dostępnym informacjom, to przelot rosyjskiego statku wywołał realne zagrożenie kolizją. Konsekwencje takowej są trudne do przewidzenia, […]

Poszukiwanie skamieniałości kręgowców to bardzo trudne zadanie. Nie ma ich tak wiele, trudno przewidzieć występowanie, często ulegają zniszczeniu lub są mocno fragmentaryczne, co nie pomaga w ich identyfikacji. Najsłynniejszymi skamieniałościami, o jakich słyszymy, to te przedstawiające dinozaurów. Jednak nie tylko z samymi gadami paleontolodzy mają do czynienia. W południowo-wschodniej Polsce można natrafić na skamieniałości ptaków. […]

Dopiero co informowaliśmy o pewnych pozytywnych konsekwencjach trzęsienia ziemi, które nawiedziło Meksyk, a teraz przyszła pora na korzyści płynące z suszy mającej miejsce w Amazonii. Właśnie tam naukowcy natknęli się na zagadkowe symbole. Było to pokłosiem spadku poziomu wody w lokalnych rzekach, dzięki czemu na światło dzienne wyszły formacje skalne pokryte różnymi rysunkami. Niektóre z […]

Zmieniające się warunki w oceanach zmuszają orki do nauki nowych strategii przetrwania. To sprawia, że stają się one coraz sprytniejsze. Orka oceaniczna (Orcinus orca) to gatunek ssaka morskiego z rodziny delfinowatych, znajdujący się na szczycie łańcucha pokarmowego. To wyjątkowo skuteczny drapieżnik, który jest najszerzej rozpowszechnionym ze wszystkich waleni, występującym w prawie każdym środowisku morskim – […]

14 lipca 2015 roku niemal 5 miliardów kilometrów od Ziemi sonda kosmiczna New Horizons przeleciała z ogromną prędkością między Plutonem, a jego największym księżycem Charonem. Tego dnia na Ziemię nie docierały żadne informacje. Wszystkie instrumenty sondy kosmicznej intensywnie badały, mierzyły i fotografowały powierzchnię tych fascynujących światów, w kierunku których zostały wysłane niemal dekadę wcześniej. Osiem […]

Walcząc ze zmianami klimatu, Chiny muszą jednocześnie walczyć z silnymi zanieczyszczeniami powietrza. Od lat na elektrowniach węglowych, które ciągle powstają w Państwie Środka, montuje się filtry usuwające dwutlenek siarki, który jest źródłem licznych zanieczyszczeń stałych obecnych w chińskiej atmosferze. Podobne środki wprowadza się ostatnio w innych sektorach gospodarki, czy to w produkcji, czy w rolnictwie, […]

Jeśli wszystko we wszechświecie musi być zbalansowane, to wygląda na to, że zasada ta tyczy się również czarnych dziur. Między innymi do takich wniosków doszli autorzy badań poświęconych tym obiektom. W skład zespołu badawczego weszli naukowcy z Wielkiej Brytanii oraz Hiszpanii, którzy zaprezentowali zgromadzone informacje na łamach Physical Review Letters. Zdaniem naukowców powiązanych z uniwersytetami […]

Ile może nam powiedzieć jedna skamieniała kość znaleziona w skałach? Całkiem sporo. Dla dzisiejszej paleontologii interpretacja nawet bardzo szczątkowych znalezisk nie jest wielkim wyzwaniem. Polscy naukowcy przyjrzeli się ponownie pewnemu znalezisku z Pomorza, które ostatni raz zostało opisane 80 lat temu przez niemieckich badaczy. Czy reinterpretacja skamieniałości przyniosła jakieś nowe odkrycia? W 1938 roku dokonano […]

Już od dłuższego czasu wiemy, że pokrywanie skóry różnego rodzaju pigmentami wcale nie jest domeną współczesnych czasów. Oczywiście tatuaże są obecnie zdecydowanie popularniejsze niż w średniowieczu, ale nawet ponad tysiąc lat temu takowe robione. Jeden z nich jest związanych z Jezusem Chrystusem. Sprawa jest tym ciekawsza, że prace archeologiczne prowadzili nasi rodacy z Uniwersytetu Warszawskiego. […]

Co widzisz w swojej głowie po usłyszeniu słowa “diament”? W większości przypadków przychodzą do głowy dwie cechy: ich zachwycający, lśniący wygląd oraz ich legendarna już twardość. Powszechnie przyjmuje się, że diament jest najtwardszym materiałem we wszechświecie. Nie ma bowiem narzędzi, które są w stanie przeciąć diament, a jednocześnie to właśnie diamentowe ostrza wykorzystuje się do […]

W 1922 roku archeolog John Marshall natrafił na pozostałości miasta, które nazwano Mohendżo Daro. Szacuje się, że swego czasu zamieszkiwane przez nawet 40 000 ludzi, zostało w pewnym momencie opuszczone w tajemniczych okolicznościach. Osada ta znajduje się na terenie tego, co obecnie nazywamy Pakistanem i powstała wiele tysięcy lat temu, być może aż 4600 lat […]

Badanie naszej własnej planety stanowi wielkie wyzwanie, a co dopiero można powiedzieć o tych, które krążą wokół gwiazd innych niż Słońce? W przypadku Ziemi naukowcy stosują zróżnicowane metody, a jedna z wykorzystanych niedawno odnosiła się do diamentów. Te okazały się mieć nawet 650 milionów lat i zawierać informacje na temat tego, jak formowały się i […]