Bursztyny jak nic innego opowiadają historię naszej planety. Niektóre z nich są jednak pozyskiwane w sposób nielegalny i nieetyczny – jak te z Mjanmy. Środowisko naukowe jest zaniepokojone tym faktem, ale jednocześnie nie może odwrócić się od tak cennych okazów. Badania skamieniałości z Mjanmy przeżywają rozkwit w ostatnim czasie, ale wiele z nich jest pozyskiwanych […]

Nowe badania sugerują, że wegetarianizm może mieć wpływ na zdrowie psychiczne. Osoby nie jedzące mięsa są dwa razy bardziej obciążeni wystąpieniem depresji. To, że wegetarianizm i weganizm pozytywnie wpływają na wiele elementów naszego organizmu, potwierdzono już poprzednimi badaniami. Ale nie wszystkie. Nowe badanie wykazało, że osoby, które wykluczyły mięso ze swojej diety, miały dwa razy […]

Niesporczaki to jedne z najbardziej niesamowitych organizmów na Ziemi. Potrafią przetrwać w najbardziej ekstremalnych warunkach środowiska, a przy tym są wyjątkowo powszechne. Teraz naukowcy odkryli kolejną z ich tajemnic – gdy są zamrożone, w ogóle się nie starzeją. Niesporczaki, zwane także niedźwiedziami wodnymi, są specjalistami w adaptacji do trudnych warunków środowiskowych. W 2019 r. prof. […]

Naukowcy z całego świata w pocie czoła pracują nad terapiami umożliwiającymi przywrócenie wzroku. Największe nadzieje wiąże się z komórkami macierzystymi i terapiami genowymi, ale okazuje się, że spektakularne zdolności regeneracyjne wykazuje… nasz mózg! Zespół uczonych z Uniwersytetu Kalifornijskiego w Irvine (UCI) wykazał, że dorosły mózg ma potencjał do częściowej regeneracji po dziedziczonej ślepocie. Nie oznacza […]

Już Arystoteles i Sokrates zastanawiali się nad łaskotkami. Mimo imponującego rozwoju medycyny, nadal nie wiadomo, dlaczego niektóre części ciała są bardziej od pozostałych podatna na łaskotanie ani co wtedy dzieje się w mózgu. Jednym z podstawowych pytań w tej sprawie jest również to dotyczące niemożliwości połaskotania samych siebie. Michael Brecht z Uniwersytetu Humboldta w Berlinie […]

Naukowcy z Australii, którzy stoją za publikacją dostępną na łamach Archaeology in Ocean, zgłębili tajemnice czworonożnego kangura, występującego na Ziemi na długo po tym, jak wymarli inni przedstawiciele megafauny. Autorzy badań wykorzystali nowe metody datowania, za sprawą których doszli do wniosku, że kiedy ludzie po raz pierwszy przybyli do Highlands Region na terenie Papui Nowej […]

Ponad 100 lat temu narodził się czołg – maszyna, która całkowicie zmieniła sposób prowadzenia wojen. Pod koniec 1914 roku dowódcy walczących w Europie armii stanęli przed nieznanym dotąd problemem. Po raz pierwszy w historii wojen obrona przeciwnika była nie do pokonania. Mimo użycia najnowocześniejszej techniki i oddziałów liczących dziesiątki tysięcy żołnierzy każde natarcie kończyło się masakrą, a najeżone kilometrami […]

Chociaż w ostatnim czasie tematy dyskusji środowiskowych są skoncentrowane raczej wokół zmian klimatu, fali upałów czy suszy, to nie można zapomnieć o jednym żywiole, który nie raz w polskich Karpatach dał się we znaki. Osuwiska wcale nie zniknęły z mapy Polski i przy każdej większej fali opadów trwającej kilka dni mogą się uaktywnić. Czemu właśnie […]

Trzy lata zajęło planowanie ekspedycji, której celem było dotarcie do najwyższego drzewa Amazonii. Po dwutygodniowej wędrówce naukowcom udało się znaleźć ten obiekt. Rzeczony przedstawiciel gatunku Dinizia excelsa osiągnął imponujące 88,5 metra wysokości. Jego obwód to z kolei 9,9 metra. Ten prawdziwy gigant jest zlokalizowany w rezerwacie przyrody Iratapuru River w północnej Brazylii. Do jego pierwszej […]

Bakterie mogą wrócić do życia. Niespodziewana aktywność w ich komórkach może pomóc nam zrozumieć, jak osiedliły się w najbardziej ekstremalnych środowiskach na Ziemi i być może na innych planetach. W obliczu niedoboru składników pokarmowych i nadmiaru stresu niektóre bakterie wchodzą w stan uśpienia, w którym procesy życiowe ulegają zatrzymaniu. W formie tzw. przetrwalników (sporów) mogą […]

Titi z Mato Grosso to gatunek małpy zidentyfikowany jako własny gatunek zaledwie cztery lata temu. Już teraz jest jednym z najbardziej zagrożonych wyginięciem naczelnych na świecie. Z winy człowieka, oczywiście. Titi z Mato Grosso, znana także jako titi Grovesa (Plecturocebus grovesi), to mała małpa opisana przez naukowców w gminie Alta Floresta w stanie Mato Grosso, […]

Gdy na Zachodzie młodzi artyści otwarcie buntowali się przeciw zastanemu porządkowi świata, polscy muzycy musieli się nieźle nagimnastykować, żeby publicznie wyrazić swój sprzeciw Na twarzach uczestników Festiwalu w Jarocinie z 1980 r. widać wszystko: choć według komunistycznych władz młodzi bawią się aż za dobrze, z ich oczu wyziera strach, zmęczenie, ogromne zniechęcenie. Trzy dekady później w uszach dźwięczą słowa […]

Rzymianie dumnie głosili, że pokonali Hannibala dzięki swoim cnotom, męstwu, miłości do ojczyzny, powszechnej zgodzie. Prawda wyglądała nieco inaczej… Kłopoty zaczęły się już na początku całej awantury. W 218 roku p.n.e. senat zamierzał wypowiedzieć wojnę Kar-taginie. Zgodnie z ustrojem republiki decyzję w tej sprawie mieli podjąć obywatele na komicjach centurialnych (zgromadzeniach ludu rzymskiego). Rzymianie zazwyczaj chętnie wojowali. Byli pewni […]

Zaprezentowane na łamach Frontiers in Microbiology wyniki badań sugerują, że wirusy mogą wykorzystywać informacje tak, by nie tylko nas widzieć, ale i słyszeć. Dokładniej rzecz biorąc, chodzi o to, iż wirusy potrafią podejmować decyzje dotyczące tego, czy powinny ujawniać swoją obecność (namnażając się i zabijając komórki w organizmie gospodarza) czy też pozostawać w uśpieniu. Badania […]

W pewnym momencie historii naszej planety zamieszkiwały ją naprawdę przerażające stworzenia. Spotkanie z nimi prawdopodobnie byłoby jednym z najgorszych doświadczeń, jakie można sobie wyobrazić. O ile w ogóle mielibyśmy co wspominać. Jednym z takich wymarłych już gatunków jest Thalassotitan atrox, którego pozostałości odnaleziono w basenie Oulad Abdoun w marokańskiej prowincji Khouribga. Pod koniec kredy, czyli […]

Dla głębszego zrozumienia globalnego ocieplenia naukowcy próbują dowiedzieć się, jak zachowywał się klimat w przeszłości geologicznej. Epoka holocenu, w której żyjemy, trwa niespełna 12 000 lat i okazuje się, że klimat zmieniał się w jej trakcie niejednokrotnie, ale również nie globalnie. Od XIX wieku obserwujemy dynamiczny wzrost średniej temperatury na świecie. Wcześniej sytuacja klimatyczna mogła […]

Morze Martwe chociaż jest największą depresją na świecie, to nie należy do najbardziej słonych zbiorników na naszej planecie. Amerykańskie Wielkie Słone Jezioro wygrywa w tej kategorii z bliskowschodnim akwenem. Naukowcy zbadali, co się dzieje z wodą największego jeziora w stanie Utah oraz porównali jego stan z bliźniaczo podobnym zbiornikiem Urmia w Iranie. Wielkie Słone Jezioro […]

Benito Mussolini wypowiedział wojnę sycylijskiej mafii i i wysłał na wyspę bezkompromisowego twardego policjanta. Cesare Primo Mori wsadził za kratki kilkanaście tysięcy mafiosów. Ale gdy dobrał się do grubych ryb, musiał odejść… Widząc liczną obstawę towarzyszącą Mussoliniemu podczas jego pierwszej wizyty na Sycylii 7 maja 1924 r., Francesco Cuccia – mafioso i burmistrz sycylijskiego miasteczka […]

Rdzenni mieszkańcy Tajwanu z pokolenia na pokolenie przekazywali sobie legendę o niskich, ciemnoskórych postaciach zamieszkujących lokalne góry. Odnaleziona niedawno czaszka wydaje się potwierdzać te doniesienia. Została ona zlokalizowana na terenie jaskini i ma co najmniej 6000 lat. Naukowcy są niemal pewni, że szczątki należały do kobiety, a analiza kości udowej sugeruje, iż miała ona około […]

Nowe badania wskazują, że wirus zarażający króliki ewoluował, aby stać się bardziej zjadliwym. Odkrycie to podkreśla znaczenie monitorowania patogenów, które potencjalnie mogą przenieść się na ludzi. W społeczeństwie krąży błędne przekonanie, że z czasem wirusy stają się coraz łagodniejsze. Przecież SARS-CoV-2 w początkowej fazie pandemii powodował mnóstwo zgonów, a dzisiaj COVID-19 przechodzi się “jak grypę”. […]

Czy jedwab może być jeszcze wytrzymalszy? Chińscy naukowcy znaleźli na to sposób – wystarczy zastosować prosty trik. Jedwab pajęczy jest uważany za najmocniejszy na świecie, ale pająki są zbyt agresywne i terytorialne, aby je hodować na masową skalę. Dlatego naukowcy z całego świata włączają pajęcze DNA do jedwabników, co jest procesem kosztownym i trudnym do […]

Starożytny port Berenike jest ciekawym stanowiskiem archeologicznym, ponieważ skrywa ważne informacje na temat historii też części Egiptu w okresie rzymskim. Wiele badań na tym terenie prowadzili polski badacze. Z efektów ich prac skorzystali ostatnio naukowcy z Uniwersytetu w Barcelonie (przy współpracy z polską archeolożką), badając Świątynię Sokoła z przedziwnymi szczątkami. Na łamach American Journal of […]

Radziecki pilot uciekł supertajnym myśliwcem do Japonii. Tam MiG trafił w ręce Amerykanów. Czy pilot był agentem CIA, czy raczej marzył o wolności? A może po prostu świetnie kalkulował? Rankiem 6 września 1976 roku władze ZSRR zelektryzowała alarmująca informacja. Zniknęła radziecka superbroń: MiG-25P. Około godz. 7 ten najnowszy myśliwiec przechwytujący wystartował z lotniska Sokołówka. Miał wykonać […]

1 października ogłoszono wyniki losowania na loterii, której główną wygraną była równowartość około 20 milionów złotych. Sęk w tym, że pulę trzeba było podzielić między 433 zwycięzców głównej nagrody. Jak to możliwe? Jak wyjaśnia Stephen Woodcock z University of Technology Sydney, prawdopodobieństwa trafienia 6 konkretnych liczb z 55 możliwych jest podobne do rzucenia wyrzucenia 2800 […]