W zabytkowych kaplicach na Krecie można znaleźć przedstawienia starożytnych bóstw morza i ziemi. Jakie tajemnice skrywają? Czy uda się im przetrwać? W starych kościołach znaleźć można wiele malowideł czy rzeźb wyobrażających diabły, demony i potwory (np. starotestamentowego Lewiatana). Dobrym przykładem jest w Polsce gotycki drewniany Kościół pw. Wszystkich Świętych we wsi Blizne na Podkarpaciu. Jego pięknie […]

Gwiazdozbiór Smoka należy do największych i najwcześniej opisanych konstelacji nieba północnego. Jego położenie sprawia, że w Polsce możemy obserwować go przez cały rok, choć wypada podkreślić, że najlepsze ku temu warunki sprawiają ciepłe miesiące. Ze smokiem wiąże się wiele starożytnych legend i mitów, którym konstelacja zawdzięcza swoją nazwę. Jak znaleźć gwiazdozbiór Smoka? Czym charakteryzuje się […]

Na pierwszy ślad cząstki zbudowanej z czterech kwarków natrafiono już w 2003 roku. Fizycy z MIT znaleźli teraz sto śladów takich cząstek. Fizycy z Laboratorium Nauk Jądrowych Massachusetts Institute of Technology (MIT) znaleźli ślady intrygujących cząstek X. Odnaleźli je w plazmie kwarkowo-gluonowej wytwarzanej przez Wielki Zderzacz Hadronów (LHC) w europejskim ośrodku badań jądrowych CERN w […]

Płód mumii Tajemniczej Kobiety, która od blisko 200 lat znajduje się w zbiorach Muzeum Narodowego w Warszawie, zachował się w tak dobrym stanie dzięki nietypowemu procesowi rozkładu. Naukowcy z Warsaw Mummy Project porównują go do… kiszenia. Zespół ekspertów współpracujących w ramach Warszawskiego Projektu Interdyscyplinarnych Badań Mumii (czyli Warsaw Mummy Project) zyskał światową sławę w maju […]

Na to, że palenie szkodzi, dowodów jest mnóstwo. Z nowych badań wynika jednak, że nałóg tytoniowy może szkodzić nawet do czwartego pokolenia. Nowe badania, opublikowane 21 stycznia przez naukowców z Uniwersytetu w Bristolu w „Scientific Reports” wykazały szkodliwy wpływ palenia na wnuki i prawnuki palacza. Naukowcy zdecydowali się przeprowadzić analizę pod wpływem eksperymentów na myszach […]

Helikopter Ingenuity przygotowywał się do swojego 19. lotu, kiedy operatorzy misji zdecydowali o wstrzymaniu startu. To pierwszy raz, kiedy z powodu niekorzystnych warunków pogodowych opóźniono lot na innej planecie – czytamy na blogu NASA. Choć atmosfera Marsa jest znacznie mniej gęsta niż ziemska, a klimat o wiele surowszy, to podobnie jak na Ziemi, na Marsie […]

Gwiazdozbiór Woźnicy należy do najwcześniej opisanych konstelacji nieba północnego. Nie jest największy, za to można go łatwo zidentyfikować i obserwować. Nieuzbrojonym okiem, czyli bez specjalistycznego sprzętu optycznego, można zobaczyć ok. 90 tworzących go gwiazd. W której części nieba znajduje się gwiazdozbiór Woźnicy? Czym się charakteryzuje i jaka jest geneza jego nazwy? Na każde z tych […]

„Więźniowie wdarli się do wież strażniczych, zdobytymi karabinami wykonali egzekucje” – wspominał Czesław Kordylewski, świadek wyzwolenia obozu koncentracyjnego w Dachau przez Amerykanów 29 kwietnia 1945 r. Wiele wskazuje jednak, że zemsta w Dachau była głównie dziełem żołnierzy USA. Okoliczności tych zdarzeń do dziś nie zostały wyjaśnione. Prolog wydarzeń w Dachau rozgrywa się cztery tygodnie wcześniej. 4 […]

Zegar zagłady wymyślono, by ostrzec ludzkość przed wyniszczeniem w wyniku wojny nuklearnej. Potem zaczęto uwzględniać też inne zagrożenia. Dziś, 75 lat po jego powstaniu, zegar jest bliski północy. Jeśli nie zagraża nam zagłada nuklearna, to co innego? „Zegar zagłady” to symboliczny zegar prowadzony od 1947 roku przez zarząd „Bulletin of the Atomic Scientists” na Uniwersytecie […]

Ziemia – jaka jest, wszyscy wiemy. Czy na pewno? Żeby móc dostrzec prawdziwe oblicze planety, na której żyjemy, warto spojrzeć na nią nie jak na cały świat, a jak na drobną cząsteczkę wszechświata. Taką możliwość daje nam tylko jedna perspektywa, wykraczająca poza orbitę okołoziemską. Większość ludzi nigdy nie będzie miała okazji wyruszyć w podróż do […]

Porwanie syna szefa PAX-u Bolesława Piaseckiego jest jedną z najbardziej mrocznych tajemnic kryminalnych PRL. Czy na byłym liderze polskich faszystów wzięli okrutny odwet żydowscy mściciele? 22 stycznia 1957 r. z liceum św. Augustyna w Warszawie wyszła grupka czterech uczniów. Gdy doszli do skrzyżowania ulic Naruszewicza i Wejnerta, drogę zastąpił im jakiś nieznany mężczyzna ubrany w płaszcz i kapelusz. „Obywatel Piasecki?” […]

Pocałunki, dzielenie się jedzeniem albo użyczanie sobie sztućców. Tego typu zachowania, wymagające wymiany śliny, są postrzegane przez małe dzieci i niemowlęta jako gwarancja bliskiej relacji między ludźmi – sugeruje nietypowy eksperyment. „Młodzi ludzie są niezwykle bezradni i aby przetrwać, całkowicie polegają na otaczających ich dorosłych. Jednak nie wszyscy dorośli angażują się na równi w opiekę […]

Działo przeciwsmogowe to wynalazek inżynierów z Akademii Górniczo-Hutniczej. Ma pomóc w walce z utrzymującym się zanieczyszczeniem powietrza. Czy jest skuteczne? Wykażą to prowadzone właśnie testy. Projekt urządzenia naukowcy z Akademii Górniczo-Hutniczej (AGH) w Krakowie opracowali już kilka lat temu, a opatentowali je w 2020 roku. Testy rozpoczęto 10 stycznia w Kalwarii Zebrzydowskiej. „Opracowanie systemu interwencyjnej […]

Góra lodowa A-68a, uważana za szóstą co do wielkości w historii, przez prawie cztery lata dryfowała w rejonie Antarktyki, zanim rozpadła się na mniejsze fragmenty i całkowicie roztopiła. Teraz naukowcy zbadali, ile wody dostarczyła do oceanu i jak ten „zastrzyk” wpłynął na ekosystem. Kiedy w lipcu 2017 roku A-68 oderwała się od lodowca szelfowego Larsen […]

Z najnowszej analizy danych – pierwszej, która objęła większość krajów na świecie – wynika, że bakterie oporne na antybiotyki zabijają więcej ludzi niż AIDS i malaria razem wzięte. Ponad milion osób zmarło w wyniku zakażenia bakteriami, które były oporne na leczenie znanymi antybiotykami. Dane pochodzą z 2019 roku i jest to pierwsza tego rodzaju analiza. […]

Wybuch wulkanu Tonga to najpotężniejsza erupcja, jaka zdarzyła się na naszej planecie od trzydziestu lat. Eksperci twierdzą, że wulkan wyrzucił do atmosfery ogromną ilość popiołu, który został uniesiony na rekordową wysokość. To budzi obawy, że erupcja spowoduje zakłócenia klimatu. Erupcja Tonga rozpoczęła się już 20 grudnia zeszłego roku, ale dopiero potężny wybuch z 15 stycznia […]

Latem tego roku na orbitę trafi Star Vibe, polsko-niemiecki satelita mający sprawdzić w kosmosie technologie rozwijane przez Scanway. Jednym z celów misji jest przetestowanie Satellite Health Scaner (SHS). To niewielka kamera wspierana komputerem wykrywającym zmiany, która będzie skierowana nie w kierunku Ziemi, lecz na sam statek kosmiczny. Kamera systemu SHS ma wielkość pudełka zapałek i […]

Funt brytyjski jest najstarszą na świecie nadal obowiązującą walutą. Kiedyś dzierżył palmę pierwszeństwa, jednak w pewnym momencie musiał oddać pozycję pierwszej waluty rezerwowej świata dolarowi amerykańskiemu. Historia GBP jest bardzo ciekawa, dlatego w tym artykule postaramy się przybliżyć najciekawsze fakty o walucie Zjednoczonego Królestwa. Historia funta szterlinga Staż funta brytyjskiego liczy sobie ponad 1200 lat! […]

Naukowcy odkryli, że dla szkodliwości wirusa, który wywołuje niektóre nowotwory i prawdopodobnie również stwardnienie rozsiane, kluczowy jest kształt, w jaki zwinie się jego DNA. To może okazać się piętą achillesową patogenu. Wirus Epsteina-Barr (w skrócie EBV) jest pospolitym patogenem. Szacuje się, że zakażonych nim jest nawet 90 procent wszystkich dorosłych. U dzieci zakażenie przebiega zazwyczaj […]

Od lat 50. XX wieku produkcja chemikaliów wzrosła 50-krotnie, a do roku 2050 ponownie może się potroić – alarmują naukowcy. Nowe substancje syntetyczne pojawiają się na rynku w takim tempie, że niemożliwe jest badanie ich bezpieczeństwa i potencjalnego wpływu na środowisko. W 2009 roku międzynarodowy zespół naukowców pod kierunkiem Johana Rockströma i Willa Steffena opracował […]

Kto powinien zapłacić za stłuczkę na orbicie? Co i dlaczego należy ubezpieczać? Prawnicy zrzeszeni w Grupie Roboczej ds. Polskiego Prawa Kosmicznego próbują też wyznaczyć granice Polski w pionie. Przemysł kosmiczny rozwija się bardzo dynamicznie. Światowi gracze coraz częściej korzystają z usług polskich instytucji naukowych oraz firm prywatnych. Również rodzime przedsiębiorstwa wysyłają na orbitę kolejne satelity. […]

W zanieczyszczonym powietrzu kwiaty odwiedza aż 70 procent mniej owadów – wynika z prowadzonych przez trzy lata badań. Czy pamiętacie, jak kiedyś wyglądała szyba samochodu po kilku godzinach jazdy, a jak wygląda dziś? Niewątpliwie owadów ubywa. Z badań sprzed kilku lat wynikało, że w ciągu kilku dziesięcioleci liczebność owadów w Europie spadła nawet o 80 […]

Pół osioł, pół kułan syryjski.  Kunga to prawdopodobnie najstarsza znana hybryda powstała wskutek ludzkiej ingerencji. W jakim celu starożytni wyhodowali taką krzyżówkę? Kości najstarszej hybrydy na świecie, z wyglądu przypominające końskie, odnaleziono w syryjskim grobowcu sprzed 4500 lat. Badania DNA ujawniły, że to nie koń, lecz mieszaniec dwóch gatunków osłów: zwyczajnego z kułanem syryjskim. Tę krzyżówkę nazywano […]

Małe zmiany są początkiem wielkich rzeczy. Jeśli chcesz przyczynić się do poprawy jakości życia na naszej planecie, zacznij od swojego najbliższego otoczenia. Jak wystartować? Spróbuj od prostych zasad zero waste, które możesz wdrożyć już we własnym domu. Czym jest zero wase? Nasze społeczeństwo jest coraz bardziej świadome tego, jakie zagrożenie dla planety niosą niewłaściwe nawyki […]