Do produkcji akumulatorów stosowanych na przykład w elektrycznych samochodach, zazwyczaj utożsamianych z zielonymi technologiami, wykorzystuje się lit. Jego wydobycie ma jednak fatalny wpływ na ekosystemy. Tak właśnie dzieje się w Brazylii. Jeden z tamtejszych stanów, położony na południowym wschodzie Minas Gerais, posiada nawet 85% brazylijskich rezerw litu. Sam kraj jest natomiast piątym największym dostawcą tego […]

16-letnia dziewczyna, którą pochowano na terenie Wielkiej Brytanii, doczekała się rekonstrukcji, dzięki czemu możemy zobaczyć jej twarz. Nie byłoby w tym nic zadziwiającego, gdyby nie fakt, iż pogrzeb miał miejsce w VII wieku.  Wykonując analizy czaszki zmarłej oraz prowadząc analizę izotopową kości i zębów, naukowcy byli w stanie odtworzyć przypuszczalny wygląd mieszkanki Anglii. Co ciekawe, […]

Czy dinozaury mogły pokonywać długie dystanse rzędu dziesiątek tysięcy kilometrów? Okazuje się, że tak. W Ameryce Południowej odkryto gatunek kredowego gada, który pochodzi z zupełnie innego świata. W dodatku zwierzę posiadało bardzo charakterystyczny kaczy dziób. Czym ono właściwie było? Późna kreda to okres wysokiej specjalizacji różnych grup dinozaurów. Wśród nich pojawiają się hadrozaury, czyli dinozaury […]

Fizycy teoretyczni zawsze patrzą krok naprzód i starają się wychwycić wzory, które dla innych są niewidoczne. Teraz znaleźli bozonowy izolator skorelowany, który jest nieznanym wcześniej materiałem, a nawet czymś więcej – to nowy stan materii! Jeżeli dowolną siatkę rozłożymy na płaskiej powierzchni, a drugą przymocujemy do odkształconego obiektu, to w wyniku interferencji linii równoległych powstanie […]

Naukowcy zajmują się śledztwem poświęconym sporych rozmiarów drapieżnikowi, który najwyraźniej padł ofiarą innego. Możemy sobie jedynie wyobrazić, jak skutecznym zabójcą był ten drugi organizm. Stwierdzenie, że na każdego cwaniaka znajdzie się większy cwaniak, idealnie odwzorowuje sytuację, która miała miejsce około 240 milionów lat temu. Właśnie wtedy gad z gatunku Tanystrofeus hydroides padł ofiarą innego zwierzęcia. […]

Nil to najdłuższa rzeka Afryki, a na jednej z jej części odnalezione zostały struktury liczące ponad 3000 lat. Archeolodzy postanowili wyjaśnić, kto i w jakim celu je zbudował. Arenę działań naukowców stanowił Sudan, a dokładniej rzecz ujmując – północna część tego kraju. Dawniej funkcjonowała tam Nubia, znana również jako Kusz. Okazuje się, że mieszkańcy tej […]

Odkryć fascynującej megafauny z terenów dzisiejszej Australii ciąg dalszy. Naukowcy z Flinders University natrafili na skamieniałość gada, który był aż 1000 razy cięższy od współcześnie żyjących mu kuzynów. Co to był za potwór? Paleontolodzy z australijskiego Flinders University natrafili podczas badań w terenie na nie lada gratkę. Odkryli skamieniałość gigantycznego jaszczura, który chodził po najmniejszym […]

Kosmiczny Teleskop Jamesa Webba już za kilka tygodni będzie obchodził pierwszą rocznicę rozpoczęcia swojej naukowej działalności. Z jego wykorzystaniem możliwe będzie dostrzeżenie śladów wskazujących na istnienie życia pozaziemskiego.  Tylko jak tego dokonać? Jak się okazuje, klucz do sukcesu tkwi w dobrze znanej metodzie tranzytu. Gdy planeta przechodzi na tle swojej gwiazdy, emitowane przez ten obiekt […]

Jak się okazuje, praca archeologów może dostarczyć zadowalających rezultatów nawet w miejscu, które niekoniecznie kojarzy się z cennymi znaleziskami. Do takowych zalicza się wysypiska śmieci. Jedno z nich, zlokalizowane na terenie stolicy Peru, Limy, stanowiło arenę działań badaczy. Za odnalezieniem mumii stoją studenci z San Marcos University, którzy zwrócili uwagę na czaszkę pokrytą włosami. Zanim […]

Scenariusz, w którym człowiek jest w stanie wpływać na klimat panujący na Ziemi jest już powszechnie akceptowany, ale wydawało się, że nasz gatunek nie zmienia ruchu obrotowego całej planety. Nowe badania pokazują jednak, iż jest to jak najbardziej możliwe. Ich wyniki zostały zaprezentowane w Geophysical Research Letters i sugerują, że na przestrzeni zaledwie kilkunastu lat […]

Zmiany klimatu na powierzchni Ziemi to jeden z najważniejszych tematów w dzisiejszym świecie. Czy tego chcemy, czy nie, owe zmiany dotkną każdego z nas, zarówno tych, którzy mieszkają w okolicach równikowych, gdzie wkrótce nie będzie warunków do życia, jak i tych, którzy mieszkają na wyższych szerokościach geograficznych, które za chwilę zaczną przypominać strefy równikowe sprzed […]

Chyba nie ma na świecie osoby, która zauważając na nocnym niebie niespodziewaną, trwającą zaledwie kilka sekund “spadającą gwiazdę” nie zachwyci się nią i nie poczuje, że miała sporo szczęścia, że udało jej się w odpowiednim momencie patrzeć w odpowiedni wycinek nieba. Jakby nie patrzeć, jest to zjawisko wyjątkowo ulotne. Wyjątkiem są specjalne noce w ciągu […]

Kratony – najbardziej trwałe fragmenty litosfery – wcale nie są takie wytrzymałe. Okazuje się, że jedne z najstarszych kawałków pradawnych kontynentów rozpadają się w przedziwny sposób… od dołu. Wcześniej naukowcy w ogóle nie zakładali takiej teorii. Litosfera, czyli skorupa ziemska wraz z górną warstwą płaszcza ziemskiego, jest najbliższym nam fragmentem wnętrza Ziemi. To tutaj zachodzi […]

Planeta pozasłoneczna obserwowana niedawno przez astronomów ma tak ekstremalne warunki, że trudno uwierzyć, by jakakolwiek forma życia mogła na niej przetrwać. Mówimy o obiekcie znanym jako WASP-76b. Jest to jeden z ultragorących Jowiszy, którego odkrycie miało miejsce w 2013 roku. Od tamtej pory udało się uzyskać nieco więcej informacji na jego temat, obejmujących między innymi […]

Dziewięć lat po otrzymaniu zlecenia, pracownia MAD Architects jest bliska ukończenia niezwykłego budynku w Pekinie. Może to być prawdopodobnie najwspanialsza filharmonia na świecie, która ma przypominać fragment białego jadeitu. MAD Architects to studio architektoniczne z siedzibą w Pekinie, z biurami w Los Angeles, Nowym Jorku i Rzymie. Często podejmuje się nie tylko spektakularnych, ale przede […]

Dzięki prowadzonym niedawno wykopaliskom archeologicznym udało się wydobyć pamiątki wywodzące się z odległej przeszłości naszego gatunku. Poszukiwania te miały miejsce na terenie Estonii, a dokładniej rzecz biorąc: w obrębie stanowiska Asva na wyspie Sarema. W takich właśnie okolicznościach archeolodzy zlokalizowali szereg artefaktów, których datowanie wykazało, iż mogą to być najstarsze pamiątki zachowane po ludziach w […]

Historia starożytnego Egiptu liczy sobie prawie trzy tysiące lat. Założone przez pierwszego faraona Namera w XXXI wieku p.n.e. państwo przetrwać miało aż do śmierci Kleopatry w roku 30 p.n.e. W tym czasie krajem nad Nilem rządziło – wedle tradycyjnej chronologii sporządzonej za czasów Ptolemeuszy przez kapłana Manetona – trzydzieści następujących po sobie dynastii. Po należących […]

Jowisz to prawdziwy król planet Układu Słonecznego. Większość z nas nie zdaje sobie sprawy z tego jak duża jest to planeta. Możliwe, że jest to skutek wszystkich ilustracji przedstawiających planety Układu Słonecznego, na których Jowisz jest po prostu nieco większy od pozostałych planet. Perspektywę właściwą można uzyskać dopiero wtedy, kiedy uświadomimy sobie, że masa Jowisza […]

Żeby było jasne: nie chodzi tutaj o Plutona. Pluton był uważany za planetę od momentu odkrycia przez Clyde’a Tombaugha w 1930 roku do 2006 roku, kiedy to Międzynarodowa Unia Astronomiczna uznała, że nie pasuje on do spisu planet i w rzeczywistości jest planetą karłowatą. Nie ma tutaj o co kruszyć kopii, bo to nie pierwszy […]

Wielkie Rowy Afrykańskie wciąż są wielką zagadką dla nauki. Jest to jedyne miejsce na Ziemi, gdzie dochodzi do tak dynamicznego rozrywania się kontynentu na dwie części. Niedawno odkryto, jaka siła za nie odpowiada. Strefa Wielkich Rowów Afrykańskich jest największym ryftem kontynentalnym na świecie, który ciągnie się przez 6 tysięcy kilometrów. Zaczyna się w Rowie Jordanu […]

Kampanie poświęcone szkodliwości alkoholu oraz zniechęcające do jazdy samochodem pod wpływem są domeną ostatnich lat. Wygląda jednak na to, że prowadzenie ich w starożytności mogłoby uratować niejedno życie. I to nawet u szczytów władzy, ponieważ naukowcy sugerują, jakoby Tutanchamon zginął w czasie jazdy rydwanem. Faraon prawdopodobnie był wtedy po spożyciu alkoholu, a my możemy dostrzec […]

Subdukcja najczęściej odpowiada za powstawanie masywów górskich. Odkryto, że teraz niezupełnie tak musi być w każdym przypadku. Przebadano procesy górotwórcze w południowych Włoszech, które ujawniają, że tamtejsze góry powstały dzięki jeszcze innej sile. Międzynarodowy zespół geologów z amerykańskich uniwersytetów stanowych w Kolorado i Kalifornii oraz uczelni w niemieckiej Tybindze dowiódł, że subdukcja nie musi być […]

Niektóre artefakty znoszą próbę czasu zdecydowanie lepiej niż inne, a znaleziony niedawno miecz jest świetnym tego przykładem. Pomimo kilku tysięcy lat na… rękojeści, wygląda on niemal niczym nowy egzemplarz. Znalezisko miało miejsce na terenie Niemiec, w bawarskim mieście Nördlingen. To właśnie tam archeolodzy przeprowadzili wykopaliska zakończone wydobyciem mającego ponad 3000 lat miecza. Wykonany w epoce […]

Wszyscy doskonale wiemy jak zmiana temperatury wpływa na otaczające nas rzeczy i substancje. Zanim jeszcze pójdziemy do szkoły podstawowej wiemy, co się dzieje z wodą, gdy jest podgrzewana na palniku kuchennym oraz gdy trafia do zamrażarki na dłuższy czas. Wiemy też, co się dzieje z żywnością poddawaną obróbce termicznej. Wiemy, co się dzieje z lodami […]