Archeolodzy działający na terenie Izraela natrafili na szczątki, które opowiadają historię zabiegów operacyjnych wykonywanych w znacznie odleglejszych czasach, niż większość z nas mogłaby się spodziewać. Kości znajdowały się w grobie pochodzącym z późnej epoki brązu i okazały się mieć około 3500 lat. Znaleziono je w 2016 roku, a po latach poznaliśmy wyniki analiz, dzięki którym […]

Pustynia Atakama to jedno z najbardziej nieprzyjaznych dla życia miejsc. Warunki tam panujące sprawiają, że można je porównywać z występującymi na Marsie. Niedawno naukowcy natrafili tam na coś zaskakującego. Chodzi o nieznane wcześniej organizmy, którym poświęcony jest artykuł zamieszczony w Nature Communications. Zacznijmy jednak od początku. Atakama znajduje się w Ameryce Południowej, na północy Chile. […]

Większość polskich lasów to bory sosnowe, które porastają niziny naszego kraju. Wiele drzew co roku pada „łupem” łapczywego i groźnego przeciwnika, którym są gąsienice motyla nocnego barczatki sosnówki. Naukowcy z PAN znaleźli sposób, jak sprytnie zwabić szkodnika w inne miejsce. W bardzo swoisty sposób spróbowali zachęcić owada do seksu… Barczatka sosnówka (Dendrolimus pini, L.) jest […]

Bycie gladiatorem kojarzy się raczej z mężczyznami, aniżeli kobietami, jednak rzeczywistość była nieco inna. Na arenach walczyły również przedstawicielki płci przeciwnej. Zapiski historyczne poświęcone walczącym mężczyznom – zazwyczaj będącym niewolnikami – są stosunkowo liczne. W przypadku kobiet jest zupełnie odwrotnie. Do czasów współczesnych nie zachowały się na przykład żadne informacje, które wskazywałyby na istnienie szkół […]

Męska pigułka antykoncepcyjna to nie mrzonka, choć jej droga do aptek jest daleka. Naukowcy przetestowali eksperymentalny lek, który tymczasowo zatrzymuje plemniki i zapobiega ciąży w modelach przedklinicznych. To jeszcze nie materiał na gotową tabletkę, ale krok, który nas do tego celu zbliży. Mężczyzny nie mają zbyt szerokiej palety możliwości, jeżeli chodzi o metody antykoncepcji. Prezerwatywy, […]

Koniec czasu, jaki znamy, jest bliski. Od 2035 r. będzie on liczony inaczej niż do tej pory. Każdy z nas straci sekundę życia. Ale czy w ogóle to zauważymy? Sekunda przestępna to dodatkowa sekunda dodawana czasem w czerwcu lub grudniu w celu zsynchronizowania uniwersalnego czasu koordynowanego ze średnim czasem słonecznym. Jest niezbędna ze względu na […]

Zaciśnięcie pięści, podniesienie ramienia nad głowę czy użycie widelca – to czynności, które odruchowo wykonujemy każdego dnia. Udar mózgu może je zmienić w wyzwania wręcz niewykonalne. Dzięki parze metalowych elektrod przypominających nitki spaghetti, wszczepionych wzdłuż szyi, może się to zmienić. Statystyki są przerażające. W Polsce co 8 minut ktoś doznaje udaru mózgu, co przekłada się […]

Szczątki młodej kobiety zostały ułożone w nietypowej pozycji, a jej czaszka zawiera otwór. Wygląda jednak na to, że powstał on, aby pomóc otoczeniu zmarłej, a nie zakończyć jej żywot. Oczywiście na pierwszy rzut oka mogłoby się wydawać, że osoba odpowiedzialna za powstanie otworu chciała zadać kobiecie cierpienie i doprowadzić do jej śmierci. Bliższe przyjrzenie się […]

Młodość to czas eksperymentów i okres, w którym jesteśmy bardziej otwarci na nowe doświadczenia. Tyczy się to również muzyki, a naukowcy wyjaśniają, jakie są tego przyczyny. Jak nietrudno się domyślić, chęć do poznawania nowych utworów i wykonawców zmienia się wraz z wiekiem. Takie zjawisko dotyczy w zasadzie wielu różnych dziedzin, dlatego zazwyczaj im starsi jesteśmy, […]

Po niespełna 80 latach od zatonięcia odnaleziono wrak okrętu podwodnego USS Albacore, który należał do marynarki wojennej Stanów Zjednoczonych. Gdzie dokładnie natrafiono na legendarny wrak? Jak poinformowało dowództwo Marynarki Wojennej ds. Historii i Dziedzictwa (NHHC), wrak okrętu odnalezionego u wybrzeży japońskiej wyspy Hokkaido to dokładnie USS Albacore, który zatonął na oceanie 7 listopada 1944 roku. […]

Mający około 2000 lat sarkofag został znaleziony na terenie Strefy Gazy. Uwagę zwraca świetny stan, w jakim się zachował. Co więcej, grobowiec został wyłożony ołowiem, co było na tyle drogą praktyką, że musiał być przeznaczony dla osoby o stosunkowo wysokim statusie społecznym. W tej samej okolicy znajduje się więcej grobów, które tworzyły rzymską nekropolię. Jak […]

Kaczka Spatula praeclypeata żyła w północnym regionie Morza Czarnej w plejstocenie. Skamieniałości odkryte właśnie w Ukrainie wskazują, gdzie kiedyś występowała. Spatula praeclypeata to nieznany wcześniej gatunek, który należy do rodzaju Spatula. Żył między 1,9 a 1,5 mln lat temu, w regionie Morza Czarnego, na terenach współczesnej Ukrainy. Skamieniałość została znaleziona w jaskini Taurida, w pobliżu […]

Liczący 2000 lat przedmiot znaleziony w rzymskim forcie w Northumberland w 1992 r. został ponownie oceniony przez specjalistów. Okazuje się, że była to zabawka dla dorosłych, pierwszy tego typu gadżet odkryty w świecie rzymskim. Vindolanda (co oznacza “białe pole” lub “białe wrzosowisko”) to rzymski fort położony na obrzeżach Imperium Rzymskiego w pobliżu Muru Hadriana, który […]

Po tzw. pacjencie “Berlin” i “Londyn”, trzecia osoba poddana przeszczepowi komórek macierzystych jest uznawana za wolną od wirusa HIV. Przykład pacjenta “Düsseldorf” bynajmniej nie sugeruje, że wreszcie mamy skuteczny sposób walki z HIV. Mówi nam jednak, gdzie takowego powinniśmy szukać. Na świecie żyje ok. 37 mln ludzi zakażonych wirusem HIV lub cierpiących na AIDS. Mimo […]

Hinat żyła ok. 2000 lat temu w słynnym nabatejskim mieście Hegra. Teraz twarz jednego z przodków współczesnych Saudyjczyków została odtworzona, dzięki współpracy archeologów, specjalistów od modeli komputerowych i kryminalistyki. Hinat była na tyle zamożna, że zleciła wykonanie prestiżowego grobowca dla siebie i swoich potomków, wyrzeźbionego w jednej ze skał w nekropolii otaczającej jej dom w […]

Prawdopodobnie bardzo bliskie prawdzie byłoby stwierdzenie, że czasy współczesne są dla kobiet najlepszymi w historii. Gdyby jednak cofnąć się do średniowiecza, to rzeczywistość nie byłaby równie kolorowa. O sprawie pisze Isabella Gagliardi z FMSH (Fondation Maison des Sciences de l’Homme), która podkreśla, że opisanie sylwetek średniowiecznych kobiet związanych ze światem medycyny nie należy do łatwych […]

Nieznane wcześniej formy lodu mogą występować na dwóch księżycach Jowisza: Europie oraz Ganimedesie.  Jak wynika z ustaleń zaprezentowanych na łamach Proceedings of the National Academy of Sciences, nowy lód może powstawać wyłącznie w obecności wysokiego ciśnienia oraz niskich temperatur. Jednocześnie pozostaje on stabilny, gdy ciśnienie spada. Kiedy parametry ciśnienia i temperatury zostały ustawione do wartości […]

Na granicy jądra zewnętrznego i płaszcza ziemskiego może dochodzić do nietypowego unoszenia się pewnych pierwiastków. Zaskakujące wyjaśnienie zaproponowali naukowców, którzy szukali przyczyny częstych anomalii w rozchodzeniu się fal sejsmicznych w tym obszarze wnętrza naszej planety. Czym jest ów tytułowy „śnieg”? O procesach zachodzących głęboko pod powierzchnią Ziemi dowiadujemy się jedynie z analizy rozchodzenia się fal […]

Wielki na jeden metr, liczy 166 milionów lat i zrobił je dwunożny teropod. Taki jest gigantyczny ślad jurajskiego dinozaura, który odkryto w Yorkshire w Wielkiej Brytanii. Naukowcy ujawnili, ze śladem którego dokładnie zwierzęcia mamy do czynienia. Odpowiedź nie jest taka, jakiej możemy się spodziewać. Takie odkrycia widzi się stosunkowo rzadko i bardzo one zachwycają naukowców. […]

Archeolodzy natrafili na licząca około 2400 lat toaletę. Być może nie byłoby w tym nic imponującego, gdyby nie fakt, iż miała ona opcję spłukiwania nieczystości. Fragmenty tego, co w przeszłości zapewne było toaletą, zostały znalezione na terenie prowincji Shaanxi w północno-środkowej części Chin. Archeolodzy natrafili na nie na stanowisku Yueyang, a jednym z aspektów prowadzonych […]

Archeolodzy zidentyfikowali w północno-wschodnim Meksyku pozostałości ludzkiej osady, która została założona przez prekolumbijską cywilizację Huasteków. Odkrycie to rzuca nowe światło na starożytne praktyki pogrzebowe. W stanowisku archeologicznym znanym jako El Naranjo odkryto fundamenty czterech dużych kopców ziemnych, które służyły jako miejsce pochówku, ale i codziennych zajęć. Naukowcy z Instituto Nacional de Antropología e Historia (INAH) […]

Pałac odkryty w Girsu w południowym Iraku może być najlepiej zachowaną pozostałością po Sumerach, jednej z najbardziej zaawansowanych cywilizacji w historii Ziemi. Tello to współczesna nazwa starożytnego miasta Girsu, jednego z najwcześniejszych znanych miast na świecie. Zostało zbudowane przez starożytnych Sumerów, którzy między 3500 a 2000 r. p.n.e. byli prawdziwymi innowatorami: wynaleźli pismo, wznieśli pierwsze […]

Przez lata żyłem w przeświadczeniu, że trzeba być krezusem, by w domowych warunkach uzyskać „prawdziwe” espresso rodem z rustykalnych kawiarni, gdzie parzy się je na ekspresach kosztujących więcej niż niejedno nowe auto. Sage the Barista Express Impress pokazał mi jednak, że perfekcyjne espresso możliwe jest do uzyskania także w domowych warunkach i wcale nie trzeba […]

Sępy i hieny to gatunki powszechnie znanych padlinożerców. Okazuje się, że do podobnych zachowań zdolna jest także kitanka lisia. Padlinożercy (nekrofagi) są ważnym ogniwem łańcucha pokarmowego, umożliwiając obieg materii w przyrodzie. Działają jak “czyściciele” ekosystemów, pomagając usuwać zwłoki zwierząt (a z nimi często patogeny) z krajobrazów. Zespół naukowców z Uniwersytetu Nowej Południowej Walii i Uniwersytetu […]