Kosmiczny Teleskop Jamesa Webba (JWST) po raz kolejny przesunął granice naszej wiedzy o Wszechświecie. Naukowcy ogłosili właśnie odkrycie najodleglejszej galaktyki, jaką kiedykolwiek zaobserwowano. Światło z tego obiektu wyruszyło w drogę zaledwie 280 milionów lat po Wielkim Wybuchu — czyli ponad 13,4 miliarda lat temu. To przełomowe osiągnięcie dostarcza kluczowych informacji o najwcześniejszych etapach formowania się […]

Choć ewolucja kojarzy się z procesem rozciągniętym na miliony lat, nowe badania pokazują, że zmiany w naszym DNA zachodzą znacznie szybciej – nawet z pokolenia na pokolenie. To może zmienić podstawowe prawa genetyki. Zespół badaczy z University of Utah Health, University of Washington oraz firmy PacBio opublikował w Nature przełomową pracę, w której udało się […]

Czy jeden z fundamentów teorii o pochodzeniu życia właśnie runął? Nowe badania ujawniają, że klasyczna reakcja chemiczna, uznawana przez dekady za źródło kluczowego składnika RNA, może w rzeczywistości nie mieć z nim nic wspólnego. Od 1861 roku chemicy wierzyli, że reakcja formozowa – proces, w którym cząsteczki formaldehydu łączą się w coraz większe struktury – […]

Wykopaliska archeologiczne doprowadziły do ujawnienia wyjątkowo cennych dowodów pozwalających na lepsze zrozumienie rytuałów odprawianych na terenie Afryki nawet 4000 lat temu. Autorzy badań w tej sprawie podkreślają, że zgromadzone informacje pozwolą lepiej zrozumieć okoliczności, w jakich rozwijała się tamtejsza cywilizacja. Arenę działań archeologów stanowił Tanger, który znajduje się niedaleko Cieśniny Gibraltarskiej, leżąc po stronie afrykańskiej. […]

Polscy archeolodzy wzięli udział w wykopaliskach, które odsłoniły szczątki liczące niemal tysiąc lat. Znalezione na terenie Peru, zostały poddane szczegółowym ekspertyzom. To właśnie one ujawniły prawdę na temat przeszłości zmarłych. Przedstawiciele Instytutu Archeologii Uniwersytetu Wrocławskiego weszli w skład zespołu zajmującego się eksploracją stanowiska El Curaca. Znajduje się ono na południu kraju, w dolinie rzeki Atico. […]

Polscy naukowcy weszli w skład zespołu z CERN (Europejska Organizacja Badań Jądrowych), a ich udział w prowadzonych badaniach był zdecydowanie więcej, niż tylko symboliczny. Nasi rodacy pomogli bowiem w przeprowadzeniu przełomowych pomiarów wykorzystujących element zwykle stosowany w… smartfonach. Zespół zajmujący się tą sprawą, AEgIS, prowadził badania poświęcone anihiliacji, czyli zjawisku, w ramach którego dochodzi do […]

Tytan, największy księżyc Saturna, to jeden z najbardziej fascynujących obiektów Układu Słonecznego. Jest to bowiem nie tylko największy księżyc Saturna, ale także jedyny obiekt poza Ziemią, na którym znajdują się naturalne jeziora, rzeki i morza (choć wypełnione ciekłymi węglowodorami, a nie wodą) oraz jedyny księżyc otoczony gęstą atmosferą. To właśnie ona, atmosfera Tytana, zaskoczyła ostatnio […]

Reakcja drzew na aktywność wulkanów to sama w sobie bardzo ciekawa informacja, a co dopiero powiedzieć w sytuacji, gdy da się ją dostrzec z orbity okołoziemskiej? Taki właśnie scenariusz opisują naukowcy związani z NASA oraz Smithsonian Institution, którzy wyjaśniają, że dostrzegli coś niespodziewanego. Być może najistotniejszy w całej sprawie pozostaje fakt, że tego typu detekcje można […]

Pół wieku temu na terenie Włoch znaleziono ludzkie szczątki. Ich datowanie sięgało jednak znacznie dalszej przeszłości, ponieważ mężczyzna, po którym do czasów współczesnych pozostały jedynie fragmenty szkieletu, zamieszkiwał ten region około 17 000 lat temu. Ale prawdziwe zaskoczenie nastąpiło dopiero niedawno, gdy archeolodzy zwrócili uwagę na pewien bardzo istotny szczegół. Prowadzone przez nich badania miały […]

Kiedy agencje kosmiczne wysyłają sondy, których celem jest lądowanie na powierzchni innych ciał niebieskich niż Ziemia, ogromną wagę przywiązuje się do tego, aby na powierzchni sondy nie było żadnych mikroorganizmów, które mogłyby przypadkiem trafić na powierzchnię danego ciała niebieskiego i je zanieczyścić materiałem biologicznych pochodzenia ziemskiego. Jak się jednak okazuje, to trudniejsze niż mogłoby się […]

Kiedy spoglądamy w nocne, rozgwieżdżone niebo mamy wrażenie, że jest ono bardzo niezmienne. Jak by nie patrzeć, w ciągu naszego życia gwiazdy — choć w rzeczywistości stale pozostają w ruchu — nie zmieniają swojego położenia względem siebie w sposób niezauważalny dla ludzkiego oka. To jednak tylko pozory. Astronomowie doskonale wiedzą, że w przestrzeni kosmicznej co […]

Odnalezienie choćby pojedynczego wraku to historia, która może trafić na pierwsze strony gazet. A co dopiero mają powiedzieć robotnicy, którzy w czasie prac mających na celu utworzenie tunelu w szwedzkim Varberg dotarli do pozostałości aż sześciu statków? Szczególnie zagadkowy okazał się jeden z nich.  Te istne kapsuły czasu mogą przetransportować badaczy do poprzednich stuleci. Datowanie […]

Sektor odnawialnych źródeł energii to jeden z najdynamiczniej rozwijających się sektorów gospodarki. Z jednej strony wszędzie wokół powstają nowe instalacje, a z drugiej strony naukowcy bezustannie starają się tworzyć i testować nowe materiały, które mogłyby obniżyć koszty, zwiększyć trwałość oraz zwiększyć wydajność nowych instalacji. Jak się okazuje, teraz naukowcom udało się po raz pierwszy w […]

Miłośnicy obserwacji nocnego nieba zawsze korzystają, gdy w otoczeniu Ziemi dochodzi do interakcji obłoków plazmy wyrzuconych ze Słońca z polem magnetycznym naszej planety. Jak by nie patrzeć, burze geomagnetyczne powodują powstawanie niezwykle urodziwej zorzy polarnej. Kiedy jednak na niebie pojawiają się dwa spektakularne zjawiska jednocześnie, to mamy do czynienia z prawdziwą ucztą. Do właśnie takiej […]

Cykle funkcjonowania naszej gwiazdy sprawiają, że w średnio 11-letnich okresach cechuje się ona relatywnie niską, bądź wręcz przeciwnie: bardzo wysoką aktywnością. Poprzednie tzw. maksimum słoneczne najprawdopodobniej osiągnęło szczyt w ubiegłym roku, a zanim to nastąpiło, Słońce zdołało przypomnieć o swojej obecności w wyjątkowo oryginalny sposób. Poświęconymi mu badaniami zajęli się przedstawiciele Uniwersytetu Kiusiu, którzy piszą […]

Mumifikacja kojarzy się przede wszystkim ze starożytnym Egiptem, lecz taka metoda konserwacji szczątków nie była zarezerwowana wyłącznie dla tej części świata. Co więcej, nie musiała być celowa, ponieważ może występować również w naturalnych okolicznościach, o ile zostanie zapewniona odpowiednia temperatura i wilgotność. W przypadku mumii znalezionych na terenie Ameryki Południowej uwagę archeologów zwrócił jednak inny […]

Nie ma wątpliwości, że czarne dziury to wciąż jedne z najbardziej fascynujących i tajemniczych obiektów we wszechświecie. Nasza obecna wiedza na ich temat wskazuje, że to się nigdy nie zmieni, bowiem nie będziemy w stanie nigdy dowiedzieć się, co znajduje się wewnątrz czarnej dziury. Możemy oczywiście spekulować, ale naszych wniosków nigdy nie będziemy w stanie […]

Od ponad pół wieku ludzkość nasłuchuje przestrzeni kosmicznej na każdy możliwy sposób w nadziei na to, że uda jej się usłyszeć sygnały wyemitowane przez przedstawicieli innych cywilizacji. Nie ma w tych wysiłkach nic dziwnego. Jeżeli weźmiemy pod uwagę fakt, że w naszej galaktyce może istnieć nawet bilion planet, a takich galaktyk jak nasza są we […]

Dość oczywistym jest, że południe Starego Kontynentu doświadcza zdecydowanie większych ilości promieniowania słonecznego, niż północ. Ale nie jest to żelazną zasadą, o czym mogli przekonać się mieszkańcy obu tych regionów w minionych tygodniach. Tak wynika z danych dostarczonych przez firmę Solcast. Opublikowany raport pokazuje, jak nietypowo kształtowały się poziomy tzw. irradiancji, czyli wskaźnika określającego ilość […]

Ewolucja życia na Ziemi trwa od tak dawna i okazuje się na tyle skomplikowana, że nie dziwią pewne luki, z wypełnianiem których zmagają się naukowcy. W świetle najnowszych ustaleń – powiązanych z odległym przodkiem człowieka – historia ludzkości może zostać przesunięta o nawet 40 milionów lat. Wszystko za sprawą odcisków stóp znalezionych na terenie Australii. […]

Słońce jest jedyną gwiazdą, którą ludzkość jest w stanie obserwować z bliska, badać jej powierzchnię oraz atmosferę. Mimo tego wciąż jeszcze wiele o Słońcu nie wiemy. Nasza gwiazda dzienna bezustannie emituje ze swojej atmosfery strumień wysokoenergetycznych cząstek, które oddalając się od Słońca w każdym kierunku, wypełniają cały Układ Słoneczny. Badacze od dekad starają się zrozumieć […]

Na przestrzeni ostatnich kilku lat wielokrotnie pojawiały się informacje wskazujące na to, że wskutek zachodzących aktualnie na Ziemi zmian klimatycznych, prądy oceaniczne zaczynają słabnąć. Zważając na to, że to właśnie prądy oceaniczne odpowiadają za łagodny klimat na północnej półkuli Ziemi, informacje takie były bardzo niepokojące. Badacze zaczęli zatem zastanawiać się, do czego może doprowadzić zanik […]

Datowanie różnego rodzaju próbek stanowi ogromne wyzwanie dla naukowców, ale jednocześnie jest źródłem cennych informacji. Przedstawiciele Chińskiego Uniwersytetu Nauki i Technologii postanowili skupić się na próbkach kryptonu-81, czyli izotopu spotykanego w lodowych rdzeniach wycinanych z Antarktydy. Tym sposobem udało im się dojść do interesujących wniosków. Zastosowana metoda, znana jako All-Optical Atom Trap Trace Analysis, została […]

Wygląda jak kryształ, rośnie jak kryształ, ale jego wnętrze skrywa pustkę. Zangenit, nowa, dotąd niespotykana struktura, nie tylko burzy nasze rozumienie krystalizacji, ale otwiera też drogę do materiałów przyszłości: lekkich, porowatych, precyzyjnie projektowanych w mikroskali. Od cukru po diamenty – większość z nas postrzega kryształy jako uporządkowane, gęste i piękne struktury powstające według precyzyjnych, atomowych […]