W sierpniu 2024 roku w pobliżu naszej planety przeleciała europejska sonda JUICE zmierzająca do Jowisza. Głównym celem tego przelotu było wykorzystanie przyciągania grawitacyjnego układu Ziemia-Księżyc do zmiany trajektorii lotu tak, aby sonda mogła zbliżyć się do Wenus i wykorzystać ją jako trampolinę, która wystrzeli ją w kierunku Jowisza. Korzystając z okazji, naukowcy postanowili w pobliżu […]

Miliony lat temu rozpoczął się proces rozpuszczania wapiennych skał przez wodę deszczową. Doprowadziło to do powstania jaskini Vari, która w pewnym momencie zaczęła być wykorzystywana w formie sanktuarium. Archeolodzy wciąż poznają jego sekrety. Chodzi o system jaskiniowy zlokalizowany w Attyce, w środkowo-wschodniej Grecji. Jego nazwa wynika z faktu, że znajduje się niedaleko miasta Vari. Na […]

Wykopaliska prowadzone na terenie Turcji umożliwiły archeologom dotarcie do podziemnych obiektów. Dawniej były one częścią sieci akweduktów, które dostarczały wodę do ważnego lokalnego ośrodka. Badacze sądzą, iż objęte ich działaniami struktury mają około dwóch tysięcy lat. Udało się je odnaleźć na terenie niewielkiego miasta Kemerhisar mieszczącego się niedaleko granicy z Syrią. Tamtejsze stanowisko archeologiczne było […]

Do sensacyjnego odkrycia doszło w okolicach Łomianek Dolnych. Położona w województwie mazowieckim wieś, zlokalizowana niedaleko Warszawy, stała się w ostatnim czasie obiektem zainteresowania archeologów. Właśnie tam, w wodach Wisły, zidentyfikowano pozostałości łodzi, której pochodzenie sięga co najmniej potopu szwedzkiego. Mówimy więc o obiekcie mającym około czterystu lat. Niestety, ze względu na niesprzyjające warunki badacze muszą […]

Jednym z najciekawszych obiektów nocnego nieba w najbliższych dwóch tygodniach z pewnością będzie kometa Tsuchinshan-ATLAS, która właśnie minęła Słońce i wkrótce zbliży się do Ziemi. Naukowcy śledzą ten obiekt od momentu jej odkrycia w kwietniu 2023 roku. Nigdy nie wiadomo bowiem, kiedy pojawi się nowa kometa, która będzie miała szansę stać się widoczna na nocnym […]

Lizbona była w tym roku całkiem ciekawą lokalizacją dla pasjonatów archeologii. Kilka miesięcy temu znaleziono w tym mieście pozostałości stoczni, która powstała w czasach starożytnych i mogła pozostawać w użyciu przez kilkanaście stuleci. Teraz z kolei pojawiły się doniesienia o odkryciu tam ruin pewnej świątyni. Rzymianie pojawili się na Półwyspie Iberyjskim w 218 roku p.n.e. […]

Praca w polu może mieć zaskakująco dużo wspólnego z działalnością archeologów prowadzących wykopaliska. Przekonał się o tym pewien turecki rolnik, który przypadkowo odnalazł mozaikę o powierzchni około 84 metrów kwadratowych. Oznacza to, że w przeszłości – w okresie rzymskim bądź bizantyskim – pokrywała ona sporych rozmiarów podłogę. Położone we wschodniej Anatolii stanowisko, którego eksploracją zajmują […]

Bitwa pod Manizkertem zaangażowała kilkadziesiąt tysięcy żołnierzy, którzy starli się w okolicach fortecy Manizkert na terenie Armenii. Miała miejsce w 1071 roku, a ponad 950 lat później archeolodzy dotarli do bardzo istotnych dowodów z nią związanych. Po jednej stronie stanęły wtedy oddziały podlegającego Romanowi Diogenesowi, cesarzowi bizantyjskiemu. Po drugiej znalazły się natomiast wojska służące Alp […]

W miniony weekend SpaceX wyniósł na orbitę dwóch astronautów, którzy wkrótce rozpoczną swoją półroczną misję na pokładzie Międzynarodowej Stacji Kosmicznej. Sam statek wraz z załogą został wyniesiony na orbitę zgodnie z planem. Podczas powrotu drugiego stopnia rakiety na Ziemię pojawiły się jednak nieprzewidziane problemy. Nie czekając na decyzję władz, firma Elona Muska postanowiła sama uziemić […]

Jedzenie z wykorzystaniem pałeczek nie należy może do łatwych kwestii – szczególnie w naszej kulturze. Ostatnie badania pokazują, że w pewnym regionach ludzie korzystają z nich od tysięcy lat. Najnowsze ustalenia w tej sprawie pokazują, że to technologia, która od dawna pozostaje niemal niezmienna. To za sprawą wykopalisk prowadzonych w Syczuanie. Właśnie tam archeolodzy dotarli […]

Kilkadziesiąt szkieletów pochodzących z epoki wikingów zostało znalezionych na terenie Danii. Uwagę archeologów zwrócił nie tylko świetny stan ich zachowania, ale również fakt, że szczątkom towarzyszyły artefakty pochodzące spoza granic tego kraju. Datowanie kości wskazuje na ich pochodzenie z IX i X wieku. Łącznie mowa o około pięćdziesięciu szkieletach. Za ich wydobyciem stoją przedstawiciele Muzeum […]

We francuskiej jaskini doszło do odnalezienia potencjalnie rewolucyjnych dowodów odnoszących się do przeszłości hominidów. Nie chodzi o nasz gatunek, lecz neandertalczyków. Zagadka dotycząca ich zniknięcia od dawna zastanawiała naukowców, dlatego każda poszlaka w tej sprawie jest na wagę złota. Cała historia rozpoczęła się w 2015 roku, kiedy to w dolinie Rodanu znaleziono pięć zębów. Nie […]

Kiedy ludzkość zaczęła wysyłać sondy w przestrzeń kosmiczną, naukowcy mieli świadomość, że jesteśmy w stanie wysłać aparaty w dowolny rejon Układu Słonecznego, ale zasadniczo z obecną technologią nigdzie dalej nie polecimy. Wynika to z faktu, że po opuszczeniu naszego układu planetarnego, odległości do kolejnych obiektów rosną niepomiernie. O ile do Plutona z Ziemi jesteśmy w […]

Sanxingdui to stanowisko, które regularnie dostarcza interesujących informacji na temat przeszłości naszego gatunku. Zlokalizowane w południowo-zachodnich Chinach, zapewniło niedawno archeologom dostęp do artefaktów pochodzących z dawnych epok. Łącznie mowa o ponad 10 000 przedmiotów, które zostały wykonane ze złota i brązu. Zostały one całkiem skutecznie ukryte, ponieważ z wierzchu pokrywały je kości słoniowe. Same skarby […]

Pozostałości co najmniej dwóch różnych budowli padły łupem archeologów prowadzących badania na terenie North Yorkshire w Anglii. Uczestnicy tamtejszych wykopalisk twierdzą, że chodzi o ruiny wywodzące się z czasów średniowiecza. Arenę działań naukowców stanowiła wieś Huttons Ambo. Poprzednie wykopaliska, przeprowadzone w ubiegłym roku, odsłoniły tam między innymi ceramikę datowaną na okres rzymski oraz średniowieczny. Poza […]

Dzięki Kosmicznemu Teleskopowi Jamesa Webba naukowcy mogą w końcu zaglądać w najdalsze rejony obserwowalnego wszechświata. W ten sposób jesteśmy w stanie na własne oczy zobaczyć, jak wyglądał wszechświat tuż po Wielkim Wybuchu, od którego wszystko się zaczęło. Astronomowie od dawna spodziewali się, że wczesny wszechświat będzie skrywał wiele nietypowych tajemnic. Teraz naukowcy opisali jedną z […]

Działania archeologów, które miały miejsce na terenach dzisiejszego Peru, doprowadziły do odnalezienia sali tronowej. Ponad tysiąc lat temu nie zasiadał w niej jednak władca, lecz pewna władczyni. Potwierdzają to dowody znalezione na stanowisku Mochica w Pañamarca w dolinie Nepeña. Zlokalizowane na północnym wybrzeżu Peru stanowi miejsce istnienia sali tronowej zawierającej wskazówki dotyczące dawnych przywódców miejscowych […]

360 000 kilometrów od Ziemi znajduje się pozornie nieprzyjazna dla życia, całkowicie pozbawiona atmosfery i wody sucha skała, będąca jedynym naturalnym satelitą Ziemi. Teraz jednak okazuje się, że nie wszystkie powyższe informacje są prawdziwe. Zważając na to, że zarówno amerykańska, jak i chińska agencja kosmiczna planują wysłać ludzi na powierzchnię Księżyca, a w najbliższej dekadzie […]

W świecie zmagającym się ze zmianami klimatycznymi, jednym z najważniejszych zadań stojących przed naukowcami jest jak najszybsze zredukowanie emisji gazów cieplarnianych do zera. W tym celu konieczne jest odejście od spalania paliw kopalnych i jak najszybsze przejście na odnawialne, zeroemisyjne źródła energii. Na przestrzeni ostatnich dziesięciu lat turbiny wiatrowe i farmy słoneczne stały się powszechnym […]

Badania poświęcone megalitycznej nekropolii znanej jako Panoría doprowadziły do identyfikacji licznych szczątków ludzkich. Kiedy naukowcy zwrócili uwagę na płeć zmarłych, stało się jasne, że kobiet było tam zdecydowanie więcej. W ogólnej populacji ich przewaga była dwukrotna, choć na przykład wśród nieletnich różnica okazywała się aż dziesięciokrotna. Przedstawiciele Uniwersytetu w Tybindze oraz Uniwersytetu w Granadzie zaprezentowali […]

Sonda Solar Orbiter dostarczyła iście fascynujących obrazów. Udostępnione przez Europejską Agencję Kosmiczną materiały są poświęcone turbulencjom plazmy na Słońcu. A w zasadzie w obrębie atmosfery naszej gwiazdy. Poza samym nagraniem możemy też zapoznać się z wynikami badań na ten temat. Poświęcona im publikacja trafiła na łamy The Astrophysical Journal Letters. Badania na temat Słońca oraz […]

Poza Słońcem Księżyc jest jedynym ciałem niebieskim, który na niebie widzimy jako dużą tarczę, a nie punkt świetlny. Nic dziwnego, wszak jest to jedyny naturalny satelita naszej planety, który znajduje się zaledwie 360 000 kilometrów od nas. Wciąż jednak niewiele wiemy o jego pochodzeniu. Obecnie przyjmuje się, że Księżyc powstał jakieś 60 milionów lat po […]

Wykopaliska prowadzone na terenie grodu w Czermnie odsłoniły szczątki trzech osób. Według archeologów są to szkielety ludzi, którzy zginęli w czasie XIII-wiecznego najazdu Mongołów na Polskę. Te zdecydowanie nie pokojowe wizyty stepowych ludów w naszym kraju miały druzgocący wpływ na wszystko, co Mongołowie napotkali na swojej drodze. Łącznie wyróżnia się trzy osobne najazdy. Pierwszy miał […]

Choć naukowcy bezustannie sięgają coraz dalej w przestrzeń kosmiczną, odkrywając po drodze nowe planety, gwiazdy, czarne dziury i galaktyki, to wciąż jeszcze nie wiemy wiele nawet o naszym bezpośrednim otoczeniu. Intuicyjnie wiemy, jak się zachowuje materia w typowym dla powierzchni Ziemi otoczeniu, w osiągalnych zwyczajowo temperaturach i ciśnieniach. Wszystko jednak, co zbliża się do ekstremalnych […]