Na co dzień możemy tego nie odczuwać, ale bezpośrednie otoczenie Ziemi na przestrzeni ostatnich kilku lat uległo diametralnej zmianie. Jeszcze dziesięć lat temu w kierunku orbity leciały tylko i wyłącznie rakiety jednorazowego użytku, a na orbicie znajdowało się jedynie około 2000 satelitów. W dużej mierze dzięki SpaceX te dwie zmienne zmieniły się o 180 stopni. […]

Naukowcy opracowali katalizator, który może być przełomem w walce ze zmianami klimatu. Wykorzystuje on maleńkie kawałki miedzy znanej z nanoklastrów do przekształcania dwutlenku węgla w metan, czystsze źródło energii. Naukowcy z McGill University opracowali metodę przekształcania dwóch najbardziej szkodliwych gazów cieplarnianych w cenne substancje chemiczne przy użyciu światła słonecznego. To przełomowe odkrycie może zarówno rozwiązać […]

Miłośnicy astronomii oraz zawodowi astronomowie wsparci przez algorytmy sztucznej inteligencji dokonali niezwykłego odkrycia. TIC 290061484 to naprawdę unikalny kompaktowy układ trzech gwiazd, który został zauważony dzięki migotaniu światła w danych z teleskopu kosmicznego TESS. Odkrycie jest przełomowe ze względu na samą konfigurację układu trzech gwiazd. TIC 290061484 to układ, w którym mamy do czynienia z […]

Podczas przelotu obok Merkurego w czerwcu 2023 r. sonda BepiColombo wykorzystała te kilkadziesiąt minut w pobliżu planety na zbadanie jej pola magnetycznego. Już te chwilowe pomiary pozwoliły jej ustalić, że jest tam wiele do badania. Te wstępne pomiary dają wgląd w tajemnice, które sonda zbada dokładnie dopiero po wejściu na orbitę Merkurego w 2026 r. […]

Wykopaliska prowadzone wewnątrz ruin bazyliki na wzgórzu Ayasuluk na terenie prowincji Izmir doprowadziły ich uczestników do naprawdę zadziwiających wniosków. Ci, choć zakładali, że mają do czynienia ze szczątkami rzymskiego gladiatora, w rzeczywistości dotarli do kości pochodzących od znacznie liczniejszej grupy. Według uczestników ekspedycji, będących przedstawicielami Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi, w grobowcu miał spoczywać człowiek o […]

Przy obecnej, rekordowej liczbie ludności Ziemi, każdego dnia umiera średnio 170 tysięcy osób. Niemal pięćset lat temu doszło jednak do katastrofy, która pochłonęła życia nawet 830 tysięcy ludzi. Nie bez powodu naukowcy określają ten dzień mianem najtragiczniejszego w historii naszego gatunku. Ale żeby zrozumieć, co dokładnie się wydarzyło, musimy przenieść się do 23 stycznia 1556 […]

Indiana Jones to postać fikcyjna, ale zarazem odpowiedzialna za to, jak wielu z nas w młodości mogło wyobrażać sobie szalone życie archeologów. Jak pokazuje historia pewnego Brytyjczyka, w filmowych perypetiach słynnego zawadiaki znajdowało się nieco prawdy. Bohaterem tych wydarzeń był George Ridgway. To właśnie on we wrześniu 2019 roku dotarł do skarbu w postaci rzymskich […]

Po raz pierwszy w historii naukowcy mieli możliwość wykonywania niemal codzienne pomiary globalnego koronalnego pola magnetycznego Słońca, obszaru, który wcześniej obserwowano tylko nieregularnie. Dzięki temu w zupełnie nowy sposób będzie można badać procesy napędzające burze słoneczne, które mogą prowadzić do zakłóceń w pracy satelitów, systemów komunikacji, a nawet sieci energetycznych na powierzchni Ziemi. Odkrycia, zebrane […]

W całym sektorze kosmicznym nie ma chyba osoby, która twierdziłaby, że SpaceX nie zrewolucjonizował branży wynoszenia ładunków i ludzi z powierzchni Ziemi na orbitę. Przed Falconem 9 każda wystrzeliwana w kosmos rakieta była produktem jednorazowego użytku. Falcon 9 zmienił ten paradygmat, dzięki czemu żyjemy w świecie, w którym jedna rakieta jest w stanie wynieść ładunek […]

Komora grobowa zlokalizowana na głębokości około piętnastu metrów okazała się zawierać dwie bogato zdobione trumny. Dotarli do nich przedstawiciele uczelni w Berlinie oraz Sauhadżu.  Niedawno tamtejsi archeolodzy podzielili się ustaleniami na temat dokonanych odkryć. Miały one miejsce na terenie Asjut, miasta położonego w dorzeczu Nilu, mającego liczącą tysiące lat historię. Jak wykazały badania poświęcone znalezionym […]

Statek widmo – takim mianem archeolodzy określali amerykańskiego niszczyciela USS Stewart. Zaginiony w 1945 roku, stanowił obiekt poszukiwań prowadzonych przez wiele lat. Wreszcie doszło do przełomu w tej sprawie. Niszczyciel typu Clemson powstał w 1919 roku, a w kolejnym został zwodowany. Pozostawał w użyciu zarówno w okresie międzywojennym, jak i w czasie drugiej wojny światowej. […]

Zwykle kiedy astronomowie i miłośnicy nieba zobaczą nową kometę zbliżającą się do Słońca, pojawiają się prognozy tego, czy przetrwa przelot przez peryhelium swojej orbity, a jeżeli tak, to czy będzie widoczna gołym okiem na nocnym niebie. Choć często prognozy są obiecujące, to ostatecznie kończy się to dużym rozczarowaniem. Czy teraz będzie tak samo? Kometa C/2023 […]

Izotopy wodoru są niezbędne dla medycyny i zrównoważonej energii, ale ich separacja do tej pory była nieefektywna i kosztowna. Wkrótce może się to zmienić dzięki nowej metodzie wykorzystującej struktury metaloorganiczne. Najlżejszy ze wszystkich pierwiastków – wodór – jest bardzo pożądany ze względu na jego obiecującą rolę jako zrównoważonego zasobu w transformacji energetycznej. Zespół z Universität […]

Na co dzień żyjemy w swojego rodzaju ułudzie. Jako gatunek doskonale orientujemy się w tej części rzeczywistości, która pozwala nam przetrwać. Nasze uszy słyszą pewien zakres dźwięków, oczy widzą pewien zakres promieniowania elektromagnetycznego itd. Wystarczy jednak, abyśmy za pomocą eksperymentów przenieśli się do zupełnie innego zakresu, niedostępnego dla nas w życiu codziennym, a rzeczywistość staje […]

W skali długości ludzkiego życia możemy odnieść wrażenie, że Ziemia zasadniczo się nie zmienia. Kontynenty wyglądają dokładnie tak samo pod koniec naszego życia, jak na jego początku. Nie jesteśmy nawet w stanie zauważyć, że pozostają one w bezustannym ruchu. Okazuje się jednak, że w skali geologicznej sytuacja wygląda zupełnie inaczej i konsekwencje zachodzących zmian mogą […]

Około 2700 lat liczy kolekcja artefaktów znaleziona w czasie wykopalisk prowadzonych w północno-zachodnich Węgrzech. Chodzi o ponad sześćdziesiąt przedmiotów, które zostały wykonane z brązu i żelaza. Międzynarodowa współpraca, w którą zaangażowali się zarówno miejscowi archeolodzy, jak i eksperci z Niemiec czy Czech, doprowadziła do wielkiego sukcesu. Ten nastąpił w czasie badań zorganizowanych w górach Bukowych. […]

Cały świat zamarł w bezruchu, kiedy 20 lipca 1969 roku lądownik Apollo 11 dotknął powierzchni Księżyca. “To mały krok dla człowieka, ale wielki skok dla ludzkości” – powiedział Neil Armstrong, stawiając pierwszy krok na Srebrnym Globie. Loty w kosmos rozpaliły ludzką wyobraźnię, przesuwając granice tego, co wydaje się niemożliwe. Dokonała tego Amerykańska Narodowa Agencja Aeronautyki […]

Jezioro Michigan jest uznawane za piąte pod względem powierzchni jezioro na Ziemi. Poszukiwania prowadzone w jego głębinach wykazały, że znajduje się tam pewien wrak. Holownik parowy o drewnianej konstrukcji, znany jako John Evenson, został zbudowany w 1884 roku. W czerwcu 1895 roku doszło natomiast do jego zatonięcia. Od tego momentu minęło niemal 130 lat, ale […]

Badając utlenianie grafitu naukowcy odkryli nowe reakcje chemiczne, których poszukiwano od ponad 50 lat. Mieli w tym swój udział także polscy uczeni. Szybkie strukturalne migawki uchwyciły, jak grafit przekształca się w tlenek grafitu podczas elektrochemicznego utleniania, ujawniając pośrednie struktury, które pojawiają się i znikają z czasem. Naukowcy z Umeå University opisują to jako nowy typ […]

Kosmiczny Teleskop Jamesa Webba (JWST) dokonał właśnie kolejnego zaskakującego i przełomowego odkrycia. Tym razem jednak nie dotyczy ono najdalszych zakątków wszechświata, a jedynie najdalszych zakątków Układu Słonecznego. Astronomowie korzystający z teleskopu zidentyfikowali bowiem dwutlenek węgla oraz nadtlenek wodoru na powierzchni Charona, lodowego księżyca Plutona. Odkrycie to rzuca zupełnie nowe światło na pochodzenie tego nietypowego obiektu. […]

W sierpniu 2024 roku w pobliżu naszej planety przeleciała europejska sonda JUICE zmierzająca do Jowisza. Głównym celem tego przelotu było wykorzystanie przyciągania grawitacyjnego układu Ziemia-Księżyc do zmiany trajektorii lotu tak, aby sonda mogła zbliżyć się do Wenus i wykorzystać ją jako trampolinę, która wystrzeli ją w kierunku Jowisza. Korzystając z okazji, naukowcy postanowili w pobliżu […]

Miliony lat temu rozpoczął się proces rozpuszczania wapiennych skał przez wodę deszczową. Doprowadziło to do powstania jaskini Vari, która w pewnym momencie zaczęła być wykorzystywana w formie sanktuarium. Archeolodzy wciąż poznają jego sekrety. Chodzi o system jaskiniowy zlokalizowany w Attyce, w środkowo-wschodniej Grecji. Jego nazwa wynika z faktu, że znajduje się niedaleko miasta Vari. Na […]

Wykopaliska prowadzone na terenie Turcji umożliwiły archeologom dotarcie do podziemnych obiektów. Dawniej były one częścią sieci akweduktów, które dostarczały wodę do ważnego lokalnego ośrodka. Badacze sądzą, iż objęte ich działaniami struktury mają około dwóch tysięcy lat. Udało się je odnaleźć na terenie niewielkiego miasta Kemerhisar mieszczącego się niedaleko granicy z Syrią. Tamtejsze stanowisko archeologiczne było […]

Do sensacyjnego odkrycia doszło w okolicach Łomianek Dolnych. Położona w województwie mazowieckim wieś, zlokalizowana niedaleko Warszawy, stała się w ostatnim czasie obiektem zainteresowania archeologów. Właśnie tam, w wodach Wisły, zidentyfikowano pozostałości łodzi, której pochodzenie sięga co najmniej potopu szwedzkiego. Mówimy więc o obiekcie mającym około czterystu lat. Niestety, ze względu na niesprzyjające warunki badacze muszą […]