Telekomunikacja to pojęcie odnoszące się do transmisji informacji na odległość, dlatego nie dziwne, że kojarzy się ono z czasami współczesnymi. Historia pokazuje jednak, że mieszkańcy starożytnej Grecji dysponowali naprawdę niezwykłą technologią.  O co dokładnie chodzi? O hydrauliczny telegraf, którego pomysłodawcą był Eneasz Taktyk, grecki pisarz urodzony w IV wieku p.n.e. Na temat jego postaci wiadomo […]

Trylobity są wymarłą grupą stawonogów, która intryguje zarówno ekspertów, jak i amatorów paleontologii. Dominowały w erze paleozoiku i wymarły 250 milionów lat temu. Mamy tysiące ich skamieniałości. Wydaje się, że wiemy o nich niemal wszystko. A jednak jest inaczej. Skamieniałe szczątki z Tajlandii rzucają nowe światło na ewolucję tych bezkręgowców. Dlaczego? Ponieważ znaleziono je w […]

Archeologia jest nauką, którą interesują się tak profesjonaliści, jak i również amatorzy. Któż z nas nie lubił dowiadywać się w dzieciństwie o sekretach egipskich piramid czy historii osady w Biskupinie? Przyjrzyjmy się zatem kilku najciekawszym zagadkom archeologii, wybranym oczywiście subiektywnie, ponieważ każdego miłośnika tej nauki może przecież interesować co innego. Zanim jednak przyjrzymy się konkretnym […]

Dzięki dostępowi do zaawansowanych technologii naukowcy mogą wykrywać różnego rodzaju emisje docierające do naszej planety. Czasami daje to początek wielkim zagadkom. Jedna z takowych jest powiązana z bardzo silnym promieniowaniem kosmicznym, które dotarło niedawno w nasze okolice. Mowa o strumieniu mającym ponad 240 eksa-elektronowoltów energii, który pod tym względem ustępuje tylko jednej detekcji, dokonanej w […]

Pierwsza część kultowej serii „Park Jurajski” pojawiła się w kinach 30 lat temu. Amerykańska superprodukcja przykuła uwagę całego świata, w tym również naukowego. Głównie dlatego, że pokazano w filmie zaskakującą metodę odzyskiwania DNA dinozaurów, która pomogła w przywróceniu mezozoicznych gadów do życia. Nie jest ona wcale tak bardzo wyssana z palca. Jak wyglądają dzisiejsze poszukiwania […]

Wojny towarzyszą naszemu gatunkowi od zarania dziejów, a przecież w walkach przydaje się broń, którą trzeba gdzieś produkować. Idąc tym tropem, archeolodzy natknęli się na dowody istnienia wyjątkowo starej fabryki. Takowa miałaby istnieć już w chalkolicie, zwanym również epoką miedzi. Naukowcy szacują, że stanowisko, a w zasadzie stanowiska znalezione na terenie Izraela, pochodzą sprzed około […]

Na Wyspach Salomona żyją gigantyczne szczury, które podobno potrafią rozłupywać kokosy. Odkryliśmy je dopiero w 2017 r., ale aż do teraz musieliśmy czekać na pierwsze zdjęcie tych gryzoni. Mieszkańcy Wysp Salomona od dawna opowiadają historie o ogromnych szczurach biegających po drzewach, a nawet twierdzono, że za pomocą dużych zębów potrafią rozłupywać orzechy kokosowe. Istnienie takich […]

Komety są jednymi z najbardziej fascynujących obiektów pojawiających się na nocnym niebie. Wynika to z tego, że zazwyczaj ciężko jest przewidzieć, kiedy się one pojawią i kiedy — jeżeli w ogóle — do nas powrócą. Nic zatem dziwnego, że astronomowie starają się szczegółowo obserwować każdą kometę, którą uda się na niebie dostrzec. Od kilku miesięcy […]

Astronomowie mniej więcej wiedzą, jakie procesy doprowadziły do powstania planet skalistych oraz gazowych olbrzymów w Układzie Słonecznym. Odkąd jednak trzy dekady temu rozpoczęła się era odkrywania planet krążących wokół innych gwiazd, okazało się, że we wszechświecie istnieje znacznie więcej typów planet, które po prostu nie mają swoich odpowiedników w naszym układzie planetarnym. Okazało się na […]

Obsydian to efektownie wyglądająca, choć niespecjalnie trudna do znalezienia skała, powstająca dzięki aktywności wulkanicznej. Pokłady takowej zlokalizowano niedawno niedaleko wyspy Capri, a archeolodzy sądzą, że znalezisko to pochodzi z epoki kamienia. Ta trwała aż do momentu, w którym ludzie na dobre opanowali wytwarzanie przedmiotów z metalu. Jako że znalezisko jest powiązane z tak odległymi czasami, […]

Jakie kolory może przybierać góra lodowa? Wbrew pozorom nie jest to takie trywialne pytanie. Odpowiedź na nie może zaskoczyć niejedną osobę. Wystające ponad taflę morza kawałki lodu mogą być zarówno białe, jak i szare, a bardzo często też niebieskie. Bardzo rzadko napotkamy nawet zielone góry lodowe – podobne do tej, którą odkryto u wybrzeży Antarktydy […]

Misja Psyche, którą kieruje NASA, ma na celu dotarcie do bogatej w metale planetoidy krążącej wokół Słońca na orbicie między Marsem a Jowiszem. Plan zakłada, że sonda kosmiczna znajdzie się u celu w sierpniu 2029 roku. Przed kilkoma dniami doszło natomiast do istotnych wydarzeń z wiązką laserową w roli głównej. Biorąc pod uwagę wysoką zawartość […]

Niektóre rekiny regularnie nurkują do oceanicznej “strefy mroku”, a naukowcy nie wiedzą, z jakiego powodu. Nie jest to strefa ich żerowania, więc po co zapuszczają się na takie głębokości? Duże drapieżniki morskie, w tym żarłacz biały, regularnie spędzają czas w oceanicznej “strefie mroku”, daleko poza terenami, na których żerują. W pracy opublikowanej w czasopiśmie PNAS […]

Najbliższą supermasywną czarną dziurą jest Sagittarius A, znajdująca się w centrum naszej galaktyki, w odległości około 27 000 lat świetlnych od Ziemi. Na przestrzeni ostatnich kilku dekad dowiedzieliśmy się, że taki sam obiekt znajduje się w centrum każdej masywnej galaktyki. Zazwyczaj obiekty tego typu obserwujemy pośrednio, dzięki otaczającej je materii tworzącej gęsty i niezwykle gorący […]

Wystarczy spojrzeć na zdjęcia galaktyk wykonywane za pomocą dużych teleskopów naziemnych i kosmicznych. Masywne galaktyki przykuwają wzrok obserwatora istnym rojem gwiazd najczęściej uporządkowanym w kształt galaktyki spiralnej podobnej do Drogi Mlecznej czy też pobliskiej Galaktyki Andromedy. Widząc rozsiane w nich setki miliardów gwiazd, można odnieść wrażenie, że w takich galaktykach bezustannie muszą powstawać kolejne gwiazdy. […]

Na terenie współczesnej Turcji znajdują się ruiny miasta Sadogora, które wywodzi się z czasów późnego Cesarstwa Rzymskiego. Swego czasu funkcjonował tam bardzo istotny ośrodek handlowy, ale nie to jest w całej sprawie najciekawsze. Ważna funkcja Sadogory wynikała przede wszystkim z lokalizacji, ponieważ osada ta znajdowała się przy drodze łączącej Koropassos, Garsaborę i Mazakę. W toku […]

Mamuty mogą pojawić się w Teksasie już niebawem, bo firma Colossal Biosciences postawiła sobie za cel posiadanie żywego osobnika do 2028 roku. Dzisiaj w Teksasie żyją jelenie, grzechotniki czy rysie, ale wkrótce mogą w tym ekosystemie pojawić się znacznie większe zwierzęta. Za ten ambitny projekt odpowiada Colossal Biosciences, firma zajmująca się biotechnologią i inżynierią genetyczną, […]

Oceany na Ziemi to tak olbrzymi obszar, że wciąż naukowcy odkrywają kolejne ich sekrety. Podobnie było z „bąblem” wody, którego obecność stwierdzono na środku Oceanu Atlantyckiego pomiędzy Brazylią i Afryką Zachodnią. Wcześniej oceanolodzy nieco inaczej tłumaczyli procesy transportu ciepła, tlenu i składników odżywczych w Atlantyku. Teraz trzeba zrewidować poglądy. Przyjrzyjmy się temu zagadnieniu z bliska. […]

Girsu to starożytne miasto, którego początki mogą sięgać okresu sprzed nawet siedmiu tysięcy lat. Działający na jego terenach archeolodzy od dawna głowili się nad przeznaczeniem pewnego obiektu, który mógł odegrać bardzo istotną rolę w funkcjonowaniu tamtejszej cywilizacji. Założycielami Girsu byli Sumerowie, którzy na lokalizację swojej osady wybrali południe Mezopotamii. Współcześnie są to natomiast tereny Iraku, […]

W sobotę, 18 listopada z kompleksu Starbase w Boca Chica w Teksasie w swój drugi lot testowy wystartowała rakieta Starship/Super Heavy. Zgodnie z założeniami rakieta nie miała trafić na orbitę, a jedynie wykonać lot suborbitalny, w którym miałaby wykonać 3/4 okrążenia wokół Ziemi. Celem lotu było przetestowanie nowego stanowiska startowego, pierwszego stopnia rakiety, nowego sposobu […]

To się musiało stać prędzej czy później, choć jeszcze kilka lat temu nikt zapewne nie sądził, że dzielą nas od tego lata, a nie dekady. Ten moment w końcu nadszedł. Po raz pierwszy w historii średnia globalna temperatura w ostatni piątek była wyższa o ponad dwa stopnie Celsjusza w porównaniu do temperatur z okresu sprzed […]

Merkury, pierwsza planeta od Słońca i zarazem najmniejsza z ośmiu planet Układu Słonecznego, to przede wszystkim pozbawiony atmosfery skalisty glob skąpany w olbrzymiej ilości promieniowania słonecznego. Usiana kraterami powierzchnia planety za dnia rozgrzewa się do ponad 400 stopni Celsjusza, aby w nocy schładzać się do -163 stopni Celsjusza. Nie jest to zatem planeta, o której […]

Jeśli potwierdzą się dotychczasowe ustalenia, to będzie można stwierdzić, że znaleziono zaginiony klasztor zlokalizowany w północno-wschodniej Szkocji. To bardzo istotne miejsce dla tamtejszej kultury. To między innymi za sprawą szkockiego gaelickiego, czyli formy języka celtyckiego, która zrodziła się w rzeczonym klasztorze w XI i XII wieku. Powstałe tam teksty odnosiły się do kwestii nadania ziemi […]

Obszar we wnętrzu Ziemi na granicy płaszcza i jądra zewnętrznego intryguje wiele zespołów badawczych na całym świecie. Wciąż nie wiadomo, jak wygląda materia skalna w tej części naszej planety i jakie procesy tam zachodzą. Najnowsze symulacje w komorze diamentowej pozwoliły odtworzyć to środowisko. Okazuje się, że może w nim się znaleźć… woda, która „wycieka” z […]