Francis Perrin, francuski fizyk, w 1972 roku analizował rudy uranowe w zakładzie przetwórstwa paliwa jądrowego na południu Francji. Gdy spojrzał na wyniki, jego doświadczenie podpowiadało mu, że coś jest nie tak. Różnica w stosunku do oczekiwań wydawała się minimalna, lecz w precyzyjnym świecie fizyki jądrowej nawet tak drobne odstępstwo musiało mieć swoją przyczynę. To był […]

Mikroświat potrafi być hipnotyzujący. Widzimy go wszędzie, tylko zwykle bez szczegółów: w strukturze papieru, na krawędzi monety, w splocie swetra, w drobnych rysach na plastiku. Wystarczy dobra lupa albo mikroskop, aby odkryć, że zwykłe przedmioty mają swoje własne małe krajobrazy, pory, włókna i warstwy. Ta fascynacja nie jest zarezerwowana tylko dla biologów – takie hobby […]

Rutynowe prace w angielskim Broadway, poprzedzające nową inwestycję, odsłoniły coś znacznie cenniejszego niż fundamenty. Na stanowisku Milestone Ground w hrabstwie Worcestershire archeolodzy natrafili na grób, który skrywał przedmiot tak niezwykły, że nie ma swojego odpowiednika w całej znanej dokumentacji. Teren północnych Cotswolds są niczym prawdziwa księga dziejów. Ślady osadnictwa na Milestone Ground sięgają aż 8000 […]

Przez dziesięciolecia w świecie nauki toczył się spór o to, czy nasi wymarli krewniacy, neandertalczycy, byli zdolni do abstrakcyjnego myślenia i artystycznej ekspresji. Stereotyp prymitywnego jaskiniowca mocno się chwiał, ale brakowało nam mocnego, niepodważalnego dowodu. Odkrycie, o którym dziś powiemy, może być właśnie takim brakującym elementem układanki. Ale zacznijmy od początku. Wejście do jednej z […]

Koreański startup VHEX Lab, założony na początku 2023 roku, postawił sobie za cel przeniesienie klasycznych metod terapeutycznych do rzeczywistości rozszerzonej (XR). Ich podejście nie polega jednak na zastąpieniu człowieka przez sztuczną inteligencję – wręcz przeciwnie, technologia ma być jedynie pędzlem w rękach doświadczonego terapeuty. Zamiast chłodnych algorytmów, pacjenci otrzymują narzędzie do głębokiej pracy emocjonalnej, które […]

Nie uciekają, nie atakują, nie straszą. Te zwierzęta po prostu znikają. Kamuflaż to jedna z najstarszych i najskuteczniejszych strategii przetrwania w świecie przyrody – często bardziej finezyjna niż kły, jad czy pancerz. Kamuflaż w przyrodzie to znacznie więcej niż “kolor ochronny”. To złożony zestaw cech obejmujący barwę, fakturę ciała, kształt, zachowanie, a czasem nawet aktywne […]

Paleontolodzy dokonali niezwykłego odkrycia na szkockiej wyspie Skye, które może zmusić nas do przewartościowania dotychczasowych poglądów na temat ewolucji węży. Znaleziona skamieniałość przedstawia gada sprzed 167 milionów lat, łączącego w sobie cechy, które dotąd uważano za niemożliwe do współwystępowania w jednym organizmie. Ten tajemniczy gad, nazwany Breugnathair elgolensis, co można przetłumaczyć jako “fałszywy wąż z […]

Naukowcy z laboratorium Ren na Carnegie Mellon opracowali mikroskopijne roboty biologiczne z komórek płuc człowieka, których ruchami można sterować dzięki przemyślanej architekturze strukturalnej. Podczas gdy wcześniejsze próby tworzenia biobotów koncentrowały się na wykorzystaniu włókien mięśniowych, amerykański zespół postanowił pójść zupełnie inną drogą. AggreBoty wykorzystują rzęski jako napęd – te same mikroskopijne struktury, które w naszych […]

Zastanawialiście się kiedyś, dlaczego skały sprzed milionów lat układają się w pewne, niemal regularne wzorce? Zapis geologiczny to nie tylko statyczna historia, ale często wynik powtarzalnych, kosmicznych cykli. Badania w jednym z chińskich basenów sedymentacyjnych zdają się potwierdzać, że rytm orbitalny naszej planety odcisnął wyraźne piętno na formacjach, w których dzisiaj szukamy surowców. Zespół naukowców […]

Niedawne wykopaliska w okolicach starożytnej stolicy Chin odsłoniły kolejny fragment fascynującej układanki, dotyczącej jednego z najświetniejszych okresów w dziejach tego kraju. Tym razem badaczy czekała niespodzianka w postaci wyjątkowo dobrze zachowanego grobowca z końca VII wieku. Miejsce spoczynku należało do młodej kobiety z arystokratycznego rodu, spokrewnionego z dworem cesarskim. To właśnie powiązania rodzinne tłumaczą bogactwo […]

Podczas targów CES 2026 w Las Vegas singapurska firma Sharpa zaprezentowała tam swoje najnowsze dzieło – humanoida o imieniu North, który sprawia, że granica między człowiekiem a maszyną staje się cieńsza niż kiedykolwiek. North nie jest kolejnym robotem wykonującym zaprogramowane sekwencje ruchów; to autonomiczna platforma zdolna do reagowania na otoczenie niemal natychmiastowo. Największe wrażenie robi […]

Górny Egipt to dla archeologów wyjątkowe miejsce. Tam, gdzie przez stulecia wydawało się, że historia mówi już tylko o faraonach, ziemia odsłoniła ślady zupełnie innej, mniej znanej epoki. Pod piaskami gubernatorstwa Sohag kryło się coś, na co naukowcy czekali od dawna: niemal kompletny zapis życia, które toczyło się z dala od wielkich stolic. Uczestnicy wykopalisk […]

Roboty kroczące przestały być domeną wyłącznie futurystycznych filmów czy wielkich laboratoriów badawczych. Do tej pory jednak większość z nas kojarzyła „mechaniczne psy” albo z bardzo drogimi maszynami przemysłowymi, albo z tanimi zabawkami, które po kwadransie lądują w kącie. Startup Hengbot Innovation z Shenzhen postanowił wypełnić tę lukę, prezentując model Sirius. To urządzenie określane mianem pierwszego […]

Na wschodnim wybrzeżu Anglii rutynowe prace przygotowawcze pod dużą inwestycję energetyczną zaprowadziły naukowców w niespodziewanym kierunku. Podczas badań terenu dla morskiej farmy wiatrowej East Anglia TWO w hrabstwie Suffolk, archeolodzy natrafili na coś znacznie większego niż pojedyncze znalezisko. Okazało się, że pod warstwami ziemi i pod współczesną drogą kryje się rozległa historia osadnictwa, sięgająca tysięcy […]

Medycyna od lat korzysta z pomocy robotów, ale dotychczas były to głównie stacjonarne, wielkie ramiona przypominające maszyny z fabryk samochodów. Na targach CES 2026 szwajcarska firma LEM Surgical pokazała jednak coś, co wyznacza zupełnie nową erę – system Dynamis, ogłoszony pierwszym na świecie „chirurgicznym humanoidem”. Choć nazwa może budzić skojarzenia z humanoidalnymi robotami z filmów, […]

Siedem nocy obserwacji i już pojawia się obiekt, który wywraca do góry nogami jedną z najbardziej twardych zasad dotyczących asteroid. Nowe obserwatorium w Chile, zaprojektowane do łapania zmian na niebie w skali całych połaci firmamentu, wyłapało skałę kosmiczną tak dużą i tak szybko wirującą, że mówiąc wprost, nie powinna się trzymać w jednym kawałku. I […]

W rowerowym świecie są przecieki, które żyją jeden dzień, i takie, które natychmiast odpalają wyobraźnię. Właśnie tak wygląda sytuacja z domniemanym następcą kultowej szosowej aluminiowej ramy, w sieci pojawiły się obrazy oraz dane sugerujące, że nowa generacja jest już na ostatniej prostej. To ważne nie tylko dla fanów jednej serii. Jeśli ten projekt okaże się […]

Elektryczne coupe od firmy, która do tej pory kojarzyła się z bezkompromisową lekkością i jazdą dla purystów, brzmi jak oksymoron. A jednak właśnie taki projekt zaczyna nabierać realnych kształtów i co ważne, ma celować w rynek amerykański. To ciekawy sygnał nie tylko dla fanów małych, zwinnych sportowych aut, ale też dla całego segmentu EV: ktoś […]

Superprzewodniki od dekad mają opinię technologii, która obiecuje więcej niż fizyka pozwala, a potem rozbija się o prozę inżynierii, czyli chłodzenie. I właśnie w tym miejscu pojawia się nowy silnik elektryczny, który próbuje odczarować największą barierę – konieczność wożenia ze sobą całej kriogenicznej infrastruktury. Na targach CES 2026 amerykański startup Hinetics pokazał demonstrator w pełni […]

Przez ponad stulecie archeolodzy głowili się nad pochodzeniem tajemniczych wojowników, którzy zaatakowali duńską wyspę Als. Odpowiedź na to pytanie mogła przez dziesięciolecia czekać w zapomnianym pudełku z artefaktami, schowanym głęboko w muzealnym archiwum. Kiedy w końcu je odnaleziono, okazało się, że zawierają one niezwykłe ślady, które dostarczają bezcennych informacji na temat prehistorycznej żeglugi w regionie. […]

Archeolodzy pracujący na północnym wybrzeżu Turcji natknęli się na coś, czego się kompletnie nie spodziewali. W ruinach starożytnego miasta Amastris, dzisiejszej Amasry w prowincji Bartin, odkryli rzeźbę Meduzy, która zamiast przerażać, emanuje spokojem i łagodnością. To odkrycie może zmieniać sposób, w jaki postrzegamy starożytną symbolikę. Wyrzeźbiona w marmurze Meduza zdobi kaseton sufitowy monumentalnej rzymskiej stoi, […]

Historia technologii to nie tylko pasmo sukcesów. To także cmentarzysko pomysłów, które pojawiły się zbyt wcześnie – w świecie bez odpowiednich materiałów, infrastruktury, energii, danych albo społecznej gotowości. Oto wynalazki, które wyprzedziły swoje czasy – i świat o nich zapomniał. Postęp rzadko przebiega liniowo. Badania historyków technologii pokazują, że przełomowe idee często wyprzedzają swoje czasy […]

Przez niemal czterdzieści lat leżały w muzealnym magazynie, uznawane za kolejne prehistoryczne narzędzia. Dopiero niedawno ktoś wpadł na pomysł, by przyjrzeć im się naprawdę uważnie. To, co wtedy ujrzano, okazało się przełomowe dla dyskusji o zdolnościach intelektualnych ludzi żyjących dziesiątki tysięcy lat przed nami. Artefakty z południowej Afryki wciąż noszą ślady substancji, której użycie mogło […]

Jednym z zasadniczych problemów robotów humanoidalnych zawsze były dłonie – najbardziej skomplikowany instrument, jakim dysponuje człowiek. Z tego powodu maszyny, które świetnie radziły sobie z chodzeniem po prostej linii, ale kompletnie gubiły się przy próbie zawiązania buta czy podniesienia kartki papieru. Na targach CES 2026 w Las Vegas singapurska firma Sharpa pokazała jednak, że ten […]